web counter
LEXO PA REKLAMA!

SHKARKO APP

App Store
Google Play

E fundit!

x

Komuna e Prishtinës largon ekspozitën për masakrat në Kosovë/ Kërkohet llogaridhënie për pasaktësitë

2026-03-28 15:33:05, Kosova & Bota CNA

Komuna e Prishtinës largon ekspozitën për masakrat në

Komuna e Prishtinës i ka larguar nga sheshi kryesor i kryeqytetit të Kosovës disa tabela me përmbajtje që është thënë se kanë pasur pasaktësi lidhur me masakrat që kanë ndodhur gjatë luftës në Kosovë, përkatësisht në periudhën 1998 -’99.

Përmbajtja ka qenë pjesë e ekspozitës së organizuar nga organizatat joqeveritare, INTEGRA dhe ADOMOVERE, me përkrahje të Kuvendit të Kosovës.

Kryetari i Komunës së Prishtinës, Përparim Rama ka thënë se ekspozita paraqet një version të pasaktë të Masakrës së Dubravës dhe e ka pezulluar lejen për prezantimin e saj në mbrëmjen e 27 marsit.

“Njëkohësisht, kërkojmë përgjegjësi politike dhe institucionale nga Kuvendi i Kosovës për miratimin dhe financimin e një përmbajtjeje të tillë skandaloze”, ka shkruar Rama në Facebook.

Kuvendi i Kosovës, në anën tjetër, ka thënë se në përputhje me mandatin e tij dhe praktikat e zakonshme institucionale, mbështet iniciativa që trajtojnë çështje me interes publik, por e respekton të drejtën autoriale dhe krijuese pa ndërhyrë në përmbajtjen e projekteve të tilla.

“Kjo është një praktikë standarde në mbështetjen e projekteve kulturore dhe nuk mund të keqinterpretohet si miratim apo redaktim i narrativës së paraqitur. Në të njëjtën kohë, mbrojtja e dinjitetit të viktimave dhe kujtesës kolektive mbetet obligim i përbashkët institucional dhe shoqëror, i cili kërkon trajtim të përgjegjshëm dhe të qëndrueshëm”, është thënë në reagimin e Kuvendit, duke paralajmëruar se do t’i adresojë tek organizatorët shqetësimet e ngritura.

Ministri për Punë, Familje dhe Vlerat e Luftës Çlirimtare, Andin Hoti e ka dënuar përmbajtjen e ekspozitës, si dhe ka bërë thirrje për verifikim institucional të plotë të përmbajtjes së ekspozitave publike për krimet e luftës.

“Në të njëjtën kohë, ftoj institucionet përgjegjëse, përfshirë Prokurorinë e Shtetit dhe mekanizmat për hetimin e krimeve të luftës, që të shqyrtojnë këtë çështje. E vërteta për krimet e kryera në Kosovë nuk mund dhe nuk duhet të shtrembërohet”, ka thënë Hoti përmes një postimi në Facebook.

Prokuroria Speciale ka thënë se në përputhje me kompetencat ligjore, kjo çështje do t'i nënshtrohet vlerësimit për të përcaktuar nëse përmban elemente të përgjegjësisë penale.

Ekspozita është prezantuar në javën e shënimit të 27-vjetorit të nisjes së bombardimeve të NATO-s mbi caqet ushtarake dhe policore serbe në ish-Jugosllavi për të ndalur dhunën e forcave serbe kundër shqiptarëve në Kosovë.

Bombardimet nisën më 24 mars 1999 dhe zgjatën 78 ditë. Ato nisën pas përpjekjeve të dështuara të komunitetit ndërkombëtar për ta bindur ish-liderin serb, Sllobodan Millosheviq për një armëpushim.

Bombardimet u ndalën një ditë pas nënshkrimit të Marrëveshjes së Kumanovës.

Me këtë marrëveshje, të negociuar ndërmjet NATO-s dhe zyrtarëve ushtarakë jugosllavë, forcat jugosllave u tërhoqën nga Kosova dhe u krijua forca paqeruajtëse ndërkombëtare, e udhëhequr nga NATO-ja.

Edhe pasi ka kaluar gjithë kjo kohë, Kosova vazhdon të mos e ketë një regjistër publik shtetëror të të gjitha llojeve të krimeve dhe dëmeve që ka lënë mbrapa lufta.

Shkëlzen Gashi ka thënë në emër të organizatave ADOMOVERE dhe INTEGRA se ekspozita është realizuar bazuar në librin e tij “Masakrat në Kosovë 1998-1999”, të botuar në vitin 2024, ndërsa për përpilimin e listës së të vrarëve nëpër masakra, organizatat janë mbështetur në listën e të vrarëve nga “Libër Kujtimi i Kosovës” i Fondit për të Drejtën Humanitare në Kosovë (HLC) organizatë e udhëhequr nga Natasha Kandiq, aktiviste serbe për të drejtat e njeriut.

“Për fat të keq, gati tri dekada pas përfundimit të luftës, Kosova nuk e ka një listë të të gjithë të vrarëve në luftën e fundit në Kosovë 1998-1999… Theksojmë se verifikimi i njëpërnjëshëm i statusit të secilës viktimë dhe i numrit të saktë të civilëve të vrarë nuk ka qenë dhe nuk është përgjegjësi e organizatave tona”, është thënë në postimin e Gashit në Facebook.

Vetë ai ka thënë se përveç mospërputhjeve për Dubravë, njëjtë ka ndodhur edhe me të dhënat për masakrat në Reçak, Kotlinë, Kaçanik, Mejë, e të tjera.

"Sipas kësaj liste në Burgun e Dubravës janë vra gjithsej 106 veta. Prej tyre, 58 figurojnë civilë e 48 figurojnë persona të armatosur. Si është e mundur që në Burg të Dubravës 48 prej civilëve të vrarë të figurojnë si pjesëtarë të armatosur? Pse janë regjistruar këta si persona të armatosur? Persona të armatosur në burg? Për më keq, kjo mospërputhje nuk është e vetmja. Njëjtë ka ndodhur edhe në Masakrën e Mejës, ku numri i të vrarëve është 376 veta, por në listën e HLC-së figurojnë 349 civilë të vrarë, kurse 27 të vrarë figurojnë si të armatosur", ka shkruar mes tjerash Gashi.

Mirëpo, Fondi për të Drejtën Humanitare ka thënë se të dhënat e paraqitura të ekspozitë në disa raste japin pasqyrë të pasaktë që krimeve dhe kjo nuk ka të bëjë me çështje interpretimi, por "me mungesë elementare të njohurive mbi të drejtën ndërkombëtare humanitare, faktet e vërtetuara në gjykatë dhe mënyrën e leximit të të dhënave".

"No "armed persons" were killed in Dubrava Prison, as presented on the exhibition board. Those killed were Albanian prisoners. Some of them had been members of the KLA before their arrest, but at the time of the killing they were not fighters. They were persons deprived of their liberty and under the full control of the Serbian authorities, i.e. persons protected under the Geneva Conventions. Their previous status as members of the KLA is important for posthumous state recognition and for material reparations for the families, but not for determining the circumstances of death," the Fund said, noting that similar mistakes have been made for other massacres.

"It is particularly concerning that Shkëlzen Gashi is trying to shift responsibility for these errors to the Humanitarian Law Center. This constitutes an attempt to discredit the most reliable database on war victims in Kosovo," the Fund said in its Facebook response, through which it called for the removal of the exhibition from public spaces.

The 1998-99 war in Kosovo left around 13,000 people killed, while over 1,600 others are still considered missing.

Kosovo officials have stated in the past that the value of the economic damages that Serbia has caused to Kosovo amounts to 22 billion euros.

Criminologist Furtuna Sheremeti previously told Radio Free Europe that, in order to have a clear picture of the past, all the crimes that occurred must first be addressed, and then the damage caused must be assessed.

“The failure to document crimes, let alone the damage, has a huge impact, because it has put us at risk of losing our primary memories of the war. Beyond that, there are many victims of war who have died without the damage caused being addressed and without their needs ever being recognized,” said Sheremeti, whose studies have focused on assessing war damage.

In addition to other previous initiatives, in November 2023, the executive in Kosovo also established the Institute for War Crimes in Kosovo.

Since the end of the last war in Kosovo, around 70 people have been convicted of war crimes before local and international institutions.

From 2000 to 2008, war crimes in Kosovo were investigated by the United Nations Mission in Kosovo (UNMIK), and from 2008, by the European Union Rule of Law Mission (EULEX). In 2018, EULEX handed over the cases to the Kosovo Prosecutor's Office and local courts. /REL





Lajmet e fundit nga