Serbi-Kosovë: Një konflikt lokal që rrezikon të marrë përmasa ndërkombëtare

28 Shtator 2023, 21:53, Blog Pierre Haski

Serbi-Kosovë: Një konflikt lokal që rrezikon të marrë

Një konflikt i pazgjidhur, është gjithmonë si një minë me sahat. Kjo është ajo që ndodhi javën e kaluar në Kaukaz, me rimarrjen e rajonit të Nagorno-Karabakut nga Azerbajxhani, duke detyruar mijëra armenë të mërgojnë. Dhe është gjithashtu edhe konflikti që po kërcënon Evropës Jugore, me shpërthimin e ri të dhunës midis Serbisë dhe Kosovës.

Kosova, një shtet me popullsi kryesisht shqiptare, lindi 25 vjet më parë, gjatë luftës që pasoi shpërbërjen e ish-Jugosllavisë. Rajoni ka përjetuar kohët e fundit një varg ngjarjesh të dhunshme, që mund të duken me natyrë lokale por që mund të mos mbeten të tilla.

Përplasjet e reja nisën me vrasjen e një polici kosovar, pasuar nga një betejë e forcave speciale të Kosovës me një grup komandosh të armatosur serbë, që ishin strehuar në një manastir ortodoks në kufi me Serbinë.

Nga Ekrem Spahiu/ Domosdoshmëria e unifikimit të politikave për bashkimin kombëtar
28 Shtator, 19:53

Tre nga sulmuesit u vranë, 6 të tjerë u arrestuan ndërsa autoritetet kosovare raportuan zbulimin e një arsenali lufte. Për zyrtarët e Kosovës, ishte një grup komando “i mbështetur dhe organizuar nga Serbia”. Kjo ngjarje i ka ngritur në kulm tensionet me Serbinë fqinje, e cila nuk e njeh ende sovranitetin e Kosovës. Beogradi e mbështet minoritetin serb që jeton në veri të vendit, pikërisht aty ku ndodhën incidentet.

Tensionet në rritje

Tensionet janë të larta prej javësh, dhe e kanë burimin tek drejtimi i 4 komunave me shumicë serbe në Kosovën Veriore. Votuesit serbë i bojkotuan zgjedhjet lokale të muajit prill, ku rezultuan fitues kandidatët shqiptarë. Ky akt i ka përshkallëzuar trazirat që vazhdojnë deri sot.

Kryeministri i Kosovës Albin Kurti, është një udhëheqës me prirje nacionaliste që dëshiron t’i japë njëherë e mirë fund pretendimeve nacionaliste serbe. Por ai nuk po përballet vetëm me rezistencën e ashpër të rreth 40.000 banorëve serbë, por edhe me kritikat nga ata që janë “sponsorizuesit” evropianë dhe amerikanë të shtetit të ri të Kosovës, të cilët po e shohin atë si një provokator.

Çfarë pritet të ndodhë mes Kosovës dhe Serbisë?
26 Shtator, 19:17

Rusia ishte e gatshme dhe shumë entuziaste t`i hidhte benzinë zjarrit që përfshin vendet e NATO-s. Bëhet fjalë për një mikrokonflikt lokal që duhet të mbetet i tillë, por që në fakt po kthehet me shpejtësi në një krizë ndërkombëtare. Së pari, sepse Serbia dhe Kosova nuk kanë ende marrëdhënie diplomatike dhe çdo mosmarrëveshje mbart potencialin që të degjenerojë në një konfrontim të dhunshëm.

Rusia jep mbështetjen e saj

Një ditë pas ngjarjes së rëndë, Rusia i dha mbështetjen e saj Serbisë në këtë krizë të porsalindur, duke qenë e gatshme që t’i hedhë benzinë ?një zjarrit që mund të përfshijë edhe vendet anëtare të NATO-s. Një çerek shekulli pas pavarësisë së saj, Kosova është ende nën mbrojtjen e NATO-s, e cila ka një prani ushtarake atje.

117 nga 190 shtetet anëtare të OKB-së e njohin aktualisht pavarësinë e Kosovës, ndërsa pjesa tjetër refuzon të njohë ndarjen e shqiptarëve nga Serbia. Bashkimi Evropian po përpiqet fort të ndërmjetësojë mes Beogradit dhe Prishtinës, duke përdorur “karotën” në formën e anëtarësimit në union deri në vitin 2030.

Por është ende shumë e pasigurt nëse kjo perspektivë do të zbutë impulset nacionaliste nga të dyja palët. Megjithatë, vetëm një zgjidhje e ofruar nga Evropa mund të zgjidhë përfundimisht një konflikt deri tani të pazgjidhshëm, siç ka ndodhur diku tjetër. Ekziston një nevojë urgjente për të shuar zjarrin që po rindizet në zemër të Ballkanit./ “WorldCrunch” - Përshtatur dhe përkthyer nga CNA