web counter
LEXO PA REKLAMA!

SHKARKO APP

App Store
Google Play

E fundit!

x

Foto/ Kush janë 10 trazirat më vdekjeprurëse në histori

4 Qershor 2020, 06:48, Blog CNA

Rebelimi ndaj juntës ushtarake në Burma, viti 1988

Vitet e sundimit shtypës nga gjenerali Ne Ëin, shkaktuan një krizë të rëndë ekonomike. Ndaj, qytetarët e Burmës (sot Mianmari), filluan të zhvillojnë protesta të mëdha duke nisur nga data 8 gusht 1988. Policia i shtypi me gjak ato, dhe nga ato trazira gjetën vdekjen rreth 3 mijë njerëz

Lëvizja e 1 Marsit në Kore, viti 1919

Pasi u aneksua nga Japonia në vitin 1910, Koreja nisi të rebelohej ndaj pushtuesve, duke kërkuar rikthimin e pavarësisë. Protestat e mëdha nisën më 1 mars 1919. Trupat japoneze reaguan në mënyrë brutale. Ato arrestuan 46.000 koreanë dhe 7.500 të tjerë.

Revolta e fshatarëve në Rumani, viti 1907

Të lodhur nga vuajtjet nën pronarët e pasur të tokave, fshatarët nisën të rebelohen. Edhe pse përfaqësonin gati 80 për qind të popullsisë, shumica e tyre nuk zotëronin asnjë copë tokë. Nga marsi i vitit 1907, trazirat u përhapën në pjesën më të madh të vendit. Qeveria shpalli gjendjen e jashtëzakonshme, dhe mobilizoi mbi 100.000 trupa për të shtypur rebelët. Viktimat nga ajo revoltë ishin mbi 11 mijë.

?Java e përgjakshme? në Francë, viti 1871

Komuna e Parisit, ishte një grupim socialist që pretendoi të qeveriste Parisin në 1871. Pasi u tolerua për pak javë, qeveria monarkiste dërgoi ushtrinë për të shtypur rebelimin. Në atë që mbeti në histori si ?La Semaine Sanglante? (Java e përgjakshme), u vranë deri në 20.000 civilë.

Masakra e Tajvanit, viti 1947

Pas dorëzimit të Japonisë në fund të Luftës së Dytë Botërore, kontrolli i Tajvanit, që ishte sunduar nga Japonia për 50 vjet, iu dha Kinës, nën maskën e një pushtimi të përkohshëm ushtarak. Por kinezët vendosën një regjim shtypës, që zemëroi tajvanezët. Protesta të mëdha shpërthyen në gjithë ishullin më 28 shkurt 1947. Më 8 mars, ushtria kineze ndërhyri duke nisur të qëllojë mbi protestuesit. Të paktën 28.000 tajvanezë u vranë dhe shumë të tjerë u arrestuan.

Kryengritja fshatare e El Salvadorit, viti 1932

Gjatë gjysmës së dytë të viteve 1800, kafeja u bë një nga eksportet më të mëdha të El Salvadorit. Kjo bëri që pronarët e mëdhënj të blinin toka të reja ku ngritën plantacionet e kafesë. Por kjo pati një efekt anësor:thellimin e hendekut midis të pasurve dhe të varfërve, ku indigjenët po jetonin një varfëri ekstreme. Kriza globale e 1929-ës e zhyti në kolaps të plotë ekonominë e vendit.

Një ushtri fshatarësh, e udhëhequr nga Agustin Marti, u rebelua dhe kërkoi ndryshime të menjëhershme. Ushtria dhe policia regoi me një sërë operacionesh brutale të njohura si ?La Matanza? (Thertorja). Kushdo që ishte apo dukej si indigjen u masakrua brutalisht. Vlerësohet se 10.000- 30.000 u vranë në atë kohë.

Kryengritja e ishullit Jeju në Korenë e Jugut, vitet 1948-1949

Banorët e ishullit Jeju në brigjet e Koresë e Jugut, ishin mosbesues ndaj zgjedhjeve të mbështetura nga OKB në vendin demokratik. Ata nisën të shfaqnin simpati ndaj veriut komunist, duke u rebeluar në vitin 1947. Pasi përfundoi negociatat me veriun për çështjen e kufirit, qeveria e Koresë së Jugut nisi një operacion për të shtypur rebelimin. Mbi 60.000 njerëz gjetën vdekjen në ato trazira.

Kryengritja e Tibetit, viti 1959

Pasi ushtria kineze vuri nën kontroll Tibetin pas Luftës së Dytë Botërore, mosmarrëveshjet e vazhdueshme të krahinës me Pekinin, nisën të degradojnë në dhunë. Kur Dalai Lama u ftua të marrë pjesë në një shfaqje teatrale në Pekin në fillim të marsit të vitit 1959, 10.000 njerëz e rrethuan udhëheqësin shpirtëror dhe politik të Tibetit, duke e ndaluar atë që të shkonte në atë që mendonin se ishte një kurth.

Më 10 mars, protestuesit anti-komunistë dhe anti-kinezë dolën në rrugët e Lasas, kryeqyteti i Tibetit. Dalai Lama u arratis në Indi disa ditë më vonë për të shmangur raprezaljen e pashmangshme të Kinës. Nëntë ditë më vonë, kinezët bombarduan pallatin e Dalai Lamës.

Mbi 86 mijë tibetianë u vranë në javët që pasuan.

?La Violencia? në Kolumbi, vitet 1948-1960

Në vitin 1948, vritet kandidati presidencial i Partisë Liberale, Jorge Gaitan. Ky akt provokoi  një seri trazirash të njohura si ?Bogotazo?, të cilat shkaktuan gati 5.000 të vrarë në vetëm 10 orë. Por trazirat sporadike rurale vazhduan me vite, deri në vitin 1960. Gjatë 12 viteve vlerësohet të kenë humbur jetën 200.000 njerëz dhe plagosur 800.000 të tjerë.

Trazirat që pasuan ndarjen e Indisë, viti 1947

Pas gati 100 vite të sundimit britanik, India e fitoi pavarësinë e saj në vitin 1947. Por britanikët vendosën të krijonin një vend të ri (Pakistan) në perëndim, që kishte një shumicë të madhe myslimane. Mbi 10 milion njerëz u shpërngulën në Indi ose Pakistan, kryesisht në bazë të besimeve të tyre fetare. Por ky proces shkaktoi trazira të vazhdueshme gjatë të cilave, vlerësohet të kenë humbur jetën mbi 1.000.000 njerëz./ Listverse.com- Përshtatur nga CNA.al





Lajmet e fundit nga