Lufta në Iran/ Trump refuzon fillimin e bisedimeve për armëpushim

14 Mars 2026, 22:46, Kosova & Bota CNA

Administrata e Presidentit amerikan Donald Trump ka hedhur poshtë përpjekjet e aleatëve të Lindjes së Mesme për të filluar negociata diplomatike që synojnë t'i japin fund luftës së Iranit që nisi dy javë më parë me një sulm masiv ajror SHBA-Izrael.

Irani, nga ana e tij, ka hedhur poshtë mundësinë e çdo armëpushimi derisa të përfundojnë sulmet e SHBA-së dhe Izraelit, duke shtuar se disa vende ishin përpjekur të ndërmjetësonin për t'i dhënë fund konfliktit.

Mungesa e interesit nga Uashingtoni dhe Teherani sugjeron se të dyja palët po përgatiten për një konflikt të zgjatur, edhe pse lufta në zgjerim shkakton viktima civile dhe mbyllja e Ngushticës së Hormuzit nga Irani rrit çmimet e naftës.

Sulmet amerikane në ishullin Kharg të Iranit , qendra kryesore e eksportit të naftës në vend, të premten në mbrëmje theksuan vendosmërinë e Trump për të vazhduar me sulmin e tij ushtarak. Udhëheqësi i ri Suprem i Iranit, Mojtaba Khamenei, është zotuar ta mbajë të mbyllur Ngushticën e Hormuzit dhe kërcënoi të shtojë sulmet ndaj vendeve fqinje.

Lufta ka vrarë më shumë se 2,000 njerëz, kryesisht në Iran, dhe ka krijuar ndërprerjen më të madhe të furnizimit me naftë ndonjëherë, ndërsa trafiku detar është ndalur në Ngushticën e Hormuzit, përmes së cilës transportohet një e pesta e naftës në botë.

Omani, i cili ndërmjetësoi bisedimet para luftës, është përpjekur disa herë të hapë një linjë komunikimi, por Shtëpia e Bardhë e ka bërë të qartë se nuk është e interesuar. Një zyrtar i lartë i Shtëpisë së Bardhë konfirmoi se Trump i ka kundërshtuar këto përpjekje për të filluar bisedimet dhe është i përqendruar në vazhdimin e luftës për të dobësuar më tej aftësitë ushtarake të Teheranit.

"Ai nuk është i interesuar për këtë tani, dhe ne do të vazhdojmë me misionin pa u pakësuar. Ndoshta do të vijë një ditë, por jo tani", tha zyrtari.

Gjatë javës së parë të luftës, Trump deklaroi në platformën e tij Truth Social se udhëheqja dhe ushtria e Iranit ishin aq të goditura nga sulmet SHBA-Izrael saqë donin të flisnin, por se ishte "Tepër vonë!"

Ai ka një histori të ndryshimit të qëndrimeve të politikës së jashtme pa paralajmërim, duke e bërë të vështirë përjashtimin e mundësisë që ai të testojë ujërat për rifillimin e diplomacisë.

“Presidenti Trump tha se lidershipi i ri potencial në Iran ka treguar se dëshiron të flasë dhe përfundimisht do të flasë. Për momentin, Operacioni "Epic Fury" vazhdon i pandërprerë”, tha një zyrtar i dytë i lartë i Shtëpisë së Bardhë kur u pyet për të komentuar mbi këtë histori.

Burimet iraniane thanë se Teherani ka hedhur poshtë përpjekjet e disa vendeve për të negociuar një armëpushim derisa SHBA-të dhe Izraeli të përfundojnë sulmet e tyre ajrore dhe të përmbushin kërkesat e Iranit, të cilat përfshijnë një ndërprerje të përhershme të sulmeve amerikane dhe izraelite dhe kompensim si pjesë e një armëpushimi.

Egjipti, i cili ishte i përfshirë në ndërmjetësim para luftës, është përpjekur gjithashtu të rihapë komunikimet. Ndikimi i luftës në tregjet globale të naftës ka rritur ndjeshëm koston për Shtetet e Bashkuara.

Disa zyrtarë dhe këshilltarë amerikanë të Trumpit bëjnë thirrje për një përfundim të shpejtë të luftës, duke paralajmëruar se rritja e çmimeve të benzinës mund t'i sjellë një çmim të lartë politik Partisë Republikane të presidentit, me zgjedhjet e mesmandatit në SHBA që po afrohen.

Të tjerë po i bëjnë presion Trumpit që të vazhdojë ofensivën kundër Republikës Islamike për të shkatërruar programin e saj të raketave dhe për ta parandaluar atë të pajiset me armë bërthamore. Refuzimi i përpjekjeve diplomatike nga Trump mund të tregojë se, për momentin, administrata nuk ka plane për një përfundim të shpejtë të luftës.

Në fakt, si Shtetet e Bashkuara ashtu edhe Irani duken edhe më pak të gatshëm të angazhohen sesa gjatë ditëve të para të luftës, kur zyrtarë të lartë amerikanë kontaktuan Omanin për të diskutuar uljen e tensioneve. Një burim tha se zyrtari më i lartë i sigurisë në Iran, Ali Larijani, dhe Ministri i Jashtëm Abbas Araghchi kishin kërkuar gjithashtu të përdornin Omanin si një kanal për diskutimet e armëpushimit që do të kishin përfshirë nënpresidentin e SHBA-së JD Vance. Por këto diskutime nuk janë materializuar. /Reuters