31 years since the great exodus of Albanians/ What happened on August 8, 1991?

2022-08-08 10:22:00, Aktualitet CNA

On August 8, 1991, thousands of Albanians overflowed the ship "Vlora", anchored in the Port of Durrës, breaking the security measures established by the State Security and the Dictatorship Police, to leave for Bari, Italy.

Gjithçka ndodhi më 8 gusht 1991, kur në anijen Vlora, njerëzit qëndronin ku të mundnin, hipnin përmes litarëve, dhe kërkonin lirinë dhe “tokën e premtuar”, Italinë. Qytetarë të mbledhur nga të 4 anët e vendit, të vuajtur dhe të varfër, thyen barrierat dhe frikën, pavarësisht se aventura e tyre zgjati jo më shumë se dy javë, pasi autoritetet italiane, preferuan të mbanin jo më shumë se 8 % të numrit të atyre që ndodheshin në anije.

31 years since the great exodus of Albanians/ What happened on August 8, 1991?

Sa veta kishte brenda në anije?

Gazetat italiane të datës 9 gusht 1991 flasin për 11 mijë shqiptarë, por në lajmet e darkës jepet shifra prej 20 mijë shqiptarësh. Por e vetmja gjë e sigurtë është lumi i jashëtzakonshëm i shqiptarëve.

Fotografitë e Luca Turit dhe Vittorio Arcierit tregojnë se si njerëzit, burra e gra, hidhen në det.

Në orën 11:30 të mëngjesit, emigrantët fillojnë të kërkojnë ujë e bukë. Policia i drejton drejt stadiumit të vjetër të Barit.

Kryeministri Giulio Andreotti, deklaron se:“Nuk jemi në gjendje të presim shqiptarët që mbërrijnë në brigjet tona dhe qeveria e Tiranës është dakord me ne që emigrantët të riatdhesohen”.

Në stadium nis lufta. Më të rinjë fillojnë t’i gjuajnë policisë. Përplasjet zgjatën për tre ditë—më të dhunshmet ndodhën më 11 gusht, me 40 policë të plagosur dhe disa qindra të tjerë të plagosur mes emigrantëve. Ushqimet hidhen nga ajri me helikoptera. Janë skena të një bote tjetër.

31 years since the great exodus of Albanians/ What happened on August 8, 1991?

Ndërkohë qeveria fillon të organizojë riatdhesimet. Operacioni më i madh i ndodhur ndonjëherë në historinë e republikës italiane.

Morrën pjesë 11 avionë ushtarakë dhe 3 avione tregtarë.

Në njërin prej tyre futet edhe gazetari i gazetës “Il Messagero” Marco Guidi, duke u hequr si shqiptar për të dëgjuar historitë e emigrantëve.

Në fillim, shumë prej tyre nuk e dinin që do të ktheheshin në shtëpi. “Është e vërtetë që po na coni në Venezia”, tregon gazetari.

U riatdhesuan 17 400 persona, sipas lajmeve të kohës, plus disa emigrante të mbërritur më parë.

Në Itali mbetën 1 500, vetëm ata që kishin kërkuar azil politik.

Gianni De Michelis, ministri i Jashtëm italian vizitoi Tiranë me një plan ndihmash: 90 miliardë lireta për ushqime, 60 miliardë për rimëkëmbjen e industrisë, furnizime për të hapur shkollat në tetor, dhe bashkëpunim me forcat e rendit për të ndaluar nisjet e reja.

31 years since the great exodus of Albanians/ What happened on August 8, 1991?

Në parlamentin italian u diskutua shumë për mënyrën e dhunshme të trajtimit të emigrantëve.

In a press conference, the deputies of the Italian Democratic Party said that "even though we support the painful decision of repatriation of refugees to Albania" we denounce "the hasty choice not to respect human rights, denying them normal assistance".

This is the truth of those days.

But what later happened was that Italy, and Puglia in particular, hosted thousands of Albanians.

Rome and Tirana then signed a model agreement for the regular emigration of many Albanians.

This is the largest exodus of Albanians in Italy, after March 1991.

In 2012, the Italian director Daniele Vicari recorded a documentary on the Albanian refugees on the ship Vlora./ CNA.al