Connect with Us

Shumë shkelje nëpër hidrocentrale, por asnjë veprim ndaj tyre

Kosova & Rajoni

Shumë shkelje nëpër hidrocentrale, por asnjë veprim ndaj tyre

Publikuar

-

Ndërtimi i hidrocentraleve në Kosovë është përcjellë me shkelje dhe tejkalime të shumta ligjore, si dhe dëmtime të rrjedhës së lumenjve, e shpeshherë objektet e hidrocentraleve janë ndërtuar në prona publike.

Këto janë disa nga gjetjet e një raporti të hartuar nga një grup punues i formuar nga Ministria e Mjedisit, Planifikimit Hapësinor dhe Infrastrukturës.

Në këtë raport, që para pak ditësh i është dorëzuar ministrit të Mjedisit, Liburn Aliu, e të cilin e ka siguruar Radio Evropa e Lirë, janë shqyrtuar të gjitha procedurat administrative të zbatuara për hidrocentrale si dhe ndikimi i tyre në ujëra dhe mjedis.

Raporti rekomandon që të ndërpritet operimi i të gjitha hidrocentraleve që operojnë pa leje mjedisore, si dhe të hetohen të gjithë zyrtarët për shkeljet ligjore, që kanë karakterizuar ndërtimin dhe operimin e hidrocentraleve.

Grupi punues po ashtu kërkon që të shfuqizohen të gjitha aktet e lëshuara në kundërshtim më ligjin, si dhe vendosjen e një moratoriumi për ndërtimin e hidrocentraleve të reja, deri në miratimin e planeve për menaxhimin e pellgjeve lumore.

Në rast se gjetjet e raportit merren parasysh nga Qeveria, atëherë shumica e hidrocentraleve do të jenë të obliguara që për një afat të pacaktuar, të ndalin punën e tyre.

Hidrocentralet e Deçanit me shumë shkelje

Prej kohës kur filloi ndërtimi i hidrocentraleve në atë që njihet si Gryka e Deçanit, pati kundërshtime të banorëve të zonës, mirëpo kjo nuk i pengoi institucionet, e as autoritetet lokale që të lejojnë ndërtimin e tyre.

Për hidrocentralet që ndodhen në rrjedhën e Lumëbardhit në Deçan, në raportin e grupit punues, konstatohet se përveç që është dëmtuar rrjedha e lumit dhe nuk është respektuar minimumi ekologjik, po ashtu kanë ndodhur shkelje ligjore në ndërtimin e objekteve të hidrocentraleve.

Deçani kërkon riparimin e ambientit të shkatërruar nga hidrocentralet

“Ndërtesat e dy HC (Lumëbardhi II dhe Belaja), janë ndërtuar në pronë ujore në afërsi të drejtpërdrejtë të lumit, në kundërshtim me Ligjin për Ujërat (neni 48) 12, që përcakton distancën prej minimum 30 metra për ndërtimin e objekteve nga vija e plotave (ujërat 100-vjeçare)”, thuhet në raport.

Kundërligjore te këto hidrocentrale ka rezultuar të jetë edhe një marrëveshje për shfrytëzim të tokës pyjore që kompania Kelkos Energy, kishte nënshkruar me Agjencinë e Pyjeve të Kosovës.

Sipas raportit, shpeshherë, hidrocentralet kanë bërë ndërhyje në projekt pa pëlqimin e Ministrisë.

“Në HC “Lumëbardhi II” janë bërë ndryshime në projekt pa pëlqimin e Ministrisë, siç kërkohet me vendim për leje ndërtimore”, thuhet në raport.

Grupi punues po ashtu gjen se kompania Kelkos Energy, në mënyrë të jashtëligjshme ka bërë eksploatimin e zhavorrit nga lokacioni që njihet si Zalli i Rupës.

Dy nga hidrocentralet e Deçanit, “HC Deçani” dhe “HC Belaja”, janë ndërtuar brenda Zonës së Veçantë të Mbrojtur të Manastirit të Deçanit.

Sa u takon hidrocentraleve të Decanit, grupi punues i ka rekomanduar Ministrisë së Mjedisit, Planifikimit Hapësinor dhe Infrastrukturës, të obligojë kompaninë Kelkos Energy, që mes tjerash të kushtëzohet me lëshimin e lejes mjedisore për ndërtimin e digës në liqenin në Zallin e Rupës, pasi kjo kishte qenë edhe marrëveshje në mes të investitorit dhe komunës së Deçanit.

Shkelje të shumta edhe në hidrocentralet e Shtërpcës

Një nga hidrocentralet kryesore në atë që njihet si kaskada e Lepencit e që është hidrocentrali Brezovica, vazhdon të operojë pa leje mjedisore.

Ky hidrocentral, që është në pronësi të kompanisë “Matkos Group”, ka arritur që të marrë pëlqim ujor pa i përmbushur kushtet ujore.

Kjo është nga lejet më të rëndësishme për operim të hidrocentraleve.

“Ky pëlqim ujor është lëshuar pa i përmbushur asnjë prej kushteve ujore të përcaktuara me aktvendimin e datës 15/06/2015, kushte këto të përsëritura me aktvendimin (Konkluzionin) e datës 3/07/2015”, thuhet në raport.

LEXO EDHE:  Kulla e hidrocentrale/ Këshilli Kombëtar i Territorit miraton projekte të reja

Paditë, si mjet për të heshtur kundërshtimin qytetar   

Me tej, grupi punues ka gjetur se “leja ndërtimore për këtë hidrocentral është lëshuar në pronë ujore, në afërsi të drejtpërdrejtë të lumit, në kundërshtim me Ligjin për Ujërat e Kosovës”.

Po ashtu shkelje tjetër në këtë rast është gjetur edhe në dhënien për shfrytëzim të pronës ujore nga komuna e Shtërpcës.

Përpos Brezovicës, grupi punues ka gjetur shumë shkelje ligjore edhe në tri hidrocentralet e tjera në kaskadën e Lepencit, hidrocentralin “”Sharri”, “Shtërpca” dhe “Viça”.

“Për asnjërën prej katër HC-eve nuk janë lëshuar lejet mjedisore, por megjithatë të tërat janë në operim”, thuhet në raport.

Për të gjitha këto hidrocentrale, rekomandohet pezullimi i operimit deri në plotësimin e të gjitha rekomandimeve të dala nga ky raport.

Shkelje të njëjta edhe në hidrocentralet e Brodit dhe Restelicës

Raporti i grupit punues ka gjetur shkelje thuajse të ngjashme edhe në hidrocentralet e Brodit dhe Restelicës në Dragash.

Për hidrocentralet “Brodi 1”, “Brodi 2” dhe “Brodi 3”, ishte lëshuar jashtëligjshëm vetëm një pëlqim mjedisor. Sa i përket lejes mjedisore, e njëjta nuk është lëshuar ende – përkundër kësaj hidrocentrali operon në kundërshtim me nenin 31 të Ligjit për Mbrojtje të Mjedisit nr. 03/l-025”, thuhet në raport.

Te dy hidrocentralet tjera “Restelica 1 dhe 2” dhe “Restelica 3”, janë evendituar po ashtu shkelje ligjore si dhe ndërtime në pronë ujore.

Shkelje të ngjashme si këto janë gjetur në shumicën e hidrocentraleve të tjera që operojnë në Kosovë.

Heshtja e Qeverisë

Ka disa javë prej kur Radio Evropa e Lirë është duke provuar që të marrë përgjigje nga Ministria e Mjedisit, Planifikimit Hapësinor dhe Infrastrukturës, se a janë duke planifikuar marrjen e masave ndaj hidrocentraleve që është evidentuar se kanë kryer shkelje ligjore.

Por në këtë Ministri nuk kanë qenë të gatshëm që të japin informacione. Ditë më parë, marrjen e masave e ka paralajmëruar zëvendësministrja e Mjedisit, Linda Çavdarbasha.

Kabineti i ministrit, Liburn Aliu nuk ka kthyer përgjigje në pyetjet e REL-it se a do të merren parasysh rekomandimet e raportit të grupit punues, që evidentoi shkeljet nga hidrocentralet.

Kërkohet veprim i shpejtë institucional

Ditë më parë, Instituti për Politika Sociale ‘Musine Kokalari’, ka publikuar një raport që ka evidentuar po ashtu shkelje të shumta ligjore nga hidrocentralet.

Dardan Kadaj, nga ky Institut, thotë se në Kosovë hidrocentralet janë ndërtuar pa respektuar procedurat ligjore si dhe në mungesë totale të transparencës.

“Leja për hidrocentrale duhet të jepet përmes koncesionit, pra në të cilën procedurë disa investitorë konkurrojnë me njëri-tjetrin dhe kjo i jep mundësi autoritetit publik me zgjedhë investitorin më të mirë. Pra duke i marrë parasysh edhe përfitimet, të cilat komuniteti mundet me i pas prej investitorit”, thotë Kadaj.

Kadaj thotë se Qeveria duhet të ndalojë operimin e çdo hidrocentrali i cili nuk i plotëson kriteret ligjore për operim.

“Kishte me qenë asgjë më shumë sesa e logjikshme që puna e hidrocentraleve pa leje mjedisore, të pezullohet, të ndërpritet, sidomos puna e hidrocentraleve që nuk kanë asnjë lloj leje derisa të rregullohet e gjitha, qoftë me legjislacion, qoftë prej veprimeve të Qeverisë”, tha Kadaj.

Sipas të dhënave të Zyrës së Rregullatorit të Energjisë – (ZRrE), vlera e përgjithshme e investimeve në hidrocentrale të cilat janë në operim, arrinë shifrën rreth 122 milionë euro.

Përkundër investimeve në hidrocentrale, rreth 95 për qind e energjisë elektrike në Kosovë prodhohet me thëngjill, ndërsa vetëm 2.7 për qind nga hidrocentralet.

Pjesa tjetër prodhohet nga era, si dhe nga panelet solare./rel

Për të rejat më të fundit behuni pjesë e grupit tonë në facebook : City News Albania

Komentoni

Adresa juaj email nuk do të bëhet publike. Fushat e domosdoshme shënohen *

Kosova & Rajoni

Bie numri i të infektuarve me Covid në Kosovë/ Ja sa viktima janë regjistruar sot

Publikuar

-

Nga

cna news, cna lajme, lajme cna, lajme flash cna, cna.al, cna lajme politike, cna kronike, cna lajme bote, cna show

Shtatë viktima nga koronavirusi u konfirmuan të martën në Kosovë, njoftoi Ministria e Shëndetësisë.

Në raportin e saj ditor bëhet e ditur se në 24 orët e fundit janë regjistruar edhe 173 raste të të infektuarve.

Rastet e reja pozitive rezultuan pas testimit të 5,095 mostrave.

Bazuar në testet e kryera i bie që pozitiviteti i rasteve të jetë 3.39 për qind.

LEXO EDHE:  Rrëmbime, atentate dhe ekzekutime/ Dritan Zagani rebelohet me institucionet

LEXO EDHE:  Zhdukja e Remzi Hoxhës/ Djali: Mungon vullneti i institucioneve për të vënë drejtësi



Ministria e Shëndetësisë njoftoi se në 24 orët e fundit janë shëruar edhe 1,434 pacientë nga koronavirusi.

Aktualisht, raste aktive janë 7,635.

Deri të martën, në Kosovë janë dhënë mbi 1.1 milion vaksina, ndërsa mbi 453,000 qytetarë janë vaksinuar plotësisht./rel

LEXO TE PLOTE

Kosova & Rajoni

Kosovë-Serbi: Tensione dhe bllokadë rrugësh në veri Vazhdon reciprociteti i targave

Publikuar

-

Nga

Serbët në veri të Kosovës po mbajnë të bllokuara rrugët për në pikat kufitare në Jarinje dhe Bërnjak në kufirin Kosovë-Sebi, duke kundërshtuar kështu vendosjen e reciprocitetit nga Kosova për targat e veturave të Serbisë. Policia e Kosovës disa herë u detyrua të perdorë gazin lotsjellës  në përpjekje për të liruar rrugët, por bllokimi vazhdon duke krijuar një situatë të tensionuar.

Autoritetet e larta të Serbisë paralajmëruan kundërpërgjigje, siҫ tha presidenti Aleksandër Vuҫiq  “masa të dhimbshme politike dhe ekonomike”. Që nga mëngjesi i së hënës (20.09), policia e Kosovës nuk po lejon që veturat me targa të Serbisë të hyjnë në territorin e Kosovës. Deri tani, Serbia nuk ka lejuar veturat me targa të Kosovës të hyjnë në Serbi, por u ka vendosur targa të përkohshme.

Të njëjtën gjë po e bën nga edhe Kosova, ku autoritetet po vendosin në veturat me targa të qyteteve të Serbisë, regjistrime të përkohshme për qarkullim brenda në Kosovë. Vendosja e reciprocitetit nga Kosova në targa të veturave me Serbinë, nxiti tensione në veri të Kosovës, përkatësisht në pikat kufitare Jarinje dhe Bërnjak, ku grupe serbësh lokalë po mbajnë të bllokuara rrugët në veri. E kjo situatë ka shqetësuar bashkësinë ndërkombëtare, që po bën thirrje për qetësi dhe ulje tensionesh. Zëdhënësi i Bashkimit Evropian për Politikën e Jashtme dhe Sigurinë, Peter Stano, tha se “tensionet duhet t’i ndalin të dyja palët dhe tha se dialogu duhet shfrytëzuar për të zgjidhur mosmarrëveshjet e tilla”.

Liria e lëvizjes kusht themelor i BE-së

“Jemi duke vëzhguar situatën nga afër dhe dua të theksoj, se liria e lëvizjes është një kusht themelor i BE-së dhe këtë e presim edhe nga Kosova dhe Serbia që ta promovojnë atë. Ne u bëjmë thirrje të dyja palëve që të përmbahen dhe të reduktojnë tensionet. Menjëherë dhe pa ndonjë vonesë”, deklaroi  nga Brukseli Peter Stano.

Sipas tij, “Kosova dhe Serbia duhet të përdorin dialogun si platformën e vetme për të zgjidhur të gjitha çështjet e hapura që mund t’i kenë këto dy vende, përfshirë edhe lirinë e lëvizjes”. Edhe ambasada e SHBA-së në Kosovë ju bashkua thirrjes së Bashkimit Evropian që Kosova dhe Serbia të përmbahen dhe t’i ulin tensionet menjëherë. “Ne i bashkohemi Bashkimit Evropian në thirrjen ndaj Kosovës dhe Serbisë që të përmbahen nga veprimet e mëtejshme të njëanshme dhe t’i ulin tensionet, menjëherë, pa vonesë”, thuhet në reagimin e ambasadës amerikane.

LEXO EDHE:  Zhdukja e Remzi Hoxhës/ Djali: Mungon vullneti i institucioneve për të vënë drejtësi

LEXO EDHE:  Varhelyi kujton tërmetin shkatërrimtar/ BE vazhdon të qëndrojë pranë Shqipërisë



Ndërkohë, zëdhënësi i BE-së, bëri të ditur se i ngarkuari evropian për dialogun Kosovë-Serbi, Miroslav Lajçak, tashmë ka arritur në Beograd për ta diskutuar këtë cështje me presidentin e Serbisë, Aleksandër Vuҫiq. E ky i fundit pas vendosjes së reciprocitetit të Kosovës në targat e veturave të Serbisë, tha se do t’i kundërpërgjigjet Prishtinës siҫ tha me “masa të dhimbshme politike dhe ekonomike”, pas një mbledhje të Këshillit të Sigurisë Kombëtare që e ka thirrur për të martën në Beograd.

Aleksandër Vuçiq, akuzoi Prishtinën për shkelje të marrëveshjeve të Brukselit. “Shpejt do të flasim për masat tona, do të jenë të dhimbshme, sidomos në planin ekonomik. Shpresoj të mos jetë e nevojshme të marrim këto masa”, tha Vuҫiq. Sipas tij, “Serbia duhet të jetë e gatshme për dialog edhe në kushtet më të vështira”, por tha  se “nuk shoh arsye në këtë moment për dialog”.

Kosova e kishte paralajmëruar vendosjen e masës së reciprocitetit

Kryeministri i Kosovës Albin Kurti, nga ana e tij, tha se “veprimet e ndërmarra për reciprocitet në targa të veturave të Serbisë, nuk kanë për qëllim të cenojnë lëvizjen e lirë të qytetarëve serb apo të provokojnë ndonjë destabilizim”.

“Si kryeministër ju siguroj se veprimet e ndërmarra sot nga organet kompetente për zbatimin e kësaj nuk janë drejtuar kundër qytetarëve serbë, nuk kanë për qëllim të cënojnë lëvizjen e lirë qytetarëve serbë apo të provokojnë çfarë do destabilizimi. Pres nga të gjithë ta kuptojnë drejt, se sot nuk po ndodh asgjë e jashtëligjshme, sot po fillon zbatimi i një marrëveshjeje, me të cilën është pajtuar edhe Serbia”, tha Kurti në një seancë të parlamentit.

Kosova kishte paralajmëruar vendosjen e masës së reciprocitetit për targat e veturave të Serbisë, gjatë raundit të fundit të dialogut me Serbinë, të ndërmjetësuar nga Bashkimi Evropian. Zëvendëskryeministri Besnik Bislimi që drejton delegacionin  e Kosovës në Bruksel, kishte thënë se marrëveshja për targat skadon më 15 shtator dhe se Kosova nuk do ta respektojë atë njëanshëm. Çështja e targave të veturave ishte e rregulluar me Marrëveshjen e Brukselit për lëvizjen e lirë, të arritur në korrik të vitit 2011, në kuadër të dialogut ndërmjet Kosovës dhe Serbisë./DW

LEXO TE PLOTE

Kosova & Rajoni

Reciprociteti me targat/ Serbët bllokojnë rrugët afër pikave kufitare në Veri

Publikuar

-

Nga

cna lajme rajon

Autoritetet në Kosovë më 20 shtator nisën aplikimin e masës së reciprocitetit për targat e automjeteve nga Serbia, duke thënë se një vendim i tillë nuk është ndërmarrë kundër serbëve, por është imponuar nga Serbia. Por, qytetarët serbë kanë bllokuar rrugët në afërsi të pikës kufitare në Jarinjë në shenjë pakënaqësie.

Sipas vendimit, veturat që hyjnë nga Serbia duhet të pajisjen me targa të përkohshme në pikëkalimet kufitare të Kosovës. Këto targa të përkohshme po u vendosen veturave në xhamat para dhe prapa.

Qeveria e Kosovës ka thënë se të gjithë shoferët me targa të lëshuara nga Serbia, duhet të paguajnë 5 euro për targa tw pwrkohshme dhe vlefshmëria e tyre është 60 ditë.

Ministri i Punëve të Brendshme, Xhelal Sveçla tha se autoritetet kanë ndërmarrë masat e nevojshme që ky vendim të mos pengojë lëvizjen e njerëzve dhe mallrave, duke shtuar se situata në kufijtë “është e qetë”.

LEXO EDHE:  Kontrolli i pasurisë së politikanëve/ Brahaj: Ka një skandal shumë të madh

LEXO EDHE:  Unaza e re/ Zbulohet lidhja dhe favorizimi i "DH Albania" nga institucionet



“Njoftojmë opinionin se nga data 15 shtator nuk ka në qarkullim asnjë veturë të pajisur me targa valide ‘KS’ dhe rrjedhimisht targat e vetme ligjore dhe me afat të lëshuara nga zyrtarët e Ministrisë së Punëve të Brendshme janë ato me denominimin ‘RKS’”, ka shkruar në Facebook ministri Sveçla.

“Njoftojmë opinionin se nga data 15 shtator nuk ka në qarkullim asnjë veturë të pajisur me targa valide ‘KS’ dhe rrjedhimisht targat e vetme ligjore dhe me afat të lëshuara nga zyrtarët e Ministrisë së Punëve të Brendshme janë ato me denominimin ‘RKS’”, ka shkruar në Facebook ministri Sveçla.

Ministria që udhëheq Sveçla ka njoftuar se përveç në pikat kufitare, qytetarët mund të pajisjen me leje të përkohshme për targa në të gjitha Qendrat e Regjistrimit të Automjeteve./ REL

LEXO TE PLOTE