Tre gabimet e mëdha të Xho Bajdenit

2022-10-25 08:19:00, Kosova & Bota Ross Douthat

Nëse demokratët do të humbasin shumicën si në Kongres po ashtu edhe në Senat, një rezultat që duket më i mundshëm sesa një muaj më parë, nuk do të ketë asgjë veçanërisht tronditëse në lidhje me rezultatin. Partia e presidentit aktual pëson gati gjithmonë pëson humbje në zgjdhjet e mesit të mandatit.

Po ashtu demokratët hynë në zgjedhjet e këtij viti me një maxhorancë të dobësuar dhe me një hartë elektorale jo dhe aq të favorshme për në Senat.

Për më tepër bota perëndimore po përballet me një krizë energjitike të nxitur nga lufta, e cila është përgjithësisht e ashpër për partitë në pushtet, si liberale po ashtu edhe konservatore (për këtë mjafton të shihni rastin e Liz Tras).

Disa gara do të vendosen në mënyrë të pashmangshme deri në votën e fundit. Edhe kontrolli i Senatit mund të ketë të njëjtin fat. Humbjet e demokratëve në zgjedhjet e mesit të mandatit kanë qenë më të rënda sesa duhej për shkak të 3 dështimeve të dukshme, më saktë 3 drejtimeve specifike që ndoqi Shtëpia e tij e Bardhë.

Siç e vuri në dukje Matthew Continetti kohët e fundit në “The Washington Free Beacon”, gabimi i parë nisi që në ditët e para të administratës së re, kur Bajden mori vendime të rëndësishme mbi sektorin energjitik dhe emigracionin që ia kërkuan gjatë fushatës aktivistët e partisë së tij.

Për të kënaqur ambientalistët, ai vendosi një moratorium ndaj shpimeve të reja për naftë, vendosi tarifat mbi gazin e nxjerrë në tokat publike. Ndërsa për avokatët e emigracionit, pezulloi pjesërisht politikat kufitare të administratës Trump. Dhe ajo që pasoi, në të dyja fushat ishte një krizë.

Së pari pati një rritje të ndjeshme të emigrimit legal nga kufiri jugor. Së dyti ndodhi rritja e çmimeve të gazit, e nxitur nga pushtimi i Ukrainës nga ana e Vladimir Putin. Ka një debat të pafundmë rreth asaj se sa ndryshimet fillestare të politikës së Bajden, kontribuan në këto 2 kriza.

Një argument i arsyeshëm, është se lëvizjet e tij në fushën e emigracionit, ndihmuan në shtimin e emigracionit ilegal, ndërsa politika e tij energjitike do të ndikojë në rritjen e çmimit të gazit në vitin 2024, por kjo nuk i ndryshoi shumë ekuilibrat në krizën aktuale.

Por më e rëndësishmja: që të dyja ndryshimet në këto politika, ia përshtatën këto kriza, sado pa dashje, kërkesave të përhershme të liberalëve: më shumë emigracion ilegal dhe çmime më të larta të karburanteve.

Më pas, në vend të një përpjekjeje dramatike për t’i riformuluar ato, duke i dhënë përparësi energjisë së brendshme dhe mbrojtjes së kufijve kombëtare, Shtëpia e Bardhë e Bajden synoi vetëm disa rregullime të përkohshme.

Tre gabimet e mëdha të Xho Bajdenit

Ajo e caktoi zëvendëspresidenten Kamala Harris të merret me çështjen e kufirit, duke konfirmuar për publikun paragjykimin ekzistues, sipas të cilit nëse dëshironi që një parti t`i marrë seriozisht politikat më të ashpra kundër emigracionit ilegal dhe favorizimit të prodhimit vendas të naftës, ju duhet të votoni republikanët.

Edhe dështimi i dytë i rëndë i përket ditëve të para të administratës. Në shkurtin e vitit 2021, kur demokratët e Kongresit po përgatisnin një program ndihme prej 1.9 trilionë dollarësh, një grup senatorësh republikanë bënë një propozim alternativ me kosto rreth 600 miliardë dollarë.

Duke pasur një besim të tepruar tek vetja, Shtëpia e Bardhë e hodhi poshtë ofertën e tyre, duke pompuar 3 herë më shumë para në ekonomi me një vendim njëpartiak. Më pas ajo që pasoi ishte ajo që e kishin parashikuar disa ekonomistë kritikë të qendrës së majtë, të udhëhequr nga Lerri Samers: rritja më e madhe e inflacionit në dekada, me shumë gjasa e ndihmuar nga shkalla e madhe e faturës së këtij programi të ndihmës.

Nëse Bajden do të kishte marrë në konsideratë propozimin e republikanëve, ose thjesht do të kishte dhënë një propozim të ri të ndërmjetëm, ai mund të kishte hedhur bazat për krijimin e bazës dypartiake për politikat e mëdha fiskale, diçka që e kishte premtuar që në fushatë, duke e mbrojtur vendin nga rreziqet inflacioniste që mbërritën shumë shpejt.

Dështimi i tretë ka të bëjë më shumë me kulturën dhe jo politikën ekonomike. Një pjesë e simpatisë ndaj Bajdenit si kandidat, ishte rekordi i tij i gjatë si një socialist i moderuar -një katolik i shkollës së vjetër, i qendrës së majtë, por jo një progresist i zellshëm.

Presidenca e tij ka ofruar mundësi të shumta për këta të fundit. Për shembull në lidhje me çështjet transgjinore, shqetësimet në rritje të vendeve evropiane për bllokuesit e pubertetit, ofruan një justifikim të mundshëm për Bajden që të bënte thirrje për një kujdes më të madh rreth përdorimit të ndërhyrjeve mjekësore për adoleshentët disforikë gjinorë.

Ndërkohë, Shtëpia e Bardhë e tij ka zgjedhur të mohojë ekzistencën e një debati real, duke e pozicionuar administratën me të majtën në Suedi. Pastaj është vendimi për çështjen “Dobbs”, mungesa e popullaritetit e të cilit e ktheu abortin në një argument politik të mundshëm për demokratët, me kusht që ata të mund të paraqiteshin si të moderuar dhe republikanët si të zellshëm kundër abortit.

Në rastin e fundit, pyetja është nëse një Bajden më i moderuar mund ta kishte mbajtur të bashkuar koalicionin e tij. Por shumë shpesh kjo pyetje shndërrohet në një justifikim për ta marrë si të mirëqenë polarizimin dhe politikën e ndarë në masën 50-50.

Si rregull, një president i fortë duhet të jetë në gjendje ta tërheqë partinë e tij drejt qendrës kur këtë e kërkon politika. Prandaj, nëse Bajden mendon se nuk mund ta bëjë dot këtë, kjo sugjeron se ai është pajtuar me dobësinë e tij dhe e ka pranuar paraprakisht atë që ndoshta i pret demokratët muajin e ardhshëm:humbjen.

Përkthyer dhe përshtatur nga CNA.al