E fundit!

22:46 Aktualitet

Pas ndeshjes, protestuesit zhvendosen te selia e PD-së: Opozitë e shitur

Pas ndeshjes, protestuesit janë zhvendosur para selisë së ...

Shpjegim shkencor/ A ekziston vërtet “kujtesa muskulore”?

15 Prill 2026, 16:39, Kuriozitete CNA

Nga ngarja e biçikletës te lidhja e lidhëseve të këpucëve, shumë veprime i kryejmë automatikisht, pa menduar. Kjo shpesh quhet “kujtesë muskulore”, por sipas shkencëtarëve, fenomeni është më kompleks dhe lidhet kryesisht me trurin.

Ekspertët e përkufizojnë këtë aftësi si kujtesë procedural, një formë kujtese që lidhet me veprime dhe aftësi praktike. Ndryshe nga kujtesa e fakteve apo ngjarjeve, kjo lloj kujtese zhvillohet përmes përsëritjes dhe praktikës.

Kur mësojmë një aftësi të re, si për shembull të ngasim biçikletën apo të luajmë një instrument, në fillim përdorim pjesë të trurit që lidhen me përqendrimin dhe mendimin e vetëdijshëm. Me kalimin e kohës dhe praktikës, këto veprime bëhen automatike dhe kontrollohen nga zona të tjera të trurit që lidhen me lëvizjen.

Megjithatë, termi “kujtesë muskulore” përdoret edhe në një kuptim fizik. Studimet sugjerojnë se muskujt mund të “kujtojnë” stërvitjen e mëparshme, duke u rikthyer më shpejt në formë pas një periudhe pushimi. Kjo ndodh për shkak të ndryshimeve në qelizat muskulore, edhe pse ato nuk ruajnë kujtime si truri.

Një aspekt interesant është se kjo lloj kujtese shpesh ruhet edhe te personat me demenca apo Sëmundja e Alzheimerit. Edhe kur kujtesa për emra apo ngjarje dobësohet, aftësitë automatike si kërcimi, thurja apo këndimi mund të mbeten të paprekura.

Studimet tregojnë gjithashtu se muzika ka një ndikim të fortë në këtë lloj kujtese, duke ndihmuar njerëzit me probleme njohëse të rikujtojnë apo madje të mësojnë aftësi të reja.

Ekspertët theksojnë se mënyra më e mirë për të përmirësuar kujtesën procedurale është praktika e vazhdueshme. Përsëritja, ndarja e ushtrimeve në seanca dhe gjumi pas mësimit ndihmojnë në forcimin e aftësive afatgjata.

Në përfundim, edhe pse “kujtesa muskulore” nuk është plotësisht në muskuj, ajo përfaqëson një bashkëpunim të fuqishëm mes trurit dhe trupit, që na lejon të kryejmë veprime komplekse në mënyrë automatike gjatë gjithë jetës./ CNA