Sa qytetarë jemi?

7 Shtator 2014, 19:46, Aktualitet CNA

Nga Namir LAPARDHAJA

Rasti i vjedhjes së një shume marramendëse në Bankën e Shqipërisë dhe reagimi civil ndaj kësaj ngjarjeje është tregues i asaj se në këtë vend reagimi qytetar, civil, i pandikuar politikisht, është i varfër, jo premtues dhe një tregues i qartë se kjo shoqëri është duke kaluar një krizë të thellë morale.

Nëse do të perifrazoja Faik Konicën, i cili kur flet për shqiptarët e vërtetë të vitit ?12, thotë se ata ishin vetëm dyzet, e me këtë ka parasysh vetëm firmëtarët e Aktit të Pavarësisë, unë do të thosha se shqiptarët e vërtetë të këtyre ditëve ishin vetëm 13 mijë. Pikërisht ata 13 mijë që firmosën peticionin për shkarkimin e ish-Guvernatorit, tashmë, të Bankës së Shqipërisë, të pandikuar dhe të panxitur prej askujt, vetëm e vetëm në shenjë proteste dhe pakënaqësie ndaj një klase politike, e cila në mënyrë të heshtur dhe me kode, që vetëm ata dinë t?i dëshifrojnë, ishte njëzëri dhe në unanimitet të plotë në anën e atij, që prej dje ndodhet pas hekurave.

Në fakt, ata nuk ishin në anën e tij, nuk ishin në anën e një njeriu të vetëm, nuk ishin në anën e askujt në veçanti: ata ishin në anën e sistemit që vetë kanë ngritur në gjithë këto vite, të një sistemi që punon përditë për ta dhe në favorin e tyre, e kurrsesi në anën e qytetarëve.

Nëse je pjesë e sistemit, e lojës, duhet të zbatosh rregullat, në të kundërtën je përballë tij, i vetëm, në minorancë, i destinuar të humbasësh.

Gjithsesi, fakti që në këtë vend ende kanë ngelur 13 mijë qytetarë është një lajm i mirë.

Kjo situatë, veç të tjerash, tregoi mjerimin e shoqërisë civile. Asaj shoqërie që në gjithë këto vite ka përvetësuar miliona dollarë nga fondet e Bashkimit Evropian dhe vendeve të tjera perëndimore, që investojnë për një Shqipëri më të lirë, më demokratike dhe më qytetare. Asnjë prej shoqatave apo organizatave tradicionale të shoqërisë civile nuk reagoi në këtë situatë. Heshtja ishte vdekjeprurëse. Ato kanë reaguar për çfarëdolloj çështjesh, ndonjëherë nga më qesharaket në këtë vend, por vetëm në këtë rast nuk reaguan. Duket qartazi se edhe shoqëria civile është e lidhur me lidhje klienteliste dhe nepotike me politikën, gjë që do të thotë nëse një krah i politikës nuk reagon, edhe ato të lidhura me krahun e caktuar nuk reagojnë.

Por ky ishte një ogur i keq për çdo banor të këtij vendi. Njerëzit të vetmen shpresë e shohin tek politika dhe tek politikanët. Varfëria ekstreme që përjeton sot një pjesë mjaft e madhe e shqiptarëve bën të mundur që kjo klasë politike të ruajë status quo-n e saj dhe njerëzit të mos kenë mundësi reagimi ose shprese jashtë kësaj klase politike.

Në fakt, kur bëhet fjalë për mbijetesë është e tepërt të kërkosh ?heroizma?, aq më tepër në një vend si ky i yni ku niveli shoqëror, kulturor dhe social lë shumë për të dëshiruar, por, gjithsesi, në asnjë vend tjetër, qoftë edhe nga këto të rajonit, nga këto që kemi rreth e rrotull, një ngjarje e tillë nuk do të kishte kaluar kaq lehtë dhe me kaq pak zhurmë.

Në këtë vend, kur flitet për qytetin dhe qytetarinë shpeshherë e para gjë që të shkon ndër mend është vendlindja, vendbanimi, prejardhja, ndonjëherë këto gjëra bëhen pjesë e debateve të kota, shterpe dhe pa kurrfarë përfitimi, ndërsa ajo që na bën dhe tregon se sa qytetarë jemi është aftësia jonë për të reaguar atëherë kur duhet dhe si duhet. Dhe kuptohet se sa qytetarë në këtë kuptim janë shqiptarët në tërësinë e tyre.