Connect with Us

Nga Ermand Mertenika/ Diagnozat të cilat parandalojnë Kancerin e Gjirit në çastin e duhur

Shëndeti

Nga Ermand Mertenika/ Diagnozat të cilat parandalojnë Kancerin e Gjirit në çastin e duhur

Publikuar

-

Nga Ermand Mertenika/ Diagnozat të cilat parandalojnë Kancerin e Gjirit në çastin e duhur

Ermand Mertenika (Inxhinier Biomjekesor)

Kanceri i gjirit (karcinoma mamare) është kanceri që zhvillohet nga indet e gjirit.Shenjat e kancerit të gjirit mund të përfshijnë një malformacion në gji, një ndryshim në formën e gjirit, zbehje të lëkurës etj.

Kanceri metastatik i gjirit  eshte kancer i përparuar i gjirit të emërtuar tumore dytësore, sekondarë deri ne fazën IV Termial.

Metastaza e Gjirit është një fazë e kancerit të gjirit ku qelizat e kancerit të gjirit janë përhapur në vende të largëta përtej nyjeve limfatike axillare . Në rast se situata arrihet te diagnostikohet ne fillim atehere nuk ka shërim për kancerin e gjirit metastatic por mund të trajtohet në mënyrë palliative (lehtësimit te simptomave dhe permiresimin e kualitetit te jetes.

Metastazat mund të ndodhin disa vjet pas kancerit primar të gjirit, megjithëse ndonjëherë diagnostikohet në të njëjtën kohë me kancerin primar të gjirit ose, rrallë, para se të diagnostikohet kanceri primar i gjirit.

Qelizat metastatike të kancerit të gjirit shpesh ndryshojnë nga kanceri primar i gjirit paraardhës në vetitë e tilla si statusi i receptorit. Qelizat shpesh kanë zhvilluar rezistencë ndaj disa linjave të trajtimit të mëparshëm dhe kanë fituar veti të veçanta që i lejojnë ato të metastazohen në vendet e largëta. Kanceri metastatik i gjirit mund të kurohet, ndonjëherë për shumë vite, por nuk mund të shërohet. Metastazat e largëta janë shkaku i rreth 90% të vdekjeve për shkak të kancerit të gjirit.

Kanceri i gjirit mund të metastazojë kudo në trup, por kryesisht metastazon në kockë , mushkëri , nyjet limfatike rajonale , mëlçinë dhe trurin , me vendin më të zakonshëm të kockave. [4] Trajtimi i kancerit metastatik të gjirit varet nga vendndodhja e tumoreve metastatike dhe përfshin kirurgji, rrezatim, kimioterapi, terapi biologjike dhe hormonale.

Simptomat e prodhuara nga kanceri metastatik i gjirit ndryshojnë nga vendndodhja e metastazave. Për shembull:

-Sëmundja metastatike në kockë shkakton dhimbje të forta, progresive dhe, më rrallë, frakturë patologjike, eritemë mbi kockën e prekur dhe ënjtje.

-Kanceri metastatik i gjirit në tru shkakton simptomat e mëposhtme: dhimbje koke e vazhdueshme, e përkeqësuar në mënyrë progresive, ndryshime vizuale, kriza, të përziera ose të vjella, marramendje , ndryshime të sjelljes dhe personalitetit dhe presion të rritur intrakranial .

-Sëmundja metastatike e mëlçisë shkakton verdhëz, rritje të enzimave të mëlçisë, dhimbje barku, humbje të oreksit, të përziera dhe të vjella.

-Kanceri metastatik i gjirit në mushkëri ose pleurë shkakton kollë kronike, dispne , rrezatim X jonormal të gjoksit dhe dhimbje gjoksi.

-Simptoma të tjera sistemike jo specifike të kancerit metastatik të gjirit përfshijnë lodhje, gjendje të keqe, humbje peshe dhe oreks të dobët.

-Ndonjëherë njerëzit me kancer metastatik të gjirit nuk kanë ndonjë ndryshim ose simptomë të dukshme.

Kanceri i gjirit prek të gjitha gratë, por rreziku rritet me rritjen e moshës.

Përgjithësisht preken moshat mbi 50 vjeç, por kanceri i gjirit mund të shfaqet edhe në mosha fare të reja. Studimet kanë treguar se rreziku për kancerin e gjirit është rezultat i një kombinimi faktorësh.

 Disa nga faktorët e rrezikut përfshijnë:

-Mosha-rreziku rritet me rritjen e moshës; por nga kanceri i gjirit preken dhe moshat e reja

-Fillimin e hershëm të menstruacioneve – femrat që u fillojnë menstruacionet para moshës 12 vjeç, janë të ekspozuara ndaj hormoneve për një periudhë më të gjatë kohore, duke rritur rrezikun për kancer gjiri.

– Shtatzënitë në moshë të madhe ose moslindjen e fëmijëve.

-Mungesën e aktivitetit fizik.

-Obesiteti mbi pesha.

-Historia gjenetike AND e familjare

-Alkoli dhe duhani

-Kualiteti i jetes , ndotja natyrore dhe ushqimet jo bio.

Gjithesesi keto jane faktore rreziku te cilet ndikojne por semundjet tumorale e kane zanafillen e tyre nga historia gjenetike.

Njerëz të ndryshëm kanë shenja të ndryshme të kancerit të gjirit. Por, disa të tjerë nuk kanë shenja fare dhe mund ta konstatojnë kancerin e gjirit vetëm pas një mamografie rutinë.

Disa shenja që mund të jenë tregues të kancerit të gjirit janë:

-Një gjëndër në gji ose nën sqetull, por jo çdo gjëndër në gji është kancer.

LEXO EDHE:  Avokado/ Vlerat, përdorimet dhe përfitimet që i sjell shëndeti

-ënjtje e një pjese të gjirit.

-Ndryshime të lëkurës së gjirit-skuqje, plagë apo dëmtime të tjera të lëkurës së gjirit.

-Skuqje, Irritim apo trashje e lëkurës përreth  gjirit

-Çdo ndryshim në madhësinë apo formën e gjirit.

-Dhimbje në gji.

-Fryrje apo ënjtje e krahut nga njëra anë-disa herë kanceri i gjirit mund të përhapet edhe në gjëndrat limfatike nën krah dhe të shkaktojë fryrje apo ënjtje të tij. Prandaj, gjëndrat limfatike të ënjtura duhen konsideruar një shenjë e mundshme e kancerit të gjirit.

-Çdo ndryshim tjetër i pazakontë në gji.

Kultura e Ekzaminimint sistematik per te menjanuar pershkallezimin e semundjes

1- Mamografia

2- Eko e gjirit (Ultrasonografia)

Mamografia

Mamografia eshte pajisja mjekesore e cila diagnostikon dhe  kap kancerin e gjirit në faza shumë të hershme.

Mamografia mund të kryhet në çdo kohë, por do të ishte më e përshtatshme që të zgjidhej momenti kur gjinjtë nuk janë të fryrë apo të dhimbshëm.

Nuk duhet ndonjë parapërgatitje e veçantë për të bërë mamografinë.

Kur gratë shkojnë për mamografi, është mirë të veshin bluza me fund ose pantallon, në mënyrë që të lehtësojnë procedurat e ekzaminimit të gjirit. Rezultati i mamografisë zakonisht merret mbas disa javësh.

Për gratë që kanë kryer mamografi më parë, këshillohet të kenë filmat e ruajtur  e tyre me vete për t’i lejuar mjekut të bëjë krahasimin.

Nëse mamografia është normale, duhet vazhduar bërja e saj sipas intervaleve kohore të rekomanduara.

Kanceri i gjirit mund të shfaqet në çdo kohë, madje edhe nga një mamografi tek tjetra, prandaj mamografia duhet bërë në mënyrë të vazhdueshme dhe jo vetëm një herë.

Pajisja e Mamografise duhet te jete ne gjendje shume te mire teknike dhe jo shume vjeter pasi nqs pajisja eshte e vjeter, gjeneron sasi rrezatimi X me te madhe se niveli i lejuar.

Pajisja e Mamografise duhet te jete e re dhe e mirembajtur mire, kontrolli duhet tu behet vazhdimisht kesaj pajisje dhe gjithashtu mjeku duhet te jete I trajnuar perpara perdorimit te saj.

Mamografia perdor rrezatim te ulet te rrezeve X.

Mamografia diagnostikon dhe identifikon ne menyre te hershme lezionet apo tumoret primare te gjirit.

Mamografia realizohet 2D ose 3D per te patur nje imazh te plote te gjirit.

Eko e Gjirit

Eko eshte nje diagnostikim tjeter me ultrasound e cila rekomandohet ne raste te vecanta si psh ne rastin e nje gjiri te dendur, kane demtime te cilat nuk interpretohen qarte me ane te pajisjes se mamografise,  perdoret ne raste kur kane vendosur silicon, gjithashu dhe kur rekomandohet qe diagnostikimi nuk duhet bere me ane te rrezes X-Ray. Eko ndihmon mjekun të përcaktojë nëse ka ndonje mase e cila mund te jete e mbushur me likid (cist) apo është një tumor solid.

Ekografia gjithashtu ndihmon në përcaktimin e lokalizimit dhe madhësisë së tumorit. Përveç përdorimit për përcaktimin e anomalive të gjirit, ekografia mund të realizohet në femrat që duhet të shmangin rrezatimin, si:

-Femrat më të vogla se 25 vjeç;

-Gratë shtatzëna;

-Nënat që ushqejnë me gji fëmijën;

-Femrat me implante silikoni të gjirit

Për realizimin e ekos së gjirit nuk nevojitet ndonjë përgatitje e veçantë. Është e rëndësishme të shmangen pudra, locione ose produkte të tjera kozmetike për gjirin para ekzaminimit. Këto mund të ndikojnë në saktësinë e testit. Mjeku ekzaminues është i specializuar për të interpretuar imazhet e përftuara nga ekografia. Nëse mjeku zbulon ndonjë mase të dyshimtë atëherë do të nevojiten ekzaminime të mëtejshme. Fillimisht mund të realizohet rezonanca magnetike e gjirit dhe më pas nëse është e nevojshme mund të realizohet biopsia.

Per te evituar ndonje pershkallezim te ndonje problem te rende eshte e rekomanduar qe kontrolli me Eko Gjiri te realizohet cdo 6 muaj.

Pajisja Eko duhet te jete nje gjendje te mire teknike dhe funksionale. Mjeku ose imazhieri duhet te jete i mire trajnuar per aplikimin e Ekos per te percaktuar Diagnozen e sakte./ CNA.al

Për të rejat më të fundit behuni pjesë e grupit tonë në facebook : City News Albania

Komentoni

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Shëndeti

SHBA, miliarda për pilulën kundër COVID-it dhe viruseve të tjera

Publikuar

-

Nga

SHBA, miliarda për pilulën kundër COVID-it dhe viruseve të tjera

Shtetet e Bashkuara po investojnë 3.2 miliardë dollarë për zhvillimin e pilulave antivirale për COVID-19-ën dhe viruset e tjera që mund të shkaktojnë pandemi të reja.

Eksperti i lartë amerikan i sëmundjeve infektive, Dr. Anthony Fauci, e bëri njoftimin të enjten në një konferencë shtypi në Shtëpinë e Bardhë si pjesë e një iniciative të re të quajtur Programi Antiviral për Pandemitë.

Programi do të mbështesë punën kërkimore për zhvillimin e barnave të reja për të trajtuar simptomat e shkaktuara nga koronavirusi dhe viruse të tjera potencialisht të rrezikshme.

Tabletat për COVID-19-ën janë tashmë në fazën e zhvillimit dhe mund të fillojnë të jenë në dispozicion nga fundi i vitit 2021 nëse provat klinike janë të suksesshme.

LEXO EDHE:  6 mënyra për tu detoksikuar çdo ditë

LEXO EDHE:  Këto zakone të thjeshta mund t'ju shpëtojnë jetën

Financimi do të përshpejtojë provat dhe do të forcojë mbështetjen për kërkimin, zhvillimin dhe prodhimin e sektorit privat.

Shtetet e Bashkuara më parë aprovuan ilaçin antiviral remdesivir si një kurë për COVID-19-ën. SHBA gjithashtu kanë autorizuar për përdorim urgjent tre kombinime të antitrupave që ndihmojnë në luftimin e virusit. Por ilaçet mund të merren vetëm nga pacientë të shtruar në spital apo në klinikë mjekësore, një problem logjistik që ka rezultuar në një kërkesë të dobët.

Kompanitë farmaceutike AstraZeneca, Pfizer dhe Roche kanë filluar testimin e ilaçeve antivirale në formë pilule./ VOA

LEXO TE PLOTE

Shëndeti

Paralajmërimi i ekspertëve/ Kur duhet të shqetësoheni për lemzën

Publikuar

-

Nga

Paralajmërimi i ekspertëve/ Kur duhet të shqetësoheni për lemzën

Lemza mund të jetë e bezdisshme dhe shpesh klasifikohet si e padëmshme. Ato janë kontraktime të pavullnetshme të diafragmës të pasuara nga një mbyllje e papritur e kordave tuaja vokale, e cila është ajo që prodhon tingullin e njohur të lemzës , sipas Klinikës Mayo.

Zakonisht nuk e dimë se çfarë saktësisht shkakton sulmet tona të lemzës, të cilat mund të vijnë nga pak sode, pije alkoolike , apo edhe nga një emocion i papritur. Në këto raste, ato zakonisht nuk zgjasin shumë. Sidoqoftë, jo të gjitha rastet kur ju merr lemza janë të padëmshme dhe ato mund të jenë simptomë e diçkaje më serioze, veçanërisht nëse nuk zhduken.

Nëse lemza juaj zgjat më shumë se 48 orë, ato mund të jenë simptomë e një problemi serioz. Ndërsa lemza e rastit nuk është asgjë për t’u shqetësuar, lemza që zgjat me ditë shpesh nënkupton që diçka nuk është në rregull.

Siç shpjegoi Timothy Pfanner , MD, një ish-profesor asistent i mjekësisë në Kolegjin e Mjekësisë të Shkencës Shëndetësore të Teksasit A&M, ekzistojnë dy lloje të lemzave të zgjatura : të vazhdueshme ose të pazgjidhshme. Lemzat e vazhdueshme janë ato që zgjasin më shumë se 48 orë, por më pak se 30 ditë, ndërsa lemza e paqëndrueshme zgjat më shumë se 30 ditë. Pfanner tha se lemza afatgjate, zakonisht është koha që mjekët “të fillojnë të shqetësohen se diçka më serioze po ndodh brenda”. Lemza afatgjatë mund të jetë një shenjë e disa shqetësimeve të mëdha shëndetësore.

LEXO EDHE:  Avokado/ Vlerat, përdorimet dhe përfitimet që i sjell shëndeti

LEXO EDHE:  6 mënyra për tu detoksikuar çdo ditë

Është e rëndësishme të mos injoroni lemza të zgjatura sepse ato janë shoqëruar me disa shqetësime të mëdha shëndetësore. Një raport i vitit 2018 i botuar në revistën aktuale Neurology and Neuroscience Reports shpjegoi se “prodhimi i lemzës është një mekanizëm kompleks i cili përfshin shumë neurotransmetues dhe strukturë anatomike brenda sistemit nervor qendror dhe periferik”, që do të thotë se ato mund të shkaktohen nga një numër i kushtet themelore në të gjithë trupin.

Sipas Pfanner, lemza e vazhdueshme ose e pazgjidhshme mund të tregojë në inflamacion rreth zemrës, por ato janë gjithashtu shenja të mundshme të një sulmi në zemër ose goditje në pritje. Dhe këto ngjarje kardiovaskulare nuk janë shqetësimet e vetme kryesore shëndetësore. Sipas Pfanner, lemza e palëvizshme ka qenë gjithashtu e lidhur me kancer të caktuar ose tumore./ CNA.al

LEXO TE PLOTE

Shëndeti

Ky zakon i përditshëm rrit rrezikun e prekjes nga sëmundja e frikshme

Publikuar

-

Nga

Kur bëhet fjalë për të qëndruar të shëndetshëm, është gjithmonë e rëndësishme të dëgjoni atë që mjeku juaj ju thotë se është më e mira. Në shumë raste, këshillat e mira përfshijnë shmangien e shijimit të një sasie të tepërt të disa ushqimeve, pijeve ose aktiviteteve. Por sipas hulumtimit të ri, ekziston një zakon i habitshëm i përditshëm që mund të jetë duke ju rrezikuar më shumë nga zhvillimi i demencës. Dëgjimi i muzikës me zë të lartë në kufje mund të rrisë rrezikun e çmendurisë.

Një analizë e fundit nga Shoqata Akustike e Amerikës paralajmëron që njerëzit me ekspozim të zgjatur ndaj niveleve të zhurmës prej 70 decibelësh ose më shumë po e rrezikojnë veten e tyre për të zhvilluar probleme të dëgjimit më vonë gjatë jetës. Ky nivel, i cili është gati aq i lartë sa një TV në vëllim normal të dëgjimit ose duke përdorur një fshesë me korrent, tejkalohet lehtësisht duke përdorur kufje ndërsa dëgjoni muzikë me më shumë se 50 përqind të vëllimit, raporton EatingËell .

Për shkak të këtij ekspozimi të rregullt, të zgjatur në nivele rreth 85 decibel në pajisjet personale të dëgjimit, Organizata Botërore e Shëndetësisë (OBSH) vlerëson se rreth gjysma e të gjithë fëmijëve, adoleshentëve dhe të rinjve të rritur midis moshës 12 dhe 35 vjeç po e vendosin veten në rrezik të humbje te degjimit .

Hulumtimi ka treguar se aftësitë edhe të zvogëluara të dëgjimit i vendosin njerëzit në rrezik më të lartë të zhvillimit të demencës më vonë në jetë. Një studim i vitit 2011 i botuar në JAMA Neurology zbuloi se nga 639 pjesëmarrës të testuar për një mesatare prej 12 vjetësh, ata me humbje të lehtë të dëgjimit kishin dy herë më shumë gjasa të tregonin shenja të rënies njohëse krahasuar me ata me dëgjim të paprekur; humbja e moderuar e dëgjimit rriti rrezikun me tre herë; dhe një diagnozë e humbjes së rëndë të dëgjimit e bëri dikë pesë herë më shumë të ngjarë të diagnostikohet me çmenduri.

LEXO EDHE:  A e dini se vodka limon ka efekte pozitive në organizëm
LEXO EDHE:  Bananja ju shpëton nga këto sëmundje

Humbja e dëgjimit prek zona të caktuara të trurit dhe shkakton çmenduri me kalimin e kohës. Studiuesit besojnë se marrëdhënia midis çmendurisë dhe humbjes së dëgjimit është rezultat i drejtpërdrejtë i mungesës së stimulit, me studime të imazhit që tregojnë se truri juaj mund të fillojë të luftojë pasi të ndalojë të marrë aq shumë të dhëna nga veshët tuaj sa është mësuar.

Sipas ekspertëve, shumica e humbjes së dëgjimit është e mundur të shmanget. Përkundër besimit popullor, humbja e aftësisë për të dëgjuar me kalimin e kohës nuk është domosdoshmërisht një përfundim i falur.

Ju mund të mbroni veshët tuaj me disa mjete dhe taktika të thjeshta. Përveç sigurimit që të mos i dëgjoni meloditë tuaja në 11 me kufje, ka edhe mënyra të tjera për të mbrojtur veten nga efektet e ekspozimit të zhurmës.

Pajisjet e tilla si Apple Watch tani ofrojnë mundësinë për të monitoruar sa kohë kaloni rreth tingujve me zë të lartë, duke ju paralajmëruar kur janë kaluar kufijtë e pranueshëm në mënyrë të sigurt. Aplikacionet e lexuesit Decibel janë gjithashtu të disponueshme për smartphone që mund t’ju ndihmojnë të përcaktoni çdo ambient me rrezik të lartë.

Sipas Harvard Health, është gjithashtu më mirë të sillni veshë ose kufje që anulojnë zhurmën në koncerte, ngjarje sportive dhe festa të tjera ku zhurmat e mëdha janë të zakonshme. Sugjerohet gjithashtu që të bëni pushime gjatë seancave të zgjatura të dëgjimit duke përdorur kufje./ CNA.al

LEXO TE PLOTE