web counter
LEXO PA REKLAMA!

SHKARKO APP

E fundit!

x

Peleshi, message to the Parliament: The Constitution should not be used as a stone on the opponent's head

2025-10-30 14:21:00, Politikë CNA

Peleshi, message to the Parliament: The Constitution should not be used as a

Speaker of Parliament Niko Peleshi delivered his speech in the Assembly today, where a series of messages about parliamentary culture were emphasized.

Peleshi stated that there is no respect for the Constitution if a member of parliament is ready to throw it in the air and even use the Constitution book as a stone on the head of a political opponent.

Peleshi added that members of the Assembly must abandon the antagonistic and divisive spirit within the institution.

Full speech: 

Dear colleagues,

A few weeks ago, a serious incident occurred. A judge was shot dead in the courtroom. From that moment on, an even more serious incident appeared, and on social networks there was a significant number of reactions that expressed solidarity with the perpetrator of the crime.
Perhaps now someone is asking: what does this have to do with this procedure for the dismissal of the Speaker of the Assembly?

Be patient.

I will respond to the real cause of this procedure and not the consequence.
The real cause is not me.
It is not favoring one side over another.
The majority spoke for 291 minutes against 439 minutes of the opposition (i.e. 60% of the time).
The cause that has brought us to this procedure is the antagonistic and divisive spirit from which we cannot give up.
It is not a violation of the rules or the Constitution.
It is just a label used intentionally wrongly.

Because the rules do not allow you to insult, curse, accuse, block the podium, obstruct the speech of other MPs, or decide not to implement disciplinary measures.

What about the Constitution?
You are unlikely to care about the Constitution of the Republic, respect it, and read it carefully if you are ready to throw it in the air and even use the Constitution book as a stone on the head of your political opponent.

The problem is not me, but the lack of will to engage in new political behavior.

In real, not false, respect for the Constitution, regulations, and parliamentary tradition.

The Constitution, the Rules of Procedure or parliamentary tradition guarantee the rights of the MP, but they also prohibit the abuse of the right.
The abuse of the right should be the red line where our right to speak and be heard ends.
If we agree on this, as the Constitution and the Rules of Procedure actually oblige us to do - the letter and the spirit, the ambition and the European standard of parliamentarism - then we will no longer face ugly situations that make it impossible to hold a session.

But apparently it's not that simple.

Në këtë mocion për shkarkimin e Kryetarit të Kuvendit na ka sjellë rezistenca për të mos lejuar askënd, në pozicionin që unë kam nderin të mbaj sot, të guxojë të ndryshojë këtë sallë nga arenë dhune verbale në arenë të mendimeve alternative dhe politikës konstruktive.

Apo të shkurajojë personalizmin e diskursit politik, si pjesë e kulturës nga e cila duhet të ndahemi.

Ndaj le ta veshim këtë sallë, ku edhe unë bëj pjesë prej vitesh tashmë, me përgjegjësitë e vërteta dhe shpesh të pathëna.

Kjo kulturë që kultivohet këtu, vret.

Vret shpresat e të rinjve.
Vret besimin tek e nesërmja.
Vret optimizmin.

E sado e rëndë që mund të tingëllojë për veshët tanë, unë do ta them:

Kjo kulturë e urrejtjes këtu ka pjesën e vet edhe në dhunën në shoqëri!

Duhet të përballemi me këtë të vërtetë të pakëndshme: Parlamenti nuk pasqyron thjesht shoqërinë; ai e formëson atë.

Çdo fjalë e shqiptuar në këtë sallë jehon përtej këtyre mureve.

Kur qytetarët ndezin televizorin ose shfletojnë telefonin, na shohin ne, përfaqësuesit e tyre të zgjedhur, të angazhuar në diskurs politik.

Pavarësisht nëse e pranojmë apo jo, qoftë për mirë apo për keq, ne po u mësojmë atyre se si funksionon demokracia,
si duhet të sillemi kur nuk merremi vesh,
si duhet të reagojmë kur mendojmë se na shkelet e drejta.

Kur merremi me sulme denigruese personale, kur bërtasim kundër njëri-tjetrit, kur i trajtojmë kundërshtarët si armiq në vend që t’i shohim si shërbëtorë të përbashkët të të mirës publike, ne e kthejmë në normë këto sjellje.

Ne u themi zgjedhësve tanë se kjo është mënyra se si duhet të veproni kur nuk ju pëlqen mendimi apo vendimi i tjetrit.

Degradimi i diskursit parlamentar krijon efekt kaskadë në të gjithë shoqërinë.

Kur përdorim gjuhë nxitëse, ajo bëhet fjalori i argumenteve të tryezës së darkës dhe komenteve në rrjetet sociale.

Kur i demonizojmë ata që kanë pikëpamje të ndryshme, ne u japim leje fqinjëve të shohin njëri-tjetrin me armiqësi.

Kur manipulojmë me gjysmë të vërteta apo shpifje, ne gërryejmë themelin e përbashkët të fakteve mbi të cilin duhet të qëndrojë debati publik.

Incidenca në rritje e gjuhës së urrejtjes, polarizimi në rritje brenda komuniteteve, vullneti në rënie për t’u angazhuar në dialog përtej ndarjeve politike janë fenomene që nuk dalin në vakum.

Ato lulëzojnë në tokën që ne kemi ushqyer me shembullin tonë.

E kemi transformuar parlamentin nga një forum demokratik në një arenë lufte.

Seancat që kanë degraduar në përplasje fizike, hedhje sendesh dhe fjalësh kundër njëri-tjetrit, janë në fakt dëshmi të paaftësisë sonë për t’u shkëputur nga kjo kulturë.

Reagimi juaj me këtë mocion është asgjë më shumë se sa përpjekje për ta vendosur Kryetarin e Kuvendit nën presionin e së shkuarës.
Pra, të vazhdimit të vazhdimit.

Unë ju falënderoj që ma jepni mundësinë ta sqaroj edhe njëherë:
Unë do të përpiqem dhe do të bëj gjithçka kam në dorë që ky Parlament t’i ngjasojë gjithnjë e më tepër një parlamenti europian.
Natyrisht, jo i vetëm, por me të gjithë ata deputetë, të vjetër apo të rinj, nga të gjitha krahët e politikës, që e kanë vullnetin për të parë drejt të ardhmes së Shqipërisë në BE.

Ate që nuk ia kam lejuar vetes në gjithë jetën time politike, dhe që përkon edhe me frymën dhe germën e rregullores dhe kodit tonë të sjelljes, të mbetur në letër, unë, brenda të drejtës sime ligjore dhe legjitime, nuk kam si ta lejoj për të tjerët.

Në jetën time politike unë nuk kam denigruar askënd.
Nga kjo foltore nuk kam sulmuar personalisht askënd.
Nuk kam fyer, nuk kam shpifur, nuk kam përmendur emra familjarësh apo individësh, nuk kam shkelur mbi personalitetin e askujt.
Dhe, e dini?
Kam drejtuar 13 fushata politike dhe kam fituar 13 herë.

Nëse kërkoni një lloj tjetër personaliteti, ky nuk jam unë dhe sot keni mundësinë të votoni pro shkarkimit.

Përtej modestisë, unë mendoj se kur kjo sjellje politike, pa sulme personale, të mos quhet dobësi, por të kthehet në normë, atëherë ne do të kemi bërë edhe një hap tjetër drejt Europës.

Etika e debatit kërkon që ne të angazhohemi me argumente të forta, jo me karikatura të dobëta.

Etika na kërkon të modelojmë përulësi intelektuale, pra pranimin që edhe mund të jemi gabim, që edhe mund të mësojmë nga ata me të cilët nuk biem dakord.

Gjuha nuk është neutrale.

Fjalët mund të ndriçojnë ose të errësojnë, të bashkojnë ose të ndajnë, të shërojnë ose të vrasin.

“Gjuha kocka s’ka, por kocka thyen,” thotë populli.

Kur ne vendosim gjuhën politike si armë, duke folur për kolegët tanë si “armiq”, ne kontribuojmë në një kulturë politike në të cilën dhuna, qoftë retorike apo fizike, bëhet opsion.

Në rastin më të keq, kultura që kemi lejuar të zhvillohet i kthen diferencat politike në kërcënim ekzistencial.
Qytetarët fillojnë t’i shohin ata që votojnë ndryshe jo si fqinjë me prioritete të ndryshme, por si armiq që duhen mundur me çdo mjet të nevojshëm.

Kur institucione të respektuara si Parlamenti modelojnë retorikë përçarëse dhe armiqësore, këto tendenca përshpejtohen.

E si mund të mbijetojë demokracia kur qytetarët e shohin gjysmën tjetër të bashkëqytetarëve të tyre si pjesëmarrës të paligjshëm në jetën demokratike?

E megjithatë, ky është pikërisht botëkuptimi që ne kultivojmë kur angazhohemi në retorikë ndarëse dhe kur e trajtojmë kompromisin dhe konsensusin si tradhti.

Ne nuk mund të vazhdojmë në rrugën ku jemi, duke kontribuar në polarizimin dhe fragmentimin e shoqërisë sonë.
Duhet të njohim përgjegjësinë dhe mundësinë tonë unike për të modeluar një shoqëri më të mirë.

Strong democracy requires strong debate. But power should not contain violence. Oppositionism should not exclude respect. Party loyalty should not be measured by the capacity for personal attacks.

We may disagree forcefully, while acknowledging our shared commitment to democratic values.

We can harshly criticize policies or bills while showing courtesy to those who propose them.

We can hold our beliefs strong while remaining open to being convinced by evidence and arguments.

No one lost politically from the last session:

The opposition took its due time, every MP, regardless of the party they represent, had the opportunity to speak on every item on the agenda.

Independent institutions had the opportunity to report and answer questions.

The deputies had the opportunity to make their comments on the responses.

So, a normal political and democratic space.

I invite you to create together precisely this normal environment, where political debate takes place in normality and in complete freedom of speech and political action, as long as it does not infringe on the freedom of others.

I call today for a fundamental change in parliamentary culture, a change that recognizes our role as a democratic exemplar and accepts our weight in every responsibility. /CNA





Lajmet e fundit nga