Totem, fjala indiane që “pushtoi” botën

Fjala totem (në origjinë ototeman) është e vetmja që të gjithë gjuhët europiane e kanë trashëguar prej idiomave indo-amerikane. Në fakt shpikësit e saj ishin Chipevat, ose Ojibvat, një etni që me mbërritjen e të bardhëve jetonte përreth Liqeneve të Mëdhenj, në territoret që sot ndahen mes Ontarios (Kanada) dhe Michiganit (SHBA). Peshkatarë molusqesh dhe mbledhës orizi të egër, Ojibvat kishin si totem parësor një lepur dhe ishin armiq të betuar të etnisë Sioux, që janë më shumë të njohur. Europianët e parë që ranë në kontakt me ta ishin jezuitët (1640); më pas ishte radha e franko-kanadezëve, që i rekrutuan për të luftuar kundër anglezëve. Që nga viti 1830, etnia u kufizua në rezerva.

SHumë prej gjërave që dimë mbi kafshët totemike të Ojibvave e kemi prej shkrimtarit Ua-Sha-Quon-Asin, i quajtur Bufi Gri (1888-1938), një jetim anglez që u adoptua prej lëkurëkuqve, i cili kur lindi quhej Archibald Belaney, dhe që pastaj, pasi hodhi poshtë origjinën anglo-saksone, iu vu punës për të njohur zakonet dhe idetë e popullit që e adoptoi./bota.al

21:47 Kuriozitete

Qyteti i shenjtë i Zotit Diell

Mbetjet e para u shfaqën në vitin 700 pranë Tell el-Amarna, ...

21:18 Kuriozitete

Fotot/ 20 papagajtë më të bukur

Të gjithë e dimë që papagallii është shpendi me më shumë ngj...

21:00 Kuriozitete

Fotot/ Fenomen apo iluzion? Ujëvara nën ujë

Ky është ishulli Maritius në Oqeanin Indian, i cili gjendet ...

20:58 Kuriozitete

 Sapiens/ Një histori e shkurtër e “kësaj racës sonë”

Qeniet njerëzore (ata të llojit Homo) kanë ekzistuar për afr...

19:45 Kuriozitete

Fotot/ Mrekullitë e natyrës- Kafshët e bardha

Jemi mësuar të shohim çdo ditë bimë e kafshë që natyra i ka ...

15:45 Kuriozitete

Ilustrime që tregojnë anën e errët të shoqërisë modern

Artisti dhe ilustruesi pokal, Igor Morski krijon ilustrime s...

14:00 Kuriozitete

Sa shpesh duhet t’i prisni flokët

Një nga dilemat më të mëdha që femrat kanë është se sa herë ...

14:00 Kuriozitete

Vendet që kanë klimën më të mirë në botë

Nuk ka gjë më të mërzitshme sesa një mot i keq me shi, bresh...

12:30 Kuriozitete

FOTOT/ Eksperimenti i pazakontë që tregon se si funksionon shoqëria

Një grup shkencëtarësh futën pesë majmunë në një kafaz dhe b...

17:13 Kuriozitete

Fotot/ A është ky burgu më i çmendur në botë?

Këto foto befasuese tregojnë jetën e të burgosurve në burgun...

21:45 Kuriozitete

Çfarë i vrau realisht dinosaurët?

Një projekt i sapofilluar në brigjet e Meksikës, mund të zgj...

21:00 Kuriozitete

FOTOT/ Zbulohen trupat gjigandë të kokave në Irlandë, ja misteri i tyre

Statujat gjigante të quajtura “Moai” të cilat gjenden në ish...

20:15 Kuriozitete

Ju pëlqen të udhëtoni në kohë? Mos i humbni këto fotografi të Tiranës në vitin 1989

...

14:32 Kuriozitete

15 vende të braktisura nga e gjithë bota

Dikur këto vende kanë qenë të populluara me njerëz të cilët ...

07:15 Kuriozitete

Dhoma e bestytnive: Pse numri 13…?

Ekziston edhe një fjalë për frikën nga numri 13 – triskaidea...

20:20 Kuriozitete

Çfarë fshihet në këtë foto familjare?

Nëse e shihni këtë foto familjare mund të mendoni se gjithçk...

18:00 Kuriozitete

Rosa që lindi e paaftë për të ecur mbush 10 vjeç

Lemon është rosa e cila lindi me aftësi të kufizuara pasi nu...

14:30 Kuriozitete

VIDEO/ Një dashuri e pamundur! Lepuri ‘përdhunon’ macen

Në një video të shpërndarë në rrjetin social Facebook, trego...

12:59 Kuriozitete

Historia e qenit që ngjan si luan

Kur fotografia gjermane Julia  Marie Werner punonte në Spanj...

07:01 Kuriozitete

Marrëdhënie seksuale në ëndërr? Ja si shpjegohet

Shpesh shihni ëndrra sikur jeni duke kryer marrëdhënie seksu...