New UN report/ The ozone layer is being renewed

2023-01-10 08:40:12, Aktualitet CNA

The protective ozone layer is slowly but surely being replenished at a rate that would completely fill the hole over Antarctica in nearly 43 years, says a new United Nations report.

The scientific assessment that takes place once every four years found that the ozone layer is in the process of being renewed, more than 35 years after every country in the world agreed to stop producing chemicals that damage it in the Earth's atmosphere that protects the planet from radiation. harmful related to skin cancer, and crop damage.

"Në stratosferën e sipërme dhe në vrimën e ozonit ne shohim se gjërat po përmirësohen," tha Paul Newman, bashkëautor i vlerësimit shkencor.

Përparimi është i ngadalshëm, sipas raportit të paraqitur të hënën në konventën e Shoqatës Amerikane Meteorologjike në Denver. Sasia mesatare globale e ozonit prej 30 kilometrash e lartë në atmosferë nuk do të kthehet në nivelet para rrallimit në vitet 1980 deri në vitin 2040, thuhet në raport. Dhe nuk do të kthehet në normalitet në Arktik deri në vitin 2045.

Antarktida, ku shtresa është aq e hollë sa që ka një vrimë gjigante, nuk do të rregullohet plotësisht deri në vitin 2066, thuhet në raport.

Shkencëtarët dhe mbrojtësit e mjedisit në të gjithë botën kanë përshëndetur prej kohësh përpjekjet për të riparuar vrimën e ozonit – që erdhi si rezultat i një marrëveshjeje të vitit 1987, e quajtur Protokolli i Montrealit që ndalonte një grup kimikatesh të përdorura shpesh në frigoriferë – si një nga fitoret më të mëdha ekologjike për njerëzimin. .

“Veprimi për të mbrojtur ozonin krijon një precedent për veprimet që duhet të ndërmarrim për klimën. Suksesi ynë në heqjen graduale të kimikateve që dëmtojnë ozonin na tregon se çfarë mund dhe duhet të bëjmë, për t’u larguar nga lëndët djegëse fosile, për të pakësuar gazrat që shkaktojnë efektin serrë dhe për të kufizuar rritjen e temperaturës,” tha në një deklaratë Sekretari i Përgjithshëm i Organizatës Botërore Meteorologjike Prof. Petteri Taalas.

Shenjat e përmirësimit u raportuan katër vjet më parë, por ishin të vogla dhe më paraprake. "Shifrat e rikuperimit tani janë përforcuar shumë," tha zoti Newman.

Dy kimikatet kryesore që dëmtonin ozonin janë në nivelet më të ulëta në atmosferë, tha zoti Newman, shkencëtari kryesor në Qendrën e Fluturimeve Hapësinore Goddard të NASA-s. Nivelet e klorit janë ulur me 11.5% që kur arritën kulmin në vitin 1993 dhe ato të bromit, i cili është më efikas për të dëmtuar ozonin, por është në nivele më të ulëta në ajër, ra 14.5% që nga kulmi i tij në 1999-ën, thuhet në raport.

"Ka pasur një ndryshim të madh në mënyrën se si shoqëria jonë i trajton substancat që shkatërrojnë ozonin," tha bashkëdrejtuesi i panelit shkencor David W. Fahey, drejtor i laboratorit të shkencave kimike të Administratës Kombëtare Oqeanike dhe Atmosferike në SHBA.

Natural weather patterns in Antarctica also affect ozone hole levels, which peak in autumn. And the last two years, the holes have been a little bigger because of the weather, but the overall trend is one of recovery, Mr. Newman said.

This is "saving 2 million people every year from skin cancer", the director of the United Nations Environment Program Inger Andersen told the Associated Press agency.

The report also warned that efforts to artificially cool the planet by placing aerosols in the atmosphere to reflect sunlight would thin the ozone layer by up to 20% in Antarctica./VOA