web counter
LEXO PA REKLAMA!

SHKARKO APP

App Store
Google Play

E fundit!

x

"Social network"/ How trees communicate with each other!

2022-07-23 19:14:00, Kuriozitete CNA
"Social network"/ How trees communicate with each other!
Illustrative photo

Out of sight, these microscopic fungal threads run through the soil, much like an underground internet, helping to connect plants and trees to each other.

They can use this system, sometimes called the "extensive wood network", to exchange water, nitrogen, carbon and other nutrients, or even to get early warning of threats.

Networks of mycorrhizal fungi have existed for more than 400 million years. And according to ecologist Thomas Crowther, they act as a kind of "brain of the forest" that works to keep the entire ecosystem healthy.

"Kërpudhat mikorizale janë absolutisht thelbësore për funksionimin e rreth 90% të pemëve në botë. Njëra nuk mund të ekzistonte pa tjetrën," thotë Crowther nga ETH Cyrih, i cili ishte në mesin e një ekipi shkencëtarësh për të zhvilluar hartën e parë globale të rrjetës së gjerë të drurit.

Por si funksionon?

Pemët dhe bimët kanë një marrëdhënie simbiotike me kërpudhat mikorizale që thuren përreth dhe futen në rrënjët e tyre. Bimët kalojnë karbonin nga kërpudhat dhe në këmbim marrin lëndë ushqyese si fosfori dhe azoti që kërpudhat marrin nga toka.

Por përtej kësaj, bimët përdorin gjithashtu këtë rrjet të gjerë nëntokësor të kërpudhave për të ndërvepruar me njëra-tjetrën, duke lëvizur informacionin, lëndët ushqyese, sheqerin dhe ujin te pemët e tjera në sistemin që kanë më shumë nevojë për të.

"Social network"/ How trees communicate with each other!

"Pemët që po luftojnë për lëndë ushqyese shpesh do të përmirësohen nga rrjeti sepse kërpudhat do të rishpërndajnë lëndët ushqyese drejt atyre pemëve që luftojnë ose zonave ku ka pasur shumë dëmtime nga insektet," tha Crowther. "Kjo lidhje është ajo që e mban të gjithë sistemin në funksion."

Kur fidanët lidhen me rrjetin, ata mund të marrin një injeksion të lëndëve ushqyese dhe ujit nga pemët më të pjekura. Kjo i ndihmon ata të rriten dhe të zhvillojnë elasticitet përballë stresit. Pemët që vdesin mund të përdorin gjithashtu rrjetin për të transferuar lëndët ushqyese të tyre te bimët fqinje.

Pemët mund të marrin sinjale paralajmëruese të hershme për kërcënimet nëpërmjet rrjetit nëse një fqinj është nën sulm, për shembull, nga afidet ose vemjet, dhe të prodhojnë paraprakisht kimikate mbrojtëse për t'u mbrojtur nga një sulm.

Kur pemët vdesin, edhe kërpudhat nëntokësore vdesin

Rrjetet mikorizale mbështesin ekosistemet dhe i bëjnë pyjet elastike. Ata janë gjithashtu lavamanë masivë të karbonit, duke mbajtur CO2-in e nxehtësisë të mbyllur nën tokë. Por zgjerimi bujqësor, ndotja nga plehrat kimike dhe shpyllëzimi po i vënë në rrezik këto rrjeta mikrobike.

"Social network"/ How trees communicate with each other!

Sipas OKB-së, rreth 178 milionë hektarë pyje, rreth trefishi i madhësisë së Francës, janë humbur gjatë tre dekadave të fundit. Kur priten pemët, shkatërrohen edhe kërpudhat nën tokë. Studiuesit kanë zbuluar se prerja e drurëve mund të zvogëlojë bollëkun e kërpudhave mikorizale në tokë deri në 95%.

Rising temperatures linked to climate change could also see fungi that lock in carbon for longer periods replaced by a fast-cycling variety that "could drive carbon losses to the atmosphere", according to Crowther, leading to warming extra.

Mycorrhizal fungi have underpinned life on Earth for millions of years. By disrupting the complex webs they form under our feet, we are also endangering the organisms we depend on for survival. DW





Lajmet e fundit nga