Connect with Us

Blitzkriegu brutal/ Si u pushtua Polonia në vitin 1939  

Blog

Blitzkriegu brutal/ Si u pushtua Polonia në vitin 1939  

Publikuar

-

cna lajme blog

Nga Roger Moorhouse

Larg vijës të frontit, banorët e qytetit Przemisl në Poloninë Juglindore, mund ta kenë menduar veten të shpëtuar nga pushtimi gjerman i vendit të tyre në shtatorin e vitit 1939. Por supozime të tilla rezultuan të ishin naive. Kur pushtuesit mbërritën edhe aty më 15 shtator, ata treguan shumë shpejt “fytyrën” e re që kishte lufta.

Hebrenjtë e qytetit nisën të grumbullohen me shpejtësi.

Në fillim ata u abuzuan dhe u poshtëruan nga ushtarët gjermanë. Pastaj ushtarët shoqërua një turmë burrash hebrenj drejt një varreze aty pranë, duke i dhunuar gjatë gjithë rrugës.

Kur mbërritën tek varrezat, hebrenjtë panë një kamion të mbuluar të Vehrmahtit. Sapo u hap mbulesa ata panë brenda një mitraloz të rëndë. Të shtënat e pareshtura i masakruan të ndaluarit. Pastaj ushtarët u larguan, dhe procesi filloi nga e para. Gjatë 3 ditëve, do të vriteshin rreth 600 hebrenj të atij qyteti.

Sipas një dëshmitari okular “ishte si një skenë nga Ferri i Dantes”. Pushtimi gjerman i Polonisë, që nisi më 1 shtator 1939, shënoi fillimin e Luftën e Dytë Botërore në Evropë.

Sigurisht, veprimet kundër hebrenjve të Evropës, si ato në Przemisl, ishin të zakonshme gjatë asaj lufte.

Por lexuesit mund të habiten kur mësojnë se viktima atë vit 1939 nuk ishin vetëm hebrenjtë polakë, dhe se autorët e krimeve nuk ishin vetëm gjermanët. Edhe forcat sovjetike, kontribuan në atë klimë vrastare. Antisemitizmi ishte padyshim nxitës i disa prej mizorive që kryen gjermanët.

Për shumë ushtarë gjermanë, Polonia përfaqësonte ekspozimin e tyre të parë ndaj popullsisë hebraike,e cila dukej se ishte e përafërt me stereotipin e dehumanizuar të propaganduar nga propaganda naziste. Përgjigja e tyre ishte brutale. Në Konskie, trupat gjermane qëlluan mbi një turmë hebrenjsh që ishin mbledhur për të hapur varre, duke vrarë 22 prej tyre.

Shembuj të tillë janë të panumërt. Por në vitin 1939,në rrezik ishin të gjithë polakët, qofshin hebrenj apo jo. Ekzekutimet e robërve të luftës nuk ishin një dukuri e rrallë. Në Çiepielov 300 të burgosur polakë u pushkatuan me mitraloz, pasi një rezistencë e shkurtër e tyre ndaloi përparimin e Regjimentit të 15-të gjerman të Këmbësorisë të Motorizuar.

Një krim edhe më monstruoz ndodhi në Slladov, ku 358 polakë, ushtarë dhe civilë,u masakruan në brigjet e lumit Vistula, pas dështimit të kundërsulmit polak në lumin Bzura.

Por në mënyrë të pashmangshme, ishin civilët ata që ranë më shumë pre e masakrave. Në një rast, 12 “partizanë” u ekzekutuan në shenjë hakmarrje për vrasjen e një oficeri gjerman. Më i riu ishte vetëm 10 vjeç. Në Viszanov, 17 gra dhe fëmijë u vranë kur granatat u hodhën në një bodrum, pavarësisht lutjeve të viktimave për mëshirë.

Në fakt për krimet mjaftonte çdo lloj preteksti. Në një nga rastet më tronditëse, 72 polakë u masakruan nga gjermanët në Kajetanovice pas vrasjes së 2 kuajve. Dëshmitë e kohës, kritikonin mungesën e përvojës së ushtarëve gjermanë, “nervozizmi dhe ankthi” i të cilëve kishte sjellë aq shumë masakra dhe shkatërrime të panevojshme.

Në atë sjellje duhet të ketë kontribuar edhe natyra e luftës.

Edhe pse Blitzkrieg-u nuk ishte ende një doktrinë ushtarake gjermane, fushata në Poloni shpesh u karakterizua nga përparime të shpejta që shkatërruan me shpejtësi një mbrojtje polake më statike, duke bërë që shumë trupa të liheshin pas vijës së fronit, dhe aty rezistenca e vazhdueshme mund të interpretohej lehtësisht si vepër e banditëve dhe e trupave paramilitare.

LEXO EDHE:  Polonia dhe Belgjika i japin fund evakuimeve nga Afganistani

Trajtimi brutal i të burgosurve ka edhe një shpjegim farmakologjik. Pervitin, një formë tabletash metamfetamine, përmirësonte energjinë, vigjilencën dhe vetëbesimin e individit, ishte gjithnjë e më popullore në mesin e ushtarëve gjermanë në atë kohë.

Por shpjegime të tilla mund të na rrëfejnë vetëm një pjesë të historisë. Krahasimi me fushatën për pushtimin e Francës vitin e ardhshëm është shumë domethënës. Atje, trupat gjermane  kishin më shumë përvojë, Pervitin ishte  gjerësisht i disponueshëm dhe Blitzkrieg-u u përdor pa dyshim me një efekt më të madh.

Por pati shumë më pak mizori.

Në46 ditët e fushatës franceze pati rreth 25 masakra të robërve të luftës dhe civilëve. Ndërkohë në 36 ditët e fushatës së shtatorit 1939 në Poloni, pati më shumë se 600 masakra të kryera vetëm nga gjermanët; mesatarisht mbi 16 në ditë.

Të dhëna janë të shumta gjenden në letrat dhe ditarët e ushtarëve gjermanë, shumë prej të cilëve i përshkruan polakët si “të pa civilizuar”, “të pistë”, “një kope”; me pak fjalë gati jo njerëzorë. Qëndrime të tilla, ndonëse të katalizuara dhe radikalizuara nga propaganda naziste, nuk ishin asgjë e re.

Por lufta i dha dritën jeshile shprehjes së tyre të dhunshme. Dhe nëse armiku perceptohej në këtë mënyrë, ishte e lehtë heqja dorë nga morali dhe sjelljet konvencionale. Siç shkroi një ushtar:”Polakët sillen në një mënyrë çnjerëzore. E kush mund të na fajësojë për përdorimin e metodave më të ashpra ndaj tyre?”.

Ishte një eufemizëm i pastër për vrasjet me motive racore.

Ndërsa gjermanët e importuan luftën racore në Poloninë Perëndimore, sovjetikët e zbatuan luftën e klasave në lindje të vendit. Kremlini e shiti si një “çlirim” pushtimin e tij të Polonisë Lindore më 17 shtator në përputhje me Paktin Nazisto-Sovjetik.

Mbi gjysmë milioni trupa luftarake dhe gati 5.000 tanke, u përballën me armatosjen e lehtë të trupave polake të mbrojtjes së kufirit. Polakët që ranë nën kontrollin sovjetik, nuk kishin dyshime mbi synimet revolucionare të Ushtrisë së Kuqe.

Në qytete dhe fshatra, oficerët sovjetikë i nxitën masat të ngriheshin kundër “padronëve dhe shtypësve.

Vrasja e 22,000 oficerëve polakë, tregoi se sovjetikët synonin revolucionin social. Milicitë komuniste lokale u bindën shpejt, duke sulmuar pronarët e tokave dhe zyrtarët e zonës. Viktimat u morën në shtëpitë e tyre dhe u rrahën për vdekje.

Një zyrtar i gjykatës u lidh nga këmbët pas një karroce, e cila më pas eci nëpër rrugët me kalldrëm derisa ai vdiq. Fushata ushtarake e shtatorit 1939, na kujton se nuk ishin vetëm gjermanët ata që vepruan sipas një botëkuptimi revolucionar; nuk ishte vetëm ushtria e Hitlerit, ajo që synoi të çonte përpara qëllimet e saj ideologjike. Në këtë aspekt, Ushtria e Kuqe e Stalinit i kishte duart po aq të njollosura me gjak sa ajo e Vermahtit nazist./Bota.al

Për të rejat më të fundit behuni pjesë e grupit tonë në facebook : City News Albania

Komentoni

Adresa juaj email nuk do të bëhet publike. Fushat e domosdoshme shënohen *

Blog

A po e humb BE-ja Ballkanin Perëndimor?

Publikuar

-

Nga

cna news, cna lajme, lajme cna, lajme flash cna, cna.al, cna lajme politike, cna kronike, cna lajme bote, cna show

Nga Nikolla Gjorgjevic “Emerging Europe”

Një samit “urgjent” BE-Ballkani Perëndimor, i thirrur nga Sllovenia javën e kaluar, vend që aktualisht mban presidencën e radhës së Këshillit të Bashkimit Evropian, dështoi Që t’u ofrojë 6 vendeve të rajonit ndonjë lloj udhërrëfyesi drejt anëtarësimit në BE.

Ndërsa disa zyrtarë të BE-së ishin të prirur të theksonin se zgjerimi mbetet në axhendën e saj. “Ballkani Perëndimor, është pjesë e së njëjtës Evropë me Bashkimin Evropian. BE-ja nuk është e plotë pa to”-tha Presidentja e Komisionit Evropian Ursula von der Leyen. Por të tjerët ishin më pak optimistë.

E them me sinqeritet:midis 27 vendeve anëtare ka diskutime dhe mosmarrëveshje mbi kapacitetin tonë për të pranuar anëtarë të rinj”-u shpreh Sharl Mishel, president i Këshillit Evropian. Në fakt, pasi përfundoi samiti në mbrëmjen e 6 tetorit, shumë njerëz në Ballkanin Perëndimor nisën të ndiejnë se vendet e rajonit jo vetëm që nuk janë më pranë anëtarësimit në BE, përkundrazi ato janë më larg se kurrë.

Është më se e qartë se procesit i anëtarësimit nuk po ecën përpara”– thotë Erik Gordi, profesor në Shkollën e Studimeve Sllave dhe Evropës Lindore (SSEES) në Universitetin e Kalifornisë.“Për shkak se shtetet e Ballkanit Perëndimor, nuk po i përmbushin dot kriteret e anëtarësimit – veçanërisht në lidhje me sundimin e ligjit, mediat, gjyqësorin dhe politikën e jashtme dhe të sigurisë – por edhe sepse ka një mungesë gatishmërie nga ana e BE-së për të pranuar anëtarë të rinj. Deklaratat kontradiktore që pasuan samitin, tregojnë gjithashtu se Bashkimit Evropian nuk ka një pozicion të unifikuar dhe të qëndrueshëm”- shton ai.

Përpara samitit, Sllovenia sugjeroi që të 6 vendet e Ballkanit Perëndimor të pranohen në BE deri në vitin 2030. Por kjo ide gjeti pak mbështetje midis anëtarëve të tjerë të BE-së.“Unë personalisht nuk mendoj se ishte e gabuar këmbëngulja për të pasur një afat konkret.

Koha është malli më i shtrenjtë, dhe qytetarët e Ballkanit janë të përfshirë në këtë proces, një proces që po i ndryshon në thelb këto shoqëri, veçanërisht në dy dekadat e fundit”-thotë Marko Savkoviç, drejtor ekzekutiv i Fondit të Beogradit për Përsosmëri Politike.

Asnjë premtim, vetëm “inkurajim”

Për disa kohë, vitit 2025 u pa si një datë e mundshme, kur të paktën disa vende të Ballkanit Perëndimor, dhe sidomos Serbia, mund t’i bashkoheshin BE-së. Por në vitin 2018, Zhan-Klod Junker, president i atëhershëm i Komisionit Evropian, e bëri të qartë se ky nuk kishte qenë kurrë një premtim, por një “inkurajim” për vendet kandidate.

Që nga ajo kohë për shumë anëtarë të BE-së, çështja e zgjerimit është bërë shumë më e ndjeshme politikisht.“Dhe për të qenë i sinqertë, ne nuk e kemi ndihmuar veten. Politikanët tanë paraqesin vizionin e një rajoni në mosmarrëveshje të vazhdueshme,vetëm disa hapa larg konfliktit të ripërtërirë. Ata janë mbi të gjitha të interesuar në “kapjen e shtetit”-thekson Savkoviç.

LEXO EDHE:  Bukuroshja që do t’iu marrosë me trupin e saj/ Njihuni me modelen bombastike, Justyna Gradek

LEXO EDHE:  BE, sinjal paralajmërues drejt Polonisë

Për shembull, qeveritë e Francës apo Gjermanisë, nuk janë të gatshme që të na japin një datë konkrete për anëtarësimin, pasi kjo do t’i jepte argumente të forta opozitës në ato vende”- shton ai. Por a sjell dështimi për t’i ofruar shteteve të Ballkanit Perëndimor ndonjë lloj shprese të mirëfilltë, shkatërrimin e besueshmërisë së BE-së në rajon?



Savkovic mendon se BE po vuan prej disa vitesh nga një “krizë besueshmërie”, dhe kjo qëkur u bë e qartë se “premtimi” i Junker për anëtarësim deri në vitin 2025 nuk ishte i tillë për të tjerët. Zijad Beçiroviç i qendrës së studimit me qendër në Lubjanë, IFIMES, pajtohet me idenë se besueshmëria e BE-së është dobësuar ndjeshëm në rajon.

Konfirmimi i kësaj është bllokimi nga Bullgaria i bisedimeve të pranimit me Maqedoninë e Veriut, por edhe dështimi për të hapur ndonjë kapitull të ri negociues me Serbinë”- thotë ai.

Në këtë moment,shumë vende të BE-së nuk do të plotësonin kushtet që po u imponohen vendeve të Ballkanit Perëndimor. Besueshmëria është zbehur edhe për shkak të mënyrës

se si është zhvilluar dialogu mes Prishtinës dhe Beogradit”– nënvizon eksperti boshnjak.

Një e ardhme jashtë BE-së

Erik Gordi nga SSEES thotë se disa faktorë e ndryshuan qëndrimin e BE-së ndaj Ballkanit Perëndimor nga fillimi i viteve 2000 dhe deri më sot. Vokacioni i saj ndaj vlerave demokratike, është gërryer nga toleranca që ka treguar Brukseli ndaj autoritarizmit dhe ekstremizmit të krahut të djathtë.

Krizat i kanë zbehur premtimet e saj ekonomike, ndërsa trajtimi i vendeve të Evropës Juglindore, si Rumania dhe Bullgaria kur është fjala për çështjen e emigracionit, ka lënë një “shije hidhur të keqpërdorimit”.

BE-ja nuk ka më monopolin e besnikërisë ndaj saj të shteteve jo-anëtare, pasi në skenë janë shfaqur konkurrentë të rinj. Kjo e kombinuar me perspektivat e zvogëluara të arritjes reale të anëtarësimit, i kanë dhënë më shumë nxitje elitave politike që të parashikojnë një të ardhme jashtë BE-së, edhe pse jo domosdoshmërisht si pjesë e një blloku tjetër”-deklaron Gordio.

Ndërkohë për Savkoviç, nuk ka asnjë dyshim se të paktën në aspektin ekonomik, vendet e Ballkanit Perëndimor do të qëndrojnë pranë BE -së. Aty ku blloku po humbet tashmë kontrollin e tij janë vlerat mbi të cilat është themeluar.“Sondazhet e përsëritura të opinionit publik, e tregojnë këtë si një prirje gjatë 5 viteve të fundit.

Ata që e kuptojnë si duhet konceptin e fuqisë në marrëdhëniet ndërkombëtare, e dinë se Kina dhe Rusia duket se janë në rritje, teksa BE-ja dhe Perëndimi në tërësi janë duke u tërhequr.“BE-ja nuk është aspak e aftë në komunikimin, apo“shitjen e produktit” të saj, pasi varet nga bashkëpunimi i vendit kandidat. Dhe ka humbur shumë terren në rajon, pasi zakonisht i duhet shumë kohë për të reaguar”- përfundon ai./ CNA.al

LEXO TE PLOTE

Blog

Nuk u pushtua për 874 vjet, cili ishte sekreti i Kostandinopojës, qytetit më të mbrojtur në histori

Publikuar

-

Nga

Konstandinopoja, e njohur gjithashtu si Bizanti në Greqinë e Lashtë dhe sot si Stambolli, ishte një nga qytetet më të rëndësishme në historinë e njerëzimit. E pozicionuar në një vend strategjik ideal, Ngushticën e Bosforit, Kostandinopoja kontrollonte trafikun detar midis Detit të Zi dhe Detit Mesdhe dhe rrugët tregtare midis dy kontinenteve më të pasura të Mesjetës, Azisë dhe Evropës.

Sigurisht, përgjatë historisë kanë ekzistuar qytetet me mbrojtje më të mirë se sa ajo e Kostandinopojës. Gjithsesi, nuk ka pasur asnjë qytet që të ishte aq i pasur dhe i rëndësishëm sa ishte Kostandinopoja, dhe që i rezistoi çdo rrethimi për më shumë se 800 vjet!

Perandori romak me ndikim Konstandini I (ose Konstandini i Madh) e bëri Kostandinopojën kryeqytetin e Perandorisë Romake Lindore në vitin 330 Pas Krishtit. Për shkak të pozicionit të tij unik gjeostrategjik, qyteti u bë një qendër tregtare super e fuqishme. Ai ishte po ashtu qendra kulturore, fetare dhe politike e Perandorisë Bizantine dhe Kishës Ortodokse.

Fati i Kostandinopojës dhe fati i Perandorisë Bizantine ishin të ndërthurura midis tyre. Kostandinopoja u rrethua mesatarisht çdo 50 vite gjatë një periudhe kohore prej 1.100 vjetësh(midis viteve 330-1453) nga sllavët, vikingët, arabët, persët, turqit, bullgarët, avarët dhe gotët.

Por sulmuesit patën sukses vetëm në 3 raste. Vlen të theksohet se 2 pushtimet e para (në vitet 1204 dhe 1261) ndodhën për shkak të luftimeve të brendshme midis vetë të krishterëve. Ndërkohë në 1453, turqit osmanë, numerikisht superiorë dhe duke përdorur barutin dhe topat, e pushtuan Kostandinopojën dhe bashkë me të edhe Perandorinë Bizantine. Gjashtë ishin faktorët e që e bënë Kostandinopojën të pathyeshme.

Muret gjigantë të Teodosit

Qyteti shpenzoi sasi të mëdha ari për ndërtimin e mureve të padepërtueshme nga armiqtë. U ndërtuan mure të dyfishta që e mbronin Kostandinopojën nga sulmi tokësor. Muret e ndërtuara në kohën e perandorit Teodos ishin 5.5 kilometra të gjata, dhe cilësoheshin ndër më të mirët në botë.

Muri i brendshëm ishte 12 metra i lartë dhe 6 metra i trashë, me 96 kulla në total. Çdo kullë ishte 20 metra e lartë. Muri i jashtëm ishte 9 metra i lartë dhe 2 metra i trashë me mbi 60 kulla. Çdo kullë ishte 14 metra e lartë. Hendeku mes tyre ishte 20 metra. Deri në shpikjen e artilerisë me barut, ishte e pamundur çarja e mureve të Kostandinopojës.

Zinxhiri novator i porteve

 Ana lindore e qytetit gjendej në grykëderdhjen e Bririt të Artë. Edhe pse të mbrojtur me mure të mëdha, Bizantinët e rritën mbrojtjen me një vepër të mrekullueshme inxhinierike, një zinxhir të madh prej hekuri. Zinxhiri ishte mbi 750 metra i gjatë. Ai mbronte hyrjen në Bririn e Artë. Nëse zinxhiri ngrihej, anijet nuk mund të hynin apo dilnin brenda Bririt të Artë.

LEXO EDHE:  “Tërhiq paketën anti-shpifje”/ 37 organizata ndërkombëtare “ultimatum” Ramës

LEXO EDHE:  “Tërhiq paketën anti-shpifje”/ 37 organizata ndërkombëtare "ultimatum" Ramës

Versioni i lashtë i napalmit

 

Bizantinët kishin një super-armë vërtet të jashtëzakonshme:zjarrin grek. Napalmi i lashtë ishte i pashueshëm, dhe mund të digjej edhe në ujë. Receta e këtij lloji zjarri ishte një sekret shtetëror. Vetëm disa njerëz në Perandori dinin ta përgatisnin atë. Për të parandaluar që kjo super-armë të binte në duart e armikut, asnjë individ i vetëm nuk mund ta dinte të gjithë recetën.



Sidomos gjatë të dy rrethimeve arabe (shekujt VI-VII), zjarri grek bëri diferencën. Bizantinët shkatërruan plotësisht flotat shumë më të mëdha arabe duke i djegur ato me zjarrin grek, dhe duke e çliruar kështu qytetin nga bllokada detare.

Diplomacia e shkathët

Bizantinët e dinin nga përvoja se luftërat ishin shumë të kushtueshme. Për më tepër, atyre u mungonin burimet njerëzore për të ngritur ushtri të mëdha. Ndaj ata u bënë mjeshtra të diplomacisë dhe intrigave. Për bizantinët, ishte shumë më e lirë që të jepnin ryshfete, të shkaktonin një luftë civile apo të nënshkruanin një traktat paqeje, sesa të fillonin një luftë.

Bizantinët i vunë kundër njëri-tjetrit kundërshtarët e tyre, ndërhynë në luftimet e njëpasnjëshme, u martuan dhe u korruptuan për të shmangur luftërat.

Garda vdekjeprurëse Varangiane

Garda Varangiane, ishte truproja personale elitare e perandorëve bizantinë nga shekulli X deri në shekullin XIV. Besnikëria dhe aftësia e tyre në betejë ishin legjendare. Garda përfshinte vikingë, anglo-saksonë dhe normanë. Arma e tyre e zgjedhur ishte sëpata.

Bizantinët ishin dëshmitarë të këtyre luftëtarëve kur ata sulmuan Kostandinopojën në shekullin IX-të. Por në vend se të luftonin ndaj tyre, ata i punësuan ata. Në vitin 1204, kur kryqtarët pushtuan qytetin, Garda Varangiane u shkaktoi shumë viktima sulmuesve, por në fund qytetit u dorëzua kur u largua perandori bizantin.

Çisternat me furnizime të mëdha me ujë

 

Në kulmin e saj në shekullin XI-të, Kostandinopoja ishte shtëpia e gjysmë milionë njerëzve. Si pasojë, bizantinët ndërtuan çisterna të mëdha, të furnizuara nga dy ujësjellës, për të krijuar një sistem të madh furnizimi me ujë. Shumë qytetërime të lashta përdornin çisternat për të ruajtur ujin.

Por 200 çisternat e Kostandinopojës ishin të pashembullta për sa i përket madhësisë. Çisterna më e madhe nëntokësore, ajo e Bazilikës, mbante 80.000 metra kub ujë. Për krahasim, çisterna më e madhe në mjedis të hapur në Kostandinopojë, Çisterna e Mosiusit, mbante mbi 300.000 metra kub ujë. Pra qyteti kishte ujë të mjaftueshëm për t’i mbijetuar një rrethimi të gjatë. Kapaciteti i kombinuar i çisternave në Kostandinopojë ishte mbi 1 milionë metra kub ujë.

https://historyofyesterday.com/constantinople-best-defended-city-in-history-a7a55595ddab

Përkthyer dhe përshtatur nga CNA.al

LEXO TE PLOTE

Blog

Ja pse prapa krizës energjitike në Evropë qëndron Rusia e Vladimir Putin

Publikuar

-

Nga

cna lajem blog

Nga Daniel Boffey & Pjotr ​​Sauer “The Guardian”

Tregu i gazit natyror ka hyrë aktualisht në një territor të panjohur. Luhatjet e çmimit të këtij karburanti më 6 tetor ishin sipas fjalëve të një analisti “të pashembullta që nga viti kur u liberalizua çmimi i gazit në Evropë”. Me një ndryshim rekord, çmimi i gazit me shumicë në Holandë – një pikë referimi për tregun evropian – u rrit me 30 për qind brenda 3-4 orëve, duke arritur një nivel shumë të lartë.

Këto janë shifra që i tmerrojnë të gjitha qeveritë evropiane sidomos tani që dimri është në prag. Dhe kur“teshtin” Bashkimi Evropian, edhe Britania e Madhe, që është shumë e varur nga importet nga ana tjetër e Kanalit, përjeton gjithashtu një“situatë gripale”.

Kjo mungesë gazi është shkaktuar nga konvergjenca e fakteve të ndryshme në të gjithë botën, ku ekonomi të ndryshme janë të etura për energji, pas ngadalësimit të shkaktuar vitin e kaluar nga pandemia e Covid-19. Prapa kësaj krize qëndron Rusia. Edhe pse furnizon vetëm 1 për qind të gazit që përdor aktualisht Britania, Rusia është furnizuesja më e madhe e Evropës, me rreth 40 për qind të të gjithë gazit që konsumohet në BE. Dhe një rënie e vëllimeve të gazit evropian, shkakton rritjen e çmimeve në Mbretërinë e Bashkuar dhe gjetkë.

Nuk ka asnjë dyshim se Rusia e furnizoi Evropën Veriperëndimore me vëllime më të ulëta të gazit këtë verë sesa në vitet para pandemisë. Midis shtatorit dhe tetorit të këtij viti, eksportet ruse të gazit ranë me rreth 17 për qind, sipas Tom Marzek-Manser, i kompanisë së analizës së tregut të energjisë “Icis Lng”.

Fakti që kompania ruse “Gazprom” nuk ka rezervuar kapacitete shtesë për gazin që eksporton përmes Ukrainës drejt vendeve evropiane këtë muaj, ka bërë që disa ta akuzojnë Kremlinin se po e nxit vullnetarisht krizën energjitike.

“Ndërsa ka përmbushur teknikisht detyrimet e saj kontraktuale me Perëndimin, Rusia nuk kishte interes që të përfitonte nga kërkesa e lartë për gaz shtesë nga klientët e saj evropianë. Rusia është i vetmi vend që mund të lehtësojë presionin e çmimeve, por ka vendosur të mos e bëjë këtë gjë”-thotë Maria Shagina, studiuese e politikave energjitike në Universitetin e Zyrihut në Zvicër.

Kremlini ka dashur gjithmonë të jetë për Perëndimin një furnizues i besueshëm i gazit natyror. Por zhvillimet e fundit mund të shënojnë një fazë të re në politikën e tij të jashtme. Në fakt, disa analistë besojnë se Kremlini i sheh çmimet rekord të gazit, si një mundësi për ta ndihmuar “Gazprom” të ushtrojë presion mbi partnerët e saj perëndimorë që të përshpejtojnë miratimin e gazsjellësit të shumë-diskutuar “Nord stream 2”. Ky i fundit, i cilësuar si një projekt me rëndësi jetike nga Kremlini, pritet që të dyfishojë furnizimet me gaz natyror nga Rusia në Gjermani. Megjithatë ai ka shkaktuar përçarje midis vendeve evropiane, por edhe midis Bashkimit Evropian dhe Shtetet e Bashkuara.

Gazsjellësi nuk do të kalojë përmes Ukrainës, duke e privuar atë nga rreth 1 miliardë euro që fitonte nga e drejta e tranzitit.

“Rusia synon që të ndihet në një pozitë fuqie, dhe do të tentojë që t’i përdorë furnizimet e saj si një levë për të përshpejtuar miratimin përfundimtar të “Nord Stream 2. Moska nuk e kishte përdorur kurrë më parë gazin e saj si një mjet presioni ndaj Evropës Perëndimore”- thekson Shagina.

LEXO EDHE:  Ndryshojnë ligjet që “varrosin” drejtësinë/Ja në cilin vend

LEXO EDHE:  “Tërhiq paketën anti-shpifje”/ 37 organizata ndërkombëtare "ultimatum" Ramës

Fatih Birol, drejtor ekzekutiv i Agjencisë Ndërkombëtare të Energjisë (IEA), deklaroi më 6 tetor se “nëse do të donte”Rusia e ka aftësinë për të lehtësuar krizën e energjisë.



Një analizë e fundit e IEA, pretendon se Moska mund të ketë kapacitet për të rritur me deri në 15 për qind furnizimin me gaz të Evropës.

Presidenti serb Aleksandër Vuçiç e cilësoi Vladimir Putinin si “personin më me ndikim” në tregun energjitik global. Por zëdhënësi i Kremlinit, Dimitri Peshkov, e mohoi ekzistencën e ndonjë komploti. Ai tha se vetë Rusia ka nevojë të garantojë nevojat e brendshme të saj pas të ftohtit ekstrem gjatë 3-mujorit të parë të këtij viti.

Ishte kancelarja gjermane, Angela Merkel, ajo që i bëri jehonë këtij përgënjeshtrimi. Pavarësisht rritjeve të pashembullt të çmimeve më 6 tetor, ajo që ndodhi më vonë gjatë ditës sugjeron sipas disa analistëve, se perceptimi i plotfuqisë së Vladimir Putinit është i ekzagjeruar.

“Ne po shqyrtojmë një rritje të mundshme të ofertës në treg. Por duhet të veprojmë me kujdes. Duhet të bisedojmë dhe të biem dakord me “Gazprom”- deklaroi Putin, në një koment që shkaktoi menjëherë një rënie të çmimit në krahasim me fillimin e asaj dite.

Pasditen e 6 tetorit pati një rritje të konsiderueshme të furnizimit me gaz nga Rusia përmes Polonisë dhe Ukrainës. “Flukset e furnizimit ishin më të larta se një ditë më parë. Pati një ndryshim të menjëhershëm të ritmit”- thotë Marzek-Manser, duke shtuar se sipas disa ekspertëve“kjo tendencë mund të konfirmohet në ditët dhe javët në vazhdim”.

“Gazprom” synon që të arrijë magazinimin e 72.6 miliardë metrave kub gaz deri në fillim të nëntorit për nevojat e brendshme. Pas asaj date, Rusia duhet të ketë më shumë gaz në dispozicion për eksport. Shumica e analistëve nuk shohin ndonjë fitim të rëndësishëm nga “Nord Stream 2” këtë vit, edhe nëse sigurohet miratimi i tij, pasi infrastruktura ka të ngjarë të funksionojë me vetëm 10 për qind të kapacitetit të saj.

Nëse do të ketë një rrugëdalje apo jo nga kjo krizë, kjo do të bëhet më e qartë më 18 tetor, data në të cilën do të rezervohet kapaciteti i transportit përmes Ukrainës dhe Polonisë. Sipas Jakob Kirkegard, bashkëpunëtor në qendrën studimore të Fondit Marshall Gjerman, këto zhvillime tregojnë se Putini nuk po vepron nga pozitat e forcës, por të dobësisë.

“Ai ka nevojë të shesë gaz. Ai ndoshta po luan disi me tregjet evropiane të gazit, por po reagon ndërkohë edhe ndaj dobësisë së vet… Ai nuk ka asnjë interes të imponojë de-karbonizimin e përshpejtuar të ekonomive evropiane”- thekson ai.

https://www.internazionale.it/notizie/daniel-boffey/2021/10/11/russia-gas

Përkthyer dhe përshtatur nga CNA.al

LEXO TE PLOTE