The life and work of Kadare in the dichotomy between the great literary genius and the small social man

2022-12-28 12:12:00, Kulturë Gezim Xhepa

The life and work of Kadare in the dichotomy between the great literary genius

Ismail Kadare, writer

It is a pity that the pen of the genius of Albanian letters, in a few lines of a high literary style in "UNAZA N? KTHETRA" does the autopsy and strips the act of his life divided between genius and man...!!! I have always been troubled by the question and dilemma, who should I trust the great literary genius or the little social man…?!!!

Me dashurinë dhe frymëzimin artistik që nxiti në shpirtin tim fraza e tij që kapërcente artin dhe latonte sintaksën dhe stilistikën letrare shqipe…, shpesh justifikimin për dobësinë dhe vogëlsinë e shpirtit të tij njerëzor jam përpjekur ta gjej tek domosdoshmëria e mbiekzistencës në kushtet e dikaturës…, dhe për këtë shpesh në mënyrë pragmatiste ndihesha mirënjohës për atë ndriçim në errësirë që dhuroi vepra e tij larg skematizmit të realizmit socialist…!!!

Shkrimtari Ismail Kadare

Por sot ndihem i tradhtuar nga idhulli i rinisë sime kur shoh që transformohet në fasadë propagandistike të sektit vrastar rilindas dhe përfaqsuesve më tipikë të këtij sekti Spiropalit dhe Veliajt…!!! Këtu s’më ndihmon dot më pragmatizmi im për të justifikuar idhullin e rinisë sime…!!! Koha s’ka ndryshuar, diktatura është në vijimësinë e rrugëtimit të saj 78-vjeçar, pavarësisht se me fytyrën e re të bijve të etërve tenton të vishet me kolorin e pseudodemokracisë…!!!

Mos vallë ka ndryshuar gjeniu i letrave shqipe…?!!! Sigurisht që jo…!!! Ai dëshmoi qartë në optikën e deziluzionit tim, që NJERIU I VOGËL SUNDON GJENIUN…, jo vetëm në luftë mbiekzistencialiste…, por edhe në lojrat fëminore të një personaliteti të vogël…, që kënaq epshet e tij nën përkëdheljet e pushtetit…!!!

Gezim Xhepa

Pjesë nga “Unaza në kthetra” ISMAIL KADARE

“Kur kisha e krishterë përdori, ndër të tjera, legjendën e Prometheut dhe kultin e diellit, për të krijuar zotin e saj, Krishtin (ai lindi pikërisht kur nata nis t’i lëshojë minutat e para ditës), ajo nuk e mendonte dot se gati dy mijë vjet më pas, në një vend të krishterë, në një vend me mijëra kisha e kryqe, do të bëhej përpjekja e parë për zëvendësimin e Krishtit nga një politikan dinak, me emrin Lenin.

Nuk mund të thuhet se kjo përpjekje e parë u bë nga ndonjë bolshevik kokëgdhe ose e shtyrë nga servilizmi. Përkundrazi, ajo u bë nga poeti aristokrat simbolik Aleksandër Bllok, më 1921, në poemën “Të dymbëdhjetët”, ku përshkruhen dymbëdhjetë revolucionarë rusë bolshevikë, që marshojnë kundër armikut të klasës dhe që krahasohen prej poetit me të dymbëdhjetë apostujt me në krye Krishtin, domethënë Leninin. Ishte një poemë e padetyrueshme, jashtë llogarive politike, pra tejet e rrezikshme.

Lenin apparently did not accept the comparison, not so much out of modesty, as because his communist brain was frightened by the approach to the great fantasies of humanity. I was not afraid of being labeled as a murderer, monster, executioner (even here and there it is hinted that these epithets of "class enemies" give indirect pleasure), but he was terrified of being labeled as Christ. In addition, praise was a double-edged sword because it contradicted the basic principle of communism: class brutality. For the communists, it was the biggest insult to call them merciful"./ CNA.al