Projektligji, lehtësohet identifikimi dhe nënshkrimi elektronik për marrjen e shërbimeve në distancë

4 Qershor 2025, 14:09, Aktualitet CNA

Projektligji, lehtësohet identifikimi dhe nënshkrimi elektronik

Autoriteti Kombëtar për Sigurinë Kibernetike (AKCESK) ka hedhur për konsultim publik projektligjin “Për Identifikimin Elektronik, Shërbimet e Besuara dhe Portofolin e Identitetit Digjital”. Ky projektligj synon të përditësojë kuadrin ligjor që lidhet me identifikimin dhe nënshkrimin në distancë, elementë që po bëhen gjithnjë e më të rëndësishëm në ofrimin e shërbimeve elektronike në sektorin privat dhe publik.

Ai përcakton metoda të reja për identifikimin e aplikuesit për pajisjen me mjete të identifikimit elektronik (identifikimi në distancë) duke reduktuar në këtë mënyrë kohën e nevojshme për proceset administrative.

Projektligji ri do të ketë një ndikim të rëndësishëm veçanërisht për digjitalizimin e shërbimeve dhe produkteve financiare në vend, duke mundësuar që praktikisht të gjitha shërbimet të mund të ofrohen pa praninë fizike të klientit, qoftë edhe në hapin e parë të identifikimit fillestar.

Në projektligj, AKCESK ka reflektuar një kërkesë këmbëngulëse të institucioneve financiare në vend, duke përcaktuar se Ofruesit e Kualifikuar të Shërbimeve të Besuara, të cilët operojnë në vendet anëtare të Bashkimit Europian dhe janë të akredituar nga Autoriteti mbikëqyrës përkatës, identifikimet dhe shërbimet e besuara të lëshuara prej tyre, kanë të njëjtën vlefshmëri ligjore dhe fuqi provuese, si ato të lëshuara nga një Ofrues i Kualifikuar i Shërbimit të Besuar, që operon në Republikën e Shqipërisë.

Kjo është në fakt rruga që ndjekin aktualisht disa institucione financiare që ofrojnë për klientët e tyre identifikim dhe nënshkrim në distancë. Shërbimi i identifikimit dhe nënshkrimit elektronik të klientit mundësohet nga operatorë të akredituar në vendet e Bashkimit Europian. Tashmë, kjo praktikë do të rregullohet në mënyrë eksplicite edhe në ligjin e ri.

Sipas AKCESK, projektligji vendos një kuadër të qartë dhe të standardizuar për përdorimin e mjeteve të identifikimit elektronik dhe shërbimeve të besuara, duke garantuar integritetin, autenticitetin dhe vlefshmërinë ligjore të transaksioneve elektronike duke kontribuar kështu drejtpërdrejt në rritjen e besimit të qytetarëve dhe bizneseve në përdorimin e shërbimeve digjitale, si në sektorin publik ashtu edhe në atë privat.

Gjithashtu AKCESK thekson se përdorimi i shërbimeve të besuara do të mundësojë përshpejtimin e procedurave administrative, reduktimin e ndërveprimeve fizike dhe rritjen e transparencës në ofrimin e shërbimeve publike.

Sipas relacionit të AKCESK, në krahasim me kuadrin aktual ligjor ky projektligj rrit kërkesat e sigurisë dhe besueshmërinë në veprimtarinë e ofruesve të kualifikuar të shërbimeve të besuara. Të gjithë ofruesit e shërbimeve të besuara janë objekt i kërkesave të këtij ligji, në veçanti kërkesave për sigurinë dhe përgjegjësinë për të siguruar kujdesin e duhur, transparencën mbi shërbimet dhe veprimtarinë e tyre. Duke përcaktuar standarde të qarta për ofruesit e shërbimeve të besuara dhe për përdorimin e identifikimit elektronik, projektligji kontribuon në rritjen e sigurisë juridike dhe teknike për të gjitha palët e përfshira.

Projektligji përcakton rregullime lidhur me ndërtimin e portofolit të identitetit digjital, një mekanizëm i cili do t’i japë çdo qytetari një mjet të sigurt, të kontrolluar dhe të centralizuar për përdorimin e identitetit të tij digjital në mënyrë të besueshme duke ruajtur privatësinë si dhe duke thjeshtuar ndjeshëm aksesin në shërbime publike e private.

Gjithashtu, projektligji do të sjellë listën e ofruesve të kualifikuar të shërbimeve të besuara dhe listën e pajisjeve të certifikuara të krijimit të nënshkrimeve elektronike dhe vulave elektronike të kualifikuara, do të rregullojë ruajtjen afatgjatë të informacionit dhe vlefshmërinë ligjore të nënshkrimeve dhe vulave elektronike si dhe do të parashikojë vlerësimin e tyre pavarësisht nga ndryshimet e ardhshme teknologjike.

Sipas AKCESK, zbatimi i këtij projektligji shoqërohet gjithashtu edhe me disa sfida të rëndësishme të tilla si p.sh. zhvillimi dhe certifikimi i portofolit të identitetit digjital kërkon kapacitete të konsiderueshme teknike dhe burime financiare.

Ky proces përfshin ngritjen e sistemeve të sigurta, të besueshme dhe të përputhshme me standardet ndërkombëtare. Gjithashtu, zbatimi i dispozitave të këtij ligji do të kërkojnë investime të mëdha në infrastrukturën teknologjike dhe trajnimin e aktorëve të përfshirë, investime të domosdoshme për të siguruar përmbushjen e standardeve ligjore dhe teknike që do të përcaktohen./ Revista Monitor