Kredi më të lira, Yield-i i bonove 12-mujore barazohet me normën bazë të interesit

30 Tetor 2024, 08:03, Ekonomi CNA

Kredi më të lira, Yield-i i bonove 12-mujore barazohet me normën

Yield-i i bonove 12-mujore pësoi një tjetër rënie të lehtë në ankandin e kësaj jave, duke u barazuar për herë të parë me nivelin e normës bazë të interesit.

Sipas informacionit nga Banka e Shqipërisë, yield-i mesatar i ponderuar arriti nivelin 3%, nga 3.02% që kishte qenë në ankandin e mëparshëm, në mesin e këtij muaji. Yield-i i këtyre instrumenteve ka prekur nivelin më të ulët që nga korriku i vitit 2022, por ndërkohë më domethënëse është rënia në nivelin e normës bazë të interesit, gjë që nuk kishte ndodhur asnjëherë më parë.

Tregu vazhdon të karakterizohet nga një kërkesë e lartë e investitorëve. Nga tetë miliardë lekë që ishte shuma e shpallur për financim, vlera totale e kërkesave në ankand arriti në më shumë se 11.1 miliardë lekë. Siç ka ndodhur edhe në ankandet të tjera gjatë dy muajve të fundit, Ministria e Financave e ka rritur shumën e huamarrjes, duke e çuar atë në 9.2 miliardë lekë.

Këtë vit për herë të parë në tregun e titujve në lekë të qeverisë shqiptare kanë hyrë edhe investitorë të huaj, kryesisht fonde investimi. Pjesëmarrja e tyre ka qenë kryesisht e fokusuar në ankandet e obligacioneve, por sidoqoftë rritja e kërkesës në tërësi ka krijuar më shumë tepricë likuiditeti të orientuar edhe tek bonot 12-mujore.

Oferta e titujve në tregun primar ndërkohë ka ardhur gradualisht në rënie gjatë këtij viti, duke qenë se qeveria përqendroi huamarrjen kryesisht në tremujorin e parë të vitit. Sipas kalendarit të huamarrjes të Ministrisë së Financave, shuma e programuar për t’u financuar në tregun e brendshëm, (duke përfshirë edhe rifinancimet e instrumenteve të maturuar) do të ketë vlerën 68 miliardë lekëve, në rënie me 8.8% krahasuar me tremujorin e tretë dhe në rënie me 15% krahasuar me të njëjtën periudhë të një viti më parë.

Nga ana tjetër, inflacioni ka zbritur në nivelet më të ulëta të tre viteve të fundit, ndërsa rritja ekonomike paraqitet në nivele të kënaqshme, e mbështetur veçanërisht nga sektorët e ndërtimit dhe shërbimeve.

Pritshmëritë për normat e interesit tashmë janë zhvendosur dukshëm në rënie, duke parë edhe lëvizjet e fundit të bankave të mëdha qendore, si Banka Qendrore Europiane dhe Rezerva Federale. Në muajin korrik, edhe Banka e Shqipëri aplikoi uljen e parë të normës bazë të interesit që prej vitit 2020.

Bonot 12-mujore janë edhe instrumenti kryesor referues (benchmark) në tregun e financiar shqiptar, që përdoren për ndërtimin e interesave të kredive në monedhën vendase. Një rënie e yield-eve sjell edhe uljen e interesave të kredisë për sektorin privat, duke favorizuar zgjerimin e mëtejshëm të kreditimit në monedhën vendase. Për të 8-mujorin 2024, kredia e re e dhënë për ekonominë shqiptare ka arritur vlerën e 252.4 miliardë lekëve, në rritje me 32% krahasuar me të njëjtën periudhë të vitit të kaluar./ Revista Monitor