The Covid-19 crisis in China could make Xi Jinping more dangerous

2023-01-18 09:03:00, Kosova & Bota CNA

Until 2 months ago, one of the main questions facing the world was how to deal with an all-powerful Xi Jinping, after the Chinese Communist Party leader secured a third term in office by breaking with tradition. Meanwhile, the world would do well to start preparing for an even more troubling prospect: facing an authoritarian leader damaged in no small part by his government's chaotic reopening to Covid-19.

Edhe pse qeveria kineze e ka fshehur numrin e vërtetë të rasteve dhe vdekjeve nga vala e parë e madhe e koronavirusit, mediat sociale kineze e kanë bërë të qartë se vendi po vuan nga mungesa e ilaçeve, spitalet e mbipopulluara dhe krematoriumet plot me trupat të vdekur.

Por gjërat mund të përkeqësohen akoma më shumë, pasi virusi të përhapet masivisht në fshatra dhe në popullatën e moshuar shumë pak të vaksinuar të Kinës. Në prag të rihapjes së papritur në dhjetor, vetëm 2/3 e njerëzve mbi 80 vjeç, grupi më i rrezikuar, kishin marrë 2 doza të vaksinave të prodhuara në vend.

The Covid-19 crisis in China could make Xi Jinping more dangerous

Ndërkohë rreth 40 për qind e tyre kishin marrë një dozë përforcuese. Ekspertët vlerësojnë se 1- 1.5 milion njerëz mund të vdesin nga Covid-19 në muajt e ardhshëm. Kina nuk ka përjetuar një normë të tillë vdekjesh në një periudhë kaq të ngjeshur kohore që nga zija e bukës e viteve 1959-1961 e shkaktuar nga Hopi i Madh Përpara i ish-udhëheqësit Mao Ce Dun.

Ajo katastrofë epike vrau rreth 36 milionë njerëz. Dhe ashtu si uria i dha një goditje të fortë pushtetit të Maos, edhe Covid-19 do të minojë me siguri autoritetin e Xi. Madje udhëheqësi kinez tashmë po e paguan që tani një çmim. Të paktën tani për tani, rihapja kaotike e ka prishur axhendën e tij për mandatin e tretë.

Në raportin e paraqitur në Kongresin XX-të të Partisë Komuniste në fund të tetorit 2022, ai tregoi se po planifikonte ta forconte më tej ekonominë kineze kundër sanksioneve të mundshme perëndimore dhe të rrënjoste akoma më shumë epërsinë e Partisë Komuniste. Të dy objektivat do të sakrifikonin rritjen ekonomike për sigurinë e regjimit.

Ndërsa po rritet numri i rasteve me Covid-19, Xi nuk ka më luksin të përballojë pazare të tilla. Në fakt, ai i dërgoi një mesazh të fortë në konferencën e PKK mbi ekonominë në mesin e dhjetorit, se prioriteti i tij kryesor për vitin 2023 është ta nxjerrë ekonominë nga kriza. Dhe vendosja si prioritet i rritjes ekonomike do ta detyrojë atë të bëjë sakrifica të kushtueshme.

The Covid-19 crisis in China could make Xi Jinping more dangerous

Xi do të detyrohet të delegojë më shumë autoritet tek teknokratët, të mos e vërë shumë theksin tek ideologjia për të qetësuar investitorët, të lehtësojë kufizimet në sektorin privat dhe të ulë tensionet me Perëndimin për ta ngadalësuar “zhvendosjen” ekonomike. Ndryshime të tilla do të përfaqësonin një mohim të nënkuptuar të gati të gjitha politikave kryesore të Xi-së.

Paralelet me pengesën që pati Mao pas Hopit të Madh Përpara janë shumë domethënëse.

Zija më e rëndë e bukës në histori e detyroi Timonierin e Madh që t’ua linte çështjen e ekonomisë pragmatistëve dhe të tërhiqej nga përgjegjësitë e qeverisjes në vijën e parë.

Përçarjet brenda regjimit të tij u bënë më të thella dhe më të hidhura ndërsa kolegët e fajësuan Maon për katastrofën ndërsa, nga ana tjetër, ai i shihte të njëjtët kolegë si jo-besnikë dhe potencialisht të rrezikshëm. Shumë kinezë, që janë lënë kryesisht të kujdesen vetë për veten e tyre përballë valës së madhe të Covid-19, do të fajësojnë udhëheqësin e Kinës për menaxhimin e dobët të Partisë Komuniste në procesin e rihapjes së fundit.

Gjatë një dekade në pushtet, Xi ka kultivuar me kujdes imazhin e një njeriu që kujdeset shumë për mirëqenien e njerëzve të zakonshëm. Tani edhe kjo fasadë është shkatërruar. Dhe kjo do të shkaktojë pasojat e saj. Edhe pse një udhëheqës i lartë kinez nuk kërkon drejtpërdrejt mbështetje popullore për mbijetesën e tij politike, mënyra se si ai perceptohet nga publiku ndikon në pozitën e tij në mesin e elitave qeverisëse.

Sa i përket vetë Partisë Komuniste, një numër i lartë vdekjesh por edhe vuajtjesh nga ky virus, do të nxisë me siguri akuza dhe kundër akuza midis liderëve të nivelit të lartë. Do të ngrihen disa pyetje të siktletshme. Më kryesorja ka të bëjë me arsyen se përse qeveria ishte kaq e papërgatitur për rritjen e rasteve me Covid-19.

Përgjigja është po aq e qartë. Udhëheqja e lartë e partisë i kaloi muajt përpara kongresit XX-të duke u përpjekur të konsolidojë pushtetin e saj në vend se të hidhte themelet për rihapjen e vendit. Faji në mënyrë të pashmangshme do të bjerë mbi Xi, i cili kërkoi dhe siguroi një fitore të fortë politike në aktivitetin e rëndësishëm të tetorit 2022.

Zërat e pakënaqur brenda elitës, madje edhe midis liderëve rivalë të nivelit të lartë, ndaj Xi, që u panë disi edhe në Kongres, nuk do ta rrëzojnë nga froni udhëheqësin kinez. Por ajo që ka vërtetë rëndësi në një shtet njëpartiak është mënyra sesi udhëheqësi kryesor e percepton fuqinë dhe sigurinë e tij.

If he believes he has lost authority, his first instinct is always to regain it at any cost. When Mao realized that the famine caused by the Great Forward had destroyed his position in the party, he did not accept defeat and abandon his utopian vision.

Instead, he began planning a massive purge, which later materialized as the Cultural Revolution that plunged the country into a decade of chaos. Xi may not be another Mao. However, like his predecessor, if he feels his position is under threat, he is almost certain to become more unpredictable and harder to deal with. Those who revel in the setbacks Xi is currently experiencing may soon regret their delusions.

Translated by CNA.al