Si po reagojnë vendet e BE-së, mes problemeve të rënda të shëndetit mendor?

23 Tetor 2025, 17:54, Kosova & Bota CNA

Si po reagojnë vendet e BE-së, mes problemeve të rënda

Depresioni dhe ankthi janë gjendjet më të përhapura në vendet e OECD-së dhe kanë një ndikim të rëndësishëm në shëndetin dhe mirëqenien e një popullsie, si dhe në ekonominë në përgjithësi.

Por a ka zgjidhje për të trajtuar këtë çështje?

Një në pesë të rritur në vendet e OECD-së dhe BE-së përjetojnë simptoma depresive të lehta deri në të moderuara, sipas raportit të OECD-së për Promovimin dhe Parandalimin e Shëndetit Mendor .

Simptomat shpesh nuk njihen dhe nuk trajtohen, duke rritur rrezikun e përparimit në gjendje më të rënda dhe duke rritur kostot e përgjithshme shoqërore.

Çekia, Hungaria, Irlanda, Italia, Luksemburgu dhe Portugalia raportojnë një prevalencë më të lartë të simptomave depresive të moderuara ose të rënda midis individëve të lindur në vend.

Gratë janë më të ndjeshme ndaj sëmundjeve mendore gjatë ngjarjeve të rëndësishme, siç janë shtatzënia dhe pas lindjes.

Sipas studimit, prevalenca e depresionit pas lindjes u vlerësua në 16.6% për Evropën Qendrore-Lindore, 16.3% për Evropën Jugore dhe 13.8% për Evropën Veriore.

Kostoja totale e problemeve të shëndetit mendor u vlerësua në 4% të PBB-së në të 27 vendet e BE-së dhe Mbretërinë e Bashkuar në vitin 2015.

Kostoja mjekësore e trajtimit të sëmundjeve mendore mund të jetë deri në 20 herë më e lartë, varësisht nga niveli i ashpërsisë.

Një studim gjerman zbuloi se në vitin 2019, kostoja gjashtëmujore e trajtimit të çrregullimeve mendore u vlerësua në 511euro për simptoma të lehta, 2,417 euro për simptoma të moderuara dhe 10,485 euro për simptoma të rënda.

Kostoja e trajtimit, udhëtimi në distanca të gjata dhe koha e pritjes për të parë një profesionist mjekësor janë pengesa të mëdha për njerëzit që kërkojnë ndihmë për problemet e shëndetit mendor.

Mesatarisht, dy të tretat e individëve që kanë nevojë për kujdes shëndetësor mendor vlerësohet se nuk kanë qasje në trajtim në vendet e OECD-së dhe 27 shtetet anëtare të BE-së.

Iniciativat për shëndetin mendor në të gjithë BE-në

Megjithatë, disa vende të BE-së kanë iniciativa për aksesin në mbështetje të shëndetit mendor që mund të zvogëlojnë ashpërsinë dhe kohëzgjatjen e simptomave deri në 87%.

Deri në fund të vitit 2023, 14 nga 27 shtetet anëtare kishin shërbime të shëndetit mendor që mund të aksesoheshin drejtpërdrejt pa referim në nivel kombëtar ose rajonal.

Për shembull, Holanda ka krijuar qendra për të rinjtë me takime të rregullta, të tilla si programi @Ease, i cili trajnon studentë dhe profesionistë të vijës së parë për të ndihmuar të rinjtë me shqetësime mendore.

Ndërkohë, në Belgjikë, ka pasur një ulje të barrierave të aksesit duke rimbursuar koston e terapisë psikologjike pjesërisht ose plotësisht, si dhe duke krijuar rrjete për profesionistët e shëndetit mendor në shkolla, vende pune dhe shërbime sociale.

Këto ndërhyrje kanë rezultuar në një rritje të frekuentimit të shkollës dhe ulje të mungesave në punë, me rritje të raportuara që variojnë nga 50% në 61%.

Disa shembuj të tjerë janë shqyrtimet për depresionin pas lindjes në Poloni dhe mjetet online në Gjermani./ CNA