Zbardhen detaje nga drafti i marrëveshjes së mundshme SHBA-Iran

27 Maj 2026, 15:08, Kosova & Bota CNA

Drafti i memorandumit fillestar të marrvëshjes midis SHBA-së dhe Iranit është në zotërim të televizionit shtetëror iranian. Siç raportohet nga Reuters, drafti përcakton që forcat ushtarake amerikane do të tërhiqen nga zona pranë Iranit dhe SHBA-të do të heqin bllokadën detare.

Në këmbim, Irani është zotuar të rivendosë numrin e anijeve tregtare që kalojnë nëpër Ngushticën e Hormuzit në nivelet e para luftës brenda një muaji. Në fakt, Irani do të menaxhojë trafikun e anijeve në bashkëpunim me Omanin. Megjithatë, sqarohet se anijet ushtarake nuk përfshihen në draft-marrëveshjen. Nëse marrëveshja miratohet brenda 60 ditëve, kjo do të jetë në formën e një rezolute detyruese të Këshillit të Sigurimit të Kombeve të Bashkuara.

Armëpushimi i brishtë SHBA-Iran u vu përsëri në provë dje pas sulmeve të reja amerikane rreth portit iranian të Bandar Abbas, në pjesën jugore të vendit. Mbetet e paqartë nëse veprimet e ushtrisë amerikane do të ndikojnë në negociatat midis dy palëve për një armëpushim përfundimtar, me Uashingtonin që vlerëson se do të ketë një vonesë prej disa ditësh, por duke ruajtur pritjet për një rezultat pozitiv.

Analistët politikë ia atribuan sulmet e kufizuara të nisura nga SHBA-të një përpjekjeje të presidentit amerikan për të qetësuar reagimet e një pjese të senatorëve republikanë kundër një marrëveshjeje të mundshme me Iranin, duke u dukur se vepron nga një pozicion force.

Nga ana e tij, Udhëheqësi Suprem i Iranit, Mojtaba Khamenei, u bëri thirrje qeverive të të gjitha shteteve myslimane në rajon të bashkëpunojnë me Teheranin për të ndërtuar një rend të ri. Të hënën, Trump kishte kërkuar që shtetet arabe të rajonit dhe Pakistani të nënshkruanin së bashku Marrëveshjet e Abrahamit, duke rivendosur marrëdhëniet normale me Izraelin, por dje Ministri i Jashtëm pakistanez, Khaëaja Asif, e hodhi poshtë këtë mundësi.

Tensionet në rajon nxiten gjithashtu nga sulmet e reja të ushtrisë izraelite kundër Hezbollahut në Luginën Bekaa dhe zona të tjera të Libanit. Dje, Izraeli urdhëroi evakuimin e Nabatiyeh, një nga qytetet më të mëdha në Libanin jugor. Së fundmi, agjencia iraniane Fars raportoi se pika e fundit e mosmarrëveshjes serioze që bllokon një marrëveshje ka të bëjë me lirimin e fondeve të ngrira iraniane. Teherani kërkon lirimin e të paktën 24 miliardë dollarëve në asete.