Sa njerëz duhet të përdorin vazhdimisht maskën, për t’i dhënë fund pandemisë së Covid-19?

9 Dhjetor 2020, 07:46, Blog CNA

Kundër koronavirusit, dhe në pritje të vaksinës dhe të një kure, maska na ndihmon ta luftojmë përhapjen e tij. Studime të shumta kanë treguar efektivitetin e maskave dhe po ashtu na kanë treguar lloje të ndryshme dhe vlefshmërinë e tyre.

Kjo u deklarua nga një hulumtim amerikan, i kryer nga Universiteti Shtetëror i Arizonës dhe universitete të tjera, i cili i rikthehet efektivitetit të kësaj pajisje, duke deklaruar se pandemia mund të mbarojë nëse të paktën 70 për qind e njerëzve do të përdorë maska në mënyrë sistematike kur ata janë në prani të njerëzve të tjerë.

Kërkimi është rezultat i një analize matematikore dhe fotografon atë që mund të ndodhë në një skenar ideal, ku të gjithë gjithmonë mbajnë maskën në mënyrë korrekte. Në rezultatet e publikuara në ?Mathematical Biosciences?, që u rimorën edhe nga një tjetër studim nga Universiteti Kombëtar i Singaporit, tëb otuara në ?Physics of Fluids?, e cila i rikthehet efektivitetit të maskave dhe rikonfirmon të dhënat e Arizona State University.

Ndër rrugët kryesore të transmetimit të koronavirusit Sars-Cov-2 janë pikat e pështymës që bien në kontakt me mukozën, kur personi i infektuar flet ose kollitet,edhe grimcat më të vogla të shpërndara në ajër ( aerosol ) – edhe pse kjo rrugë e infektimit është më pak e shpeshtë – ose kontakti dorë me dorë, dhe më pas kontakti i dorës me mukozën, i cili në fakt duhet të shmanget. Hulumtime të ndryshme kanë treguar se maska mund të zvogëlojë në mënyrë thelbësore distancën e përshkuar nga pikat. Edhe transmetimi nga aerosolet zvogëlohet me sukses, të paktën deri në një farë mase nga përdorimi i maskave. Ekzistojnë disa kufizime: një dalje mund të ndodhë gjithmonë nga skajet e maskave, veçanërisht nëse nuk vendosen siç duhet, si gjatë kohës që thithim ajër po ashtu edhe gjatë kohës që nxjerim ajër.

Megjithatë, në përgjithësi, maskat janë një mjet thelbësor dhe më efektivi për të zvogëluar infektimet. Studimet e sotme tregojnë se kur njerëzit përdorin gjithmonë maskën në vendet publike apo kudo tjetër në prani të të tjerëve, vlera e Rt, që është parametri qendror për analizimin e përhapjes së infeksionit, bie nën 1 dhe epidemia mund të kontrollohet në mënyrë efikase .

Në studimin e botuar në ?Bioshkencat Matematike?, studiuesit zhvilluan një model matematik, bazuar në parametra të ndryshëm, që vlerëson ndikimin e strategjive të ndryshme të kontrollit të infektimit në shtetin e Nju Jorkut dhe në të gjithë Shtetet e Bashkuara. Masat e konsideruara janë distancimi social, gjurmimi i kontaktit, karantina parandaluese, izolimi dhe përdorimi i maskave. Studiuesit gjithashtu analizuan llojet e ndryshme të maskave të disponueshme, nga ato kirurgjikalet, tek ato më filtruese N95, deri tek ato prej cope, që gjithsesi mund t`a zvogëlojnë përhapjen e virusit. Në një skenar ideal, ku shumica dërrmuese e njerëzve mbajnë maskat gjatë gjithë kohës, mund të arrihet një zgjidhje e problemit.

?Përdorimi i maskave shumë efektive të fytyrës, si ato kirurgjikale që kanë një efikasitet të vlerësuar prej 70 për qind ose më të lartë?, shkruajnë autorët në botim, ?mund të çojë në çrrënjosjen e pandemisë, nëse të paktën 70 për qind e banorëve të shtetit të Nju Jorkut do të përdorte vazhdimisht në publik këtë pajisje (ndërsa në nivelin kombëtar do të ishte e nevojshme që të paktën 80 për qind të vepronin në përputhje me këtë rregull).

Studimi tregon faktin se ?Përdorimi i gjerë dhe i qëndrueshëm i maskave kirurgjikale, mund të çojë në eliminimin e Covid-19?. Ato prej pëlhure në vend të asaj kirurgjikale kanë një efektshmëri të vlerësuar më pak se 30 për qind, prandaj duhet kuptuar që ato nuk mund të kenë ndonjë rol në luftimin e përhapjes së epidemisë, pasi ato mbrojnë vetëm në një masë të kufizuar.

Gjithnjë sipas konkluzioneve të studimit, gjurmimi i kontaktit dhe karantina, të marra ndaras, kanë një ndikim të vogël në zvogëlimin e ngarkesës së Covid. Për më tepër, sigurisht që kombinimi i të gjitha masave së bashku ka një efekt edhe më të rëndësishëm kundër përhapjes së virusit./Përshtatur nga CNA.al

Burimi: https://www.wired.it/scienza/medicina/2020/12/07/mascherine-uso-pandemia/