Trashëgimia fetare rikthehet në vëmendje në Muzeun e Artit Mesjetar

25 Shtator 2025, 10:56, Kulturë CNA

Trashëgimia fetare rikthehet në vëmendje në Muzeun e Artit

Në kuadër të Ditëve Europiane të Trashëgimisë Kulturore, Muzeu Kombëtar i Artit Mesjetar në Korçë ka hapur dyert për një ekspozitë të rrallë, kushtuar botimeve fetare që ruhen prej shekujsh në fondin e tij muzeal.

Në hapësirat e muzeut, vizitorët kanë mundësinë të shohin për herë të parë nga afër një koleksion të çmuar librash, ungjijsh dhe shërbesash kishtare, të cilat dikur ishin pjesë e kishave dhe katedraleve më të rëndësishme të vendit.

Ekspozita sjell në vëmendje jo vetëm vlerat shpirtërore e kulturore të qytetit, por edhe historinë e njerëzve përparimtarë që kontribuan me dhurata të vyera, duke i pasuruar jo vetëm institucionet fetare, por edhe trashëgiminë e gjithë komunitetit.

Drejtoresha e Muzeut Kombëtar të Artit Mesjetar, Fjoralba Prifti, shpjegon se koleksioni i këtij viti përfshin rreth 25 ungjij, të ardhur nga kisha të ndryshme të Shqipërisë. Një prej veprave më të vjetra është Ungjilli i vitit 1737, i cili dikur ruhej në Kishën e Ristozit në Mborje dhe sot ekspozohet për herë të parë pas shumë shekujsh.

"Në kuadër të Ditëve Europiane të Trashëgimisë Kulturore, Muzeu Kombëtar i Artit Mesjetar ccdo vit kryen nga një aktivitet dhe aktiviteti i përzgjedhur për sivjet janë botimet religjoze ndër shekuj, koleksion i këtij muzeu. Koleksioni përbëhet nga ungjij, nga libra shërbesash, të cilat i kemi trashëguar nga kisha të ndryshme, nga e gjithë Shqipëria. Ne i ekspozojmë për herë të parë pas shumë shekujsh. Kjo është një risi të cilën ne e sjellim çdo vit, duke ekspozuar objekte, shpeshherë për herë të parë nga pjesë e koleksionit të Muzeut Kombëtar të Artit Mesjetar. Në muzeun tonë numërohen deri në 25 ungjij”, tregon Prifti.

Ekspozita përfshin gjithashtu një ungjill të dhuruar nga filantropi i njohur i Korçës, Anastas Lakçe. Ai jo vetëm që dhuroi libra të shenjtë, por njëkohësisht kontribuoi me ndihma financiare për të varfrit e qytetit, duke lënë pas një trashëgimi të vyer humanizmi dhe besimi.

"Ndërkohë vepra më e vjetër është Ungjilli nga Kisha e Ristozit të Mborjes që i përket vitit 1737. Ndërkohë, risi kemi edhe një ungjill të dhuruar nga Anastas Lakçe i cili ka qenë një nga filantropët e mëdhenj të qytetit tonë, ku bashkë me Ungjillin, i dhuron Kishës së Mitropolisë së Korçës edhe një shumë frangash për të gjithë të varfrit, të cilat do përdoren në mënyra të ndryshme krahas shumë e shumë dhuratave që ai i ka bërë qytetit të Korçës”,-shprehet Prifti.

Një tjetër risi është Dhiata e Re, e dhuruar nga familja e Ilia Petro Bratkos. Ky libër i shenjtë u ruajt për shumë vite fshehurazi në bodrumin e shtëpisë së tyre gjatë kohës së diktaturës, për të shmangur ndalimet dhe ndëshkimet e regjimit të atëhershëm. Sot, pas dekadash të tëra, kjo vepër i është dhuruar muzeut me dëshirën e madhe që ta shohin të gjithë, vizitorë vendas e të huaj, por edhe brezat e rinj, si një dëshmi e fortë e mbijetesës së besimit dhe kulturës.

Ekspozita e Muzeut Kombëtar të Artit Mesjetar nuk është thjesht një ekspozim objektesh, por një udhëtim i gjallë në histori, ku secili libër bart brenda tij jo vetëm shkrime të shenjta, por edhe histori njerëzish që sakrifikuan dhe kontribuan për ta ruajtur e përcjellë këtë trashëgimi.

Ky aktivitet, i cili organizohet çdo vit nga muzeu në kuadër të Ditëve Europiane të Trashëgimisë Kulturore, dëshmon se Korça vazhdon të jetë një qendër e rëndësishme e kulturës, e shpirtit qytetar dhe e ruajtjes së kujtesës historike, duke i dhënë publikut mundësinë të zbulojë pasuri që deri dje ishin të fshehura pas dyerve të arkivave./CNA