Reportage/ At the historic mass of Archbishop Joan at the Church of Saint George in Constantinople

2025-06-15 14:26:00, Sociale Elvi FUNDO

Today in Constantinople (Istanbul), on All Saints' Sunday, the Archbishop of Durrës, Tirana and all Albania, His Beatitude Joan, celebrated the historic Mass, all in Albanian, including his message at the Church of Saint George in the Ecumenical Patriarchate of Constantinople.

"Let us become doctors of souls and not judges"/ The strong message of Archbishop John of Constantinople
June 15, 12:23

Archbishop Joan was a co-communist with Patriarch Bartholomew in a mass that then conveyed the messages of both parties. It all started on Sunday morning, when at around 08:30 Turkish time, the Albanian clergy, led by His Beatitude, Joan and the delegation composed of the Metropolitan of Fier and Apollonia Mr. Nikolla and of Berat Mr. Asti, His Grace the Bishop of Kruja Mr. Anastas, Protosingel of the Holy Archbishopric, Protopresbyter Father Jani Mërkuri, Archieratic Epitrop of the Holy Metropolitanate of Gjirokastra, Archdeacon Mr. Johan Koroveshi and Mr. Andrea Rëmbeci, Professor of the University of Tirana and Director of the “Frymë Dashurie” Foundation, entered the Church of Saint George in the Ecumenical Patriarchate of Constantinople.

A joint mass of Albanian clergy and those of the Patriarchate. In this historic event for the Autocephalous Orthodox Church of Albania, but also for Albania, the Plenipotentiary Consul of Albania in Istanbul, Mr. Armand Shandro, also participated. What stood out was that in the packed Church, there was a great spirit of brotherhood and mutual respect between the Autocephalous Orthodox Church of Albania and the Ecumenical Patriarchate of Constantinople.

In his speech, addressed to Patriarch Bartholomew, Archbishop Joan conveyed a very important message, which was related to identity, faith, and gave a brief history of the Autocephalous Orthodox Church of Albania, from its first saints.

“Toka martire e Shqipërisë është shenjtëruar nëpërmjet pranisë së një plejade shenjtorësh dhe martirësh. Nga Qesari, episkopi i parë i Durrësit, i cili sipas traditës ka qenë një nga Shtatëdhjetë Apostujt dhe u dorëzua nga Apostulli Pavël, deri në kohët e reja, Kisha jonë ka lindur shenjtorë të cilët ndriçuan, jo vetëm tokën tonë, por edhe rajone më të gjera të Ikumenit Orthodhoks. Hieromartiri Asti, episkop i Durrësit, si dhe Hieromartiri Elefter, episkop i Ilirikut me qendër në Vlorë, kanë qenë predikues të palodhur të Ungjillit dhe dhanë dëshmi e tyre me martirizim. Njëkohësisht emrat e episkopeve të Durrësit regjistrohen në listën e anëtarëve të Sinodeve Ekumenike ose Patriarkale. Veçanërisht tre shenjtorë lidhin ngushtë Kishën e Shqipërisë me Patriarkanën Ekumenike. Shën Joan Kukuzeli, Zëengjëlli, i cili lindi në Durrës gjatë shekullit XIV. Ky mistagog i muzikës bizantine, asketizoi në Lavrën e Madhe të Malit të Shenjtë, ku edhe fjeti në mënyrë oshënare. Kontributi i këtij biri tonë të ndritshëm në traditën e shenjtë muzikore të Kishës ka qenë vendimtar”.

Më pas te patriarku sivëlla me Skënderbeun

“Shën Nifoni, Patriark i Kostandinopojës. I lindur në Peloponez nga babai arvanit, Shën Nifoni u lidh ngushtë me heroin kombëtar të Shqipërisë, Gjergj Kastriot Skënderbeun. Vëllazërimi i tyre shpirtëror dhe shërbesa e shenjtit si prift në Krujë, kryeqytetin e Skënderbeut, para ngjitjes së tij në Fronin Ekumenik, përbën shembull të gjallë të unitetit të besimit dhe të dashurisë vëllazërore”.

Më tej në vitet 1700.

“Hieromartiri Kozma Etolosi, i Barabartë me Apostujt, i cili gjatë shekullit XVIII përshkoi me bekimin e Patriarkanës Ekumenike shumë provinca të Shqipërisë së sotme dhe, duke predikuar fjalën e Perëndisë, dha një kontribut thelbësor në ruajtjen deri ne martirizim besimin orthodhoks”.

Për pavarësinë dhe shpalljen e Kishës Autoqefale të Shqipërisë

“Zgjimi i ndërgjegjes kombëtare të popullit shqiptar në fillim të shekullit XX dhe krijimi i Shtetit të ri shqiptar të bekuar nga Perëndia më 1912, krijuan kushte të reja për organizimin kishtar të vendit. Të krishterët e devotshëm orthodhoksë iu drejtuan Fronit të Tërëshenjtë Apostolik dhe Patriarkal Ekumenik dhe, me besim në të, i paraqitën nevojat e tyre aktuale kishtare”.

Për Shqipërinë ateiste

“Periudha e regjimit ateist ka qenë më e errëta në rrugëtimin shumëshekullor të Orthodhoksisë në Shqipëri. Persekutimi brutal dhe sistematik kundër çdo shfaqjeje fetare nga viti 1967, çoi në shembjen ose përdhosjen e qindra kishave dhe manastireve, në burgosjen, torturimin dhe vdekjen e dhjetëra klerikëve dhe besimtarëve, në ndalimin e çdo akti fetar, madje edhe të lutjes private. Kisha jonë arriti "deri në portat e Hadhit". Regjimi shpalli Shqipërinë si "shtetin e parë ateist në botë", duke menduar se kishte fshirë përfundimisht çdo prani fetare nga vendi. Por premtimi i Zotit tonë Jisu Krisht se "portat e Hadhit nuk do ta mundin atë" (Mt. 16:18) u dëshmua më i fortë se çdo mekanizëm njerëzor dhe çdo persekutim”.

Dhe në fund për rindërtimin e Kishës Ortodokse Autoqefale të Shqipërisë, kontributin e Kryepiskopit Anastas

“Dhe mrekullia u realizua! Rënia e regjimit ateist më 1991 hapi rrugën për rilindjen e Kishës. Por situata ishte tragjike: asnjë hierark në detyrë, shumë pak presviterë të gjallë, kisha të shkatërruara ose të kthyera në magazina apo palestra, asnjë organizim kishtar, asnjë edukim teologjik. Në atë moment kritik, Patriarkana Ekumenike dëshmoi praktikisht dashurinë dhe kujdesin e saj për Kishën e Shqipërisë. Sinodi i Shenjtë dhe i Hirshëm i Patriarkanës Ekumenike caktoi profesorin e Universitetit të Athinës, Episkopin e Andrusës, (Drejtor i Përgjithshëm i Shërbimit Apostolik të Kishës së Greqisë dhe vendmbajtës i Mitropolisë së Shenjtë të Irinupolit) Anastasin, si ekzark patriarkal, me mision të shkonte në Shqipëri për kontaktet e para me orthodhoksët dhe autoritetet e vendit. Zgjedhja e një hierarku me përvojë të pasur në veprën misionare (hierapostolike), me përgatitje të thellë teologjike dhe aftësi organizative, u dëshmua bekim i Perëndisë për Kishën e rilindur”.

Një fjalim mbresëlënës ku Kryepsikopi Joan nuk përjashtoi Inteligjencën Artificiale, momentet që po kalon sot shoqëria, luftrat, shpirtin njerëzor, mesazhin apo deri tek ekzistencialiteti shpirtëror dhe me mesazhin se si Kisha Ortodokse Autoqefale e Shqipërisë u ringrit dhe sot e në vazhdim ajo do të jetë një simotër me Patriarkanën Ekumenike dhe ka mundësinë dhe të gjithë forcën të ecë përpara, për të përcjellë mesazhin e besimit, për të shpërndarë Ungjillin dhe bashkuar popujt dhe për t'i udhëhequr drejt dritës së Ngjalljes.

Reportage/ At the historic mass of Archbishop Joan at the Church of Saint George

Në Kostadinopojë, delegacioni shqiptar i kryesuar nga Kryepiskopi Joan, i shoqëruar nga Mitropoliti i Fierit dhe Apolonisë z. Nikolla dhe të Beratit z. Asti, Hirësinë e Tij Episkopin e Krujës z. Anastas, Protosingjel i Kryepiskopatës së Shenjtë, Protopresviterin Atë Jani Mërkuri, Epitrop Arkieratik i Mitropolitisë së Shenjtë të Gjirokastrës, Kryedhakonin z. Johan Koroveshi dhe z. Andrea Rëmbeci, Profesor i Universitetit të Tiranës dhe Drejtor i Fondacionit “Frymë Dashurie” ka mbërritur ditën e premte.

Reportage/ At the historic mass of Archbishop Joan at the Church of Saint George

On Saturday, an official reception was held by Ecumenical Patriarch Bartholomew in Constantinople.

Today, communion was celebrated at the Church of Saint George by Patriarch Bartholomew and Archbishop Joan.

Reportage/ At the historic mass of Archbishop Joan at the Church of Saint George

The agenda of Archbishop Joan and the clergy accompanying him continues tomorrow (Monday), to return to Albania on Tuesday.

Today, in fact, in the Church of Saint George in the Ecumenical Patriarchate of Constantinople, there was a historic event, as not only was the mass celebrated in Albanian and the message conveyed in Albanian, but there was also a very fraternal spirit between the sister churches or, as Archbishop Joan emphasized, the care that Patriarch Bartholomew had shown towards the Autocephalous Orthodox Church of Albania and the contribution that the Autocephalous Orthodox Church will continue to make in the common mission in the service of God.

The mass lasted about 4 hours. After the mass, the Ecumenical Patriarch, Bartholomew, also spoke, who praised the Autocephalous Orthodox Church of Albania, the work done in these decades, the contribution. In particular, he thanked Archbishop Ioan for his mission, as a cleric, as a bishop, first as the Metropolitan of Korça and now since March 16 as the Archbishop of the Autocephalous Orthodox Church of Albania.

Reportage/ At the historic mass of Archbishop Joan at the Church of Saint George

It was historic, it was magnificent, the atmosphere and spirit of God's power that was felt in the Church of Saint George in Constantinople was unique.

From Constantinople, for Cna.al, Elvi Fundo