web counter
LEXO PA REKLAMA!

SHKARKO APP

App Store
Google Play

E fundit!

x

Sa para ekzistojnë gjithësej në botë?

13 Dhjetor 2019, 07:48, Politikë CNA

Ca njerëz kanë shumë pak para. Të tjerët kanë më shumë, sesa shpresojnë t?i shpenzojnë. Por askush, madje as njeriu më i pasur sot në botë, Xhef Bezos, nuk i ka të gjitha paratë e botës. Po sa i pasur do të ishte një person, nëse do të kishte të gjitha paratë që ekzistojnë sot në botë?

Në botë ka shumë shumë para ?të fshehura?

Sipas  ?Business Insider?, Banka e Zgjidhjeve Ndërkombëtare vlerësoi në vitin 2017, se shuma totale e të gjithë parave të botës është rreth 5 trilionë dollarë, ose 5000 miliardë dollarë.  Rezerva Federale e SHBA-së, vlerëson se shuma prej 1740.000.000.000 dollarë është në monedhën amerikane, çka e bën këtë monedhë me të fortën në botë, sa i përket qëndrueshmërisë dhe vlerës.

A është shifra 5 trilionë dollarë një shifër e madhe?

Sigurisht që po. Por nëse e pyet CIA-n, ajo është vetëm maja e ajsbergut, pasi është vetëm  monedha fizike në qarkullim. Ekziston një koncept i quajtur ?paraja e gjerë?, që përfshin jo vetëm paratë e gatshme, por edhe llogari bankare në forma dixhitale të monedhës, që gjithsesi janë lehtësisht të arritshme dhe të pranueshme si para. Nëse llogariten të gjitha, totali i monedhës globale mendohet të jetë mbi 80 trilionë dollarë.

Pse fitimi i një lotarie, mund t?ju zhysë në telashe

Në pamje të parë, lotaria është një ide emocionuese. Por shpesh realiteti i fitimit të miliona dollarëve në lotari, nuk është aq i lumtur sa mund të duket. Shumë para, janë baraz me shumë interes nga njerëzit e tjerë. Të gjithë duan një pjesë të tortës, dhe kush mund t?i bëjë me faj? Paraja është ajo gjëja e veçantë, për të cilën askush nuk flet, por që të gjithë mendojnë për të.  Kur një qytetar i zakonshëm bëhet befas milioner, ka një nivel rreziku që shoqërohet me pasurinë e tij.

Raporti ynë me paranë është stresues

Mbajtja e një marrëdhënie të shëndetshme më paranë, është mjaft e vështirë. Dikush fiton në mënyrë të pashmangshme më shumë para se tjetri. Ose ka shumë para të trashëguara, dhe kjo krijon një çekuilibër të fortë të pushtetit. Kjo mund të bëjë që personi me më pak para, të ndihet i nënvlerësuar.

Tani imagjinojeni që njëri prej të dyve, të fitojë miliona dollarë në një llotari. Nëse nuk janë të martuar, çiftet që ndajnë financat përballen me gjyqe për ndarjen e pasurisë. Tingëllon e shkëlqyer, apo jo? Në fakt jo dhe aq. ?The New York Times flet për ?mallkimin e llotarisë?, dhe problemet që janë prekur shumë çifte.

Për shembull, një muaj pas martesës së tyre, Dejvid dhe Viktoria Xhons fituan 3 milionë dollarë në një lotari. Kjo çoi në një mbimbingarkesë të madhe emocionale, një tradhëti bashkëshortore, dhe në fund fitimi i lotarisë u ?shkatërroi jetën të dyve?. Në vitin 2009, Les dhe Samantha Skeding fituan 59 milionë dollarë, dhe u divorcuan menjëherë. Në vitin 2012, Adrian dhe Xhillian Bejford fituan 193 milionë dollarë, dhe u ndanë një vit më vonë.

Paraja është një mundësi, për të bërë gjëra të këqija

Sa më shumë para që ka dikush, aq më shumë rrezikon të zhytet në telashe serioze. Britaniku Majkëll Kerroll fitoi në vitin 2002 15 milionë dollarë në një lotari, dhe i harxhoi të gjitha në  festa, kokainë, makina dhe prostituta. Ai u dënua më vonë për posedim droge, dhe përfundoi në burg.

Në të njëjtin vit, Xhek Uitejker fitoi 315 milionë dollarë, dhe shkonte çdo natë në klube striptizmi, duke shpenzuar shuma të mëdha parash. Një ditë, një hajdut i vodhi 545.000 dollarë ndërsa ishte ulur në një parking. Disa vjet më vonë, vajza dhe mbesa e tij, vdiqën nga mbidoza e drogës .

Ndërkohë, lista e fituesve të lotarive që janë sulmuar ose vrarë menjëherë sapo kanë marrë në dorëzim paratë e fitura, është e pafundme.  Në vitin 2016, disa njerëz në Xhorxhia u akuzuan për vrasjen e fituesit të lotarisë Kreigori Bërsh. Dy muaj pasi fitoi mbi 400.000 dollarë, 7 persona dyshohet se hynë në shtëpinë e tij, dhe e qëlluan për vdekje.

Dëshmitarë të ngjarjes ishin fëmijët dhe e dashura e tij. Në vitin 2012, Uroj Khan, vdiq në mënyrë misterioze nga helmimi me cianid, një ditë pasi kishte marrë paratë e fituara në një lotari. Abraham Shekspir fitoi 31 milionë dollarë në fillim të viteve 2000, dhe u zhduk pa lënë gjurmë disa vjet më vonë. Një grua që ishte ?miqësuar? me të, u dënua për vrasjen e tij.

Uilliam Post fitoi 16.2 milionë dollarë në vitin 1988, dhe vëllai i tij punësoi një vrasës profesionist për ta vrarë atë. Atentati dështoi, por jeta e tij vazhdoi të shënjohej nga tragjeditë.

Në të gjitha këto raste, paraja i bëri që njerëzit të silleshin në mënyrë joracionale.

Paratë nuk mund ta blejnë lumturinë

Paratë mund të blejnë shumë gjëra. Ato mund të ndikojë pozitivisht në nivelet e lumturisë për një fare kohë, por nuk mund të garantojnë një lumturi të përhershme. Sa për fituesit e lotarisë, ata kanë rrezik të jenë më të mjerë, se sa ishin përpara se të fitonin. Dona Mikin fitoi 34.5 milionë dollarë në 2007, dhe nisi të kishte shumë probleme psikologjike.

?Frika ime e parë ishte se do të paragjykoheshim. Unë i thoja vetes, se njerëzit nuk do të më njihnin mua apo familjen time për atë që ne jemi vërtetë. Atë kohë m?u dikur sikur jeta ime u ?rrëmbye? nga lotaria?- kujton ajo. Don Meknej është një këshilltar financiar për fituesit e lotarive. Ai bie dakord mbi problemet që hap paraja tek shumë njerëz. ?Njerëzit kryejnë vetëvrasje. Ata i harxhojnë shpesh të gjitha paratë. Kjo ndodh pasi ata nuk janë gati për aq shumë para?- deklaron ai./ Grunge.com-Përshtatur nga CNA.al





Lajmet e fundit nga