Vota e Diasporës në zgjedhjet e 11 majit/ Ekspertët: Do përcaktojë afro 20 mandate

2025-03-05 20:01:00, Politikë CNA

Vota e Diasporës në zgjedhjet e 11 majit/ Ekspertët: Do

Në Shqipëri, u mbyllën të martën regjistrimet pranë Komisionit Qendror të Zgjedhjeve për emigrantët, që dëshirojnë të marrin pjesë në zgjedhjet e përgjithshme të 11 majit. Nga fillimi i janarit deri sot u regjistruan 234 mijë zgjedhës nga jashtë vendit, (një proces ky që kryhet për herë të parë), ndërsa 43 mijë të tjerë iu refuzua kërkesa për pasaktësi në dokumenta. Ekspertë të pavarur pohuan për Zërin e Amerikës se votat nga jashtë Shqipërisë do të ndikojnë mbi së paku 19 deri 20 mandate të Kuvendit të ri.

Ekspertë të pavarur dhe me përvojë në vëzhgimin e proceseve zgjedhore pohuan për Zërin e Amerikës se votimi i shqiptarëve nga jashtë shënon arritjen më në fund, e një standarti dhe një të drejte qytetare, për mosplotësimin e të cilës Shqipëria dallohej deri dje nga vendet e tjera.

Shifrat i kanë edhe ato të dy anët e medaljes: nga një anë 234 mijë votuesit nga jashtë të regjistruar janë më shumë se dyfishi i parashikimeve fillestare, por nga ana tjetër ata përbëjnë vetëm 15 -20 për qind të zgjedhësve shqiptarë, që jetojnë jashtë vendit.

Drejtuesi i Institutit për Zhvillimin e Sistemeve Zgjedhore, Kristaq Kume, thotë për Zërin e Amerikës se që zgjedhësi nga jashtë ka një sjellje tjetër ndaj votës dhe një mënyrë tjetër se si e përdor atë.

“Votat e shtetasve nga jashtë territorit të vendit do të kenë efekt më të ndjeshëm në shpërndarjen e mandateve midis subjekteve veçanërisht në ato njësi zgjedhore ku numri i mandateve është tek. Në të tilla njësi zgjedhore, sipas formulës që bëhet ndarja e mandateve lëvizet ngandonjëherë edhe me shumë pak vota, edhe me 100 vota, edhe me 50 vota ka kaluar mandati nga një subjekt në tjetrin”, thotë zoti Kume.

Në Koalicionin për Reforma, Integrim dhe Institucione të Konsoliduara ekspertët besojnë se votat e shqiptarëve që jetojnë jashtë do të ndikojnë në afro 19- 20 mandate të Kuvendit të ri në të 12 Qarqet e vendit.

Sipas studimit të kësaj organizate, që e bën me dije për Zërin e Amerikës Dritan Taulla, qarku që do të ndikohet më shumë nga votat e jashtme është Tirana me 4 mandate, Fieri me 3 mandate, Durrësi, Elbasani, Vlora, Shkodra me nga 2 mandate, Berati, Korça, Gjirokastra, Lezha me nga 1 mandat, ndërsa ndikimi pritet të jetë i papërfillshëm në Dibër e Kukës.

“Besoj se me këto ritme shifra përfundimtare do të shkojë rreth 250 mijë. Duke vlerësuar se ky proces u bë për herë të parë, gjykoj që është arritje që një numër kaq i lartë shqiptarësh që jetojnë jashtë vendit u regjistruan për të votuar, për të thënë fjalën e tyre dhe për të përcaktuar se kush do të jenë përfaqësuesit e tyre në Kuvend”, tha zoti Taulla.

Calculations on the votes of Albanians from abroad are based on the belief that their ballots will all be returned, but experts believe that their participation in the elections will increase significantly if political parties include well-known figures from the diaspora in the lists of candidates for deputies, so that they can bring the voice and problems of Albanian emigrants directly to the Assembly hall.

It remains to be seen what names political parties will submit, especially at the top of the safe lists, says Mr. Kume, but if the names of candidates from the diaspora were announced earlier than the registration of voters from abroad, then their number would be much higher.

All parties have made this promise, both the two major parties and the new parties, he emphasized.

"The second factor for me will be the fact that political parties will include in their lists of candidates, especially in the upper third of the list, candidates from the diaspora. I would vote much more for a candidate who is my fellow citizen in emigration than for someone who lives in Albania. It depends on how political parties will use this factor," said Mr. Kume.

Mr. Taulla also tells Voice of America that even among the activists of the KRIIK Coalition, the idea has always prevailed that, just like social classes, the votes of immigrants should not be distributed in the general results of the major parties, but should be concentrated among their representatives, so that their views in the Assembly can be clearly and strongly expressed.

"It remains to be seen the names of the candidates that the political parties will bring by March 12, which is the deadline. The ideal would have been, according to KRIIK, for Albanians abroad to have a dedicated representation; that is, to have their own deputies, to bring their voice to the Albanian Parliament," said Mr. Taulla.

Experts believe that the parties most favored to receive the most votes from abroad will be those that have the most names of candidates from the diaspora. Even then, MPs from abroad may create a parliamentary group of the diaspora, they claimed, but these observations and developments are expected for at least another week when the lists of candidates for MPs are published. /VOA