E fundit!

21:02 TODAY

Murder of the officer/ Klodiana Lala: A thorough investigation is needed, we have a martyr but no resignation

Journalist Klodiana Lala has stated that an in-depth inves...

Autocrats are winning

2023-03-31 08:21:00, Blog Dan Hannan

Illustrative photo

Just as Xi Jinping was saying goodbye to Vladimir Putin in Moscow, Japanese Prime Minister Fumio Kishida was arriving in Kiev. Although separated by 8,000 kilometers of steppe, Japanese and Ukrainians are drawn to each other by a common aspiration for freedom.

Meanwhile, their two major non-liberal opponents are drawn back by their distrust of freedom. "Right now, changes are happening that we haven't seen in 100 years. And we are the people who are leading these changes," Xi told Putin as he left Moscow.

Why China supports Putin

Është në modë të thuhet se Kina po luan një lojë të zgjuar, sepse një Rusi e dobësuar i përshtatet asaj, se ajo është gjithmonë disa lëvizje para në skakierën e shahut gjeopolitik. Unë preferoj që t’i pranoj fjalët e autokratëve. “Kjo luftë nuk ka të bëjë fare me Ukrainën. Ajo pasqyron betejën mbi atë se si do të duket rendi botëror”- tha Ministri i jashtëm i Rusisë, Sergej Lavrov.

Dy muaj para pushtimit të Ukrainës, kam shkruar mbi intensifikimin e aleancës midis dyshes së diktatorëve, të cilët aspironin udhëheqjen e përbashkët të të gjitha atyre shteteve në jugun global, të cvlat e kanë inat hegjemoninë amerikane. Dhe këto shtete janë të shumta në numër. Aktualisht më pak se 40 vende të botës kanë vendosur sanksione ekonomike ndaj Rusisë ose kanë dërguar ndihmë në Ukrainë. Rezulton se “Perëndimi” shtrihet jo më larg se Shtetet e Bashkuara, Kanadaja, Australia, Zelanda e Re, Japonia, Koreja e Jugut, Tajvani dhe Bashkimi Evropian.

Tetëdhjetë për qind e vendeve të botës, me 90 për qind të popullsisë, ndodhen në këtë listë. Disa prej tyre janë kaq shumë të fiksuara pas ndjenjave anti-kolonialiste të viteve 1950, saqë do të anojnë kundër SHBA-së edhe kur agresori kolonial është Rusia.

Disa janë të pakënaqur me standardin e dyfishtë të fuqive perëndimore që ndërhynë në Irak, Siri dhe Libi. Dhe disa të tjerë, përfshirë disa demokraci që vërtet duhet të dinte më mirë, po i japin përparësi mbi çdo gjë tjetër interesave të tyre të përbashkëta të momentit.

Armët përkundrejt gjalpit

Izraeli dhe Turqia janë vetë-përcaktuar prej kohësh si vende të lira në një fqinjësi tiranike. Megjithatë të dyja kanë vendosur se mbajtja e marrëdhënieve të mira me Rusinë, është më e rëndësishme sesa mbrojtja e rendit ndërkombëtar.

India është demokracia më e madhe në botë, por ajo shqetësohet se një kolaps i Rusisë do ta bënte edhe më të fortë Kinën. A nuk shohin këto kombe dallime mes vendit ku dëshiron të shkojë Ukraina, dhe ku dëshiron ta mbajë Rusia? Midis shoqërive ku të gjithë janë të barabartë para ligjit, dhe shoqërive ku përgjegjësit vendosin rregullat ndërsa ecin përpara? Midis vendeve ku ligji është i hapur për njerëzit që kërkojnë korrigjim në rast gabimi, dhe vendeve ku ligji është shprehje e pushtetit shtetëror?

Nuk është hera e parë që po na kujtohet se sa kundër-intuitiv është liberalizmi perëndimor. Ne njerëzit një specie tribale, dhe institucionet e pavarura shtetërore u krijuan vetëm në vende ku tribalizmi ishte jashtëzakonisht i dobët. Xho Henrih, biologu i shkëlqyer evolucionar i Universitetit të Harvardit, e sheh këtë në ndalimin obsesiv të Kishës Katolike të martesës midis kushërinjve, që i detyroi njerëzit të gjenin bashkëshortë nga jashtë fshatrave të tyre dhe kësisoj e theu sistemin klanor, ndërsa çdo shoqëri tjetër, mohouk apo moskovite, masai apo maori, e kishte marrë atë si të mirëqenë.

Cilido qoftë shkaku kryesor i tij, liberalizmi nuk ka qenë një ideologji krejtësisht e transferueshme. Është e vërtetë:ai u eksportua me sukses në Japoni, Kore dhe Tajvan, kryesisht falë angazhimit të zgjatur amerikan. Por dështoi keqazi në Irak. Po pse funksionon në disa vende dhe jo në disa vende të tjera?

Shihni konfliktin aktual. Në sipërfaqe, Ukraina dhe Rusia janë shoqëri të ngjashme. Popujt e tyre flasin gjuhë të ngjashme dhe në fakt kanë qenë shumë të lidhur midis tyre. Që të dyja kanë prirje për oligarki dhe institucione shtetërore relativisht të dobëta.

Por ukrainasit, veçanërisht ata, paraardhësit e të cilëve kanë jetuar nën sundimin austriak ose polak, kanë një ndjenjë se si duhet të jetë shteti i së drejtës. Ndërkohë, ata pak rusë që e ndajnë këtë ndjenjë janë detyruar kryesisht të largohen nga vendi.

Putin and Xi think anti-liberalism is on the rise. A massive study of data from 137 countries conducted by the University of Cambridge found that although some South American and Eastern European populations have become more pro-American "across a wide swath of countries stretching from continental Eurasia to the north and west of Africa, we notice that societies have become closer to China and Russia".

Of course, about 10 years ago, the steady global progress toward democracy began to go in the opposite direction. Western values ??have not spread through force of example alone. They have also defended themselves with the force of arms. In a sense, Lavrov is right. This is not only about Ukraine. An entire way of life is at stake./ Adapted from CNA.al