Connect with Us

Koronavirusi nuk do të zhduket ndonjëherë/ Shpresa është të shndërrohet në një grip të zakonshëm

Blog

Koronavirusi nuk do të zhduket ndonjëherë/ Shpresa është të shndërrohet në një grip të zakonshëm

Publikuar

-

Koronavirusi nuk do të zhduket ndonjëherë, shpresa është të shndërrohet në një grip të zakonshëm

Koronavirusi që shkakton Covid-19 ka prekur më shumë se 18 milionë milion njerëz në 6 kontinente. Ai po përhapet frikshëm në vendet që nuk kanë arritur ta vënë dot nën kontroll. Dhe po rishfaqet në shumë prej atyre vendeve që arritën ta bëjnë diçka të
tillë.

Nëse ka pasur ndonjëherë ndonjë kohë kur ky koronavirus mund të frenohej, ajo ndoshta ka kaluar. Një përfundim po duket tani thuajse i sigurt:Ky virus nuk do të largohet kurrë nga ne. Koronavirusi është thjesht shumë i përhapur, dhe tepër i transmetueshëm. Ekspertët thonë se skenari më i mundshëm, është që pandemia të marrë fund në një moment, pasi shumë njerëz të jenë infektuar apo vaksinuar.Por virusi vazhdon të qarkullojë në nivele më të ulëta në të gjithë globin. Rastet do të gjurmohen në kohë dhe
do të bien shumë me kalimin e kohës.

Vatra të reja të vogla do të shfaqen këtu-aty. Edhe kur të vijë vaksina e shumë-pritur, ka të ngjarë që ajo ta frenojë shumë por të mos e zhdukë dot asnjëherë koronavirusin. Me siguri, ne do të jetojmë me këtë virus për pjesën tjetër të jetës sonë.
Gjatë dimrit, zyrtarët e shëndetit publik ishin më shpresëdhënës ndaj SARS-CoV-2, koronavirusi që shkakton Covid-19.SARS, një koronavirus i ngjashëm, u shfaq në fundin e vitit 2002 dhe infektoi më shumë se 8.000 njerëz.Por ai u shkatërrua përmes izolimit intensiv, gjurmimit të kontakteve dhe karantinës.
Virusi u zhduk plotësisht deri në vitin 2004. Megjithatë SARS dhe SARS-CoV-2 ndryshojnë në një aspekt thelbësor:Virusi i ri përhapet më lehtë, dhe ka shumë raste asimptomatike. Strategjitë që patën sukses me SARS, janë më pak efektive kur disa nga njerëzit që transmetojnë Covid-19 as që e dinë që janë të infektuar.

“Është gati e pamundur të jemi në gjendje të shpallim llojin e fitores që bëmë mbi SARS-in”- thotë Stefën Mors, epidemiolog në Universitetin e Kolumbias. Por nëse jo, atëherë si mund të jetë e ardhmja e Covid-19? Kjo do të varet nga forca e tij dhe kohëzgjatja e imunitetit ndaj virusit, thotë Xhonatan Grad, studiues i sëmundjeve infektive në Universitetin e Harvardit.
Grad dhe kolegët e tij kanë modeluar disa trajektore të mundshme të koronavirusit.Nëse imuniteti ndaj tij zgjat vetëm disa muaj, mund të kemi çdo vit një pandemi të madhe, të pasuar nga shpërthime epidemike më të vogla.Nëse imuniteti zgjat më shumë se 2 vjet, Covid-19 mund të arrijë kulmin vitin e tretë.

Se sa do të zgjasë imuniteti ndaj Covid-19, kjo është e paqartë. Por koronaviruset e ngjashme me të, na japin mundësi të bëjmë disa krahasime:tek SARS-i, antitrupat zhduken pas 2 vjetësh. Antitrupat ndaj një pjese të koronavirusëve të tjerë që shkaktojnë ftohjen e zakonshme të stinës, zhduken vetëm pas 1 viti.
“Sa më shpejt largohet mbrojtja ndaj një virusi, aq më e vështirë është zhdukja e tij”- thotë Grad.Dhe kjo gjë ka ndikime edhe mbi vaksinën e mundshme. Në vend të një doze te vetme, një vaksinë kundër Covid-19, mund të jetë e nevojshme të merret disa herë, ose çdo vit, tamam si vaksina kundër gripit të zakonshëm.

LEXO EDHE:  Nga burojnë sulmet e sotme ndaj kapitalizmit

Edhe nëse virusi do të ishte eliminuar disi nga popullata njerëzore, ai mund të vazhdojë të qarkullojë tek kafshët, dhe të përhapet sërish tek njerëzit. SARS-CoV-2 ka të ngjarë ta ketë origjinën nga një lakuriq nate, me një kafshë ende të paidentifikuar që ka shërbyer si një bartës i ndërmjetëm, dhe që mund të jetë ende një burim për virusin.
Për shembull, edhe virusi Ebola vjen nga lakuriqët e natës . Edhe pse përhapja nga njeriu tek njeriu përfundoi në Afrikën Perëndimore në vitin 2016, virusi ishte ende vërdallë nëpër botë dhe mund t’i infektonte njerëzit nëse do të gjente bartësin e duhur.
Dhe në fakt në vitin 2018 , Ebola u shfaq sërish në Republikën Demokratike të Kongos. Ebola mund të mbahet nën kontroll përmes gjurmimit të kontakteve, izolimit dhe një vaksine të re, por nuk mund të “zhduket”. Në skenarin më të mirë, një vaksinë dhe trajtime më të mira mjekësore, mund ta zbusin “egërsinë” e COVID-19, duke e bërë atë një sëmundje shumë më pak të rrezikshme.

Me kalimin e kohës, SARS-CoV-2 mund të shndërrohet në virusin e radhës të frymëmarrjes sezonale, si 4 koronaviruset e tjerë që shkaktojnë një pjesë të konsiderueshme të ftohjeve të zakonshme:229E, OC43, NL63, dhe HKU1. Këto koronaviruse janë kaq të zakonshëm, sa ka të ngjarë që të gjithë të jemi prekur në një moment nga ta, apo mbase edhe disa herë. Ata mund të shkaktojnë edhe shpërthime epidemike, sidomos tek të moshuarit , por zakonisht janë mjaft të butë. Ekspertët shpresojnë që në fund SARS-CoV-2 të bëhet koronavirusi i pestë që qarkullon rregullisht midis njerëzve.Virologët janë përpjekur të zbulojnë nëse koronaviruset që shkaktojnë sot të ftohurën e zakonshme, u shfaqën dikur si një pandemi.Në vitin 2005, biologët në Belgjikë studiuan mutacionet në koronavirusin OC43, që ka të ngjarë të ketë evoluar nga një koronavirus që infekton lopët. Për shkak se mutacionet gjenetike grumbullohen në një shkallë disi të rregullt, studiuesit ishin në gjendje ta përcaktonin në fund të viteve 1800 kohën e kalimit të virusit nga lopët tek njerëzit. Rreth asaj kohe, një sëmundje shumë infektive e rrugëve të frymëmarrjes po vriste lopët, dhe madje në vitin 1889, një pandemi nisi t’i merrte jetën shumë njerëzve nëpër botë.

Katër koronaviruset e tjerë mund të jenë edhe më pak vdekjeprurës, pasi të gjithë i kemi hasur kur kemi qenë fëmijë. Dhe nëse imuniteti ynë nuk na pengon të prekemi sërish prej tyre, gjithsesi ai mund të parandalojë të sëmuremi në një formë të rëndë. Kjo sëbashku me imunitetin e krijuar nga vaksinat, do të thotë se Covid-19 ka të ngjarë të bëhet shumë më pak vdekjeprurës./Përshtatur nga CNA.al

Për të rejat më të fundit behuni pjesë e grupit tonë në facebook : City News Albania

Komentoni

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Blog

Nga Regan tek Miteran: Sundimtarët që u mbështetën tek astrologjia për të marrë vendimet e tyre

Publikuar

-

Nga

Të gjithë mund të kemi qenë në ndonjë moment të jetës të fiksuar pas asaj që parashikon horoskopi për shenjën tonë zodiakale. Disa për forcë zakoni, të tjerët për të marrë vendime madhore. Por edhe ata që udhëhoqën qytetërimet e lashta, por edhe udhëheqësit e botës moderne, bazoheshin dhe bazohen shpesh tek astrologjia për marrjen e vendimeve të tyre.

Ja cilat janë disa nga sundimtarët më të njohur.

Gjenerali Albreht Von Valenshtein:Një ”peshore” që nuk ishte gjithmonë aq e ekuilibruar

Von Valenshtein ishte në krye të forcave katolike gjatë Luftës Tridhjetëvjeçare. Gjatë viteve 1625-1632, ai zhvilloi një fushatë shumë të suksesshme ushtarake kundër Suedisë, dhe ia njohura meritat kryesore jo aftësive vetjake, por parashikimit të yjeve për shenjën e tij.

Qëkur ishte i ri gjenerali shkoi tek shkencëtari dhe astronomi i njohur Johanes Kepler për

t’i bërë një parashikim astrologjik. Kepler i tha se “natyra e tij e pazakontë, do ta bërë të aftë të bëjë vepra të mëdha”, për shkak zhvendosjes së Marsit në shenjën e tij

Presidentja argjentinase Izabel Peron ishte një vajzë pa ide

Izabel Peron ishte një presidente e pazakontë për Argjentinën e viteve 1970. Ajo u ngjit në krye vetëm sepse burri i saj ishte Huan Peron, e caktoi atë zv/presidente kur u rizgjodh president në vitin 1973. Kur Huan vdiq 9 muaj më vonë, ishte radha e Izabel Peron që të udhëhiqte vendin.

Por shumë shpejt u bë e qartë, se ajo nuk kishte asnjë ide se çfarë duhej të bënte. Ndaj ishte astrologu Hose Lopez Rega, ai që e ndihmoi shumë në postin e Ministrit të Mirëqenies Sociale. Rega dukej se merrte de fakto çdo vendim në emër të Peron, që ishte plotësisht e varur nga ekspertiza e tij politike dhe leximi i pozicionit të yjeve.

Astrologët e Rajhut të Tretë

Ndërsa vetë Adolf Hitleri nuk ishte shumë i dhënë pas astrologjisë, nuk mund të thuhet e njëjta gjë për kolegët e tij Jozef Gëbels, Hajrih Himler dhe zëvendësfyhrerin Rudolf Hes Gëbels, Ministri nazist i Propagandës përdorte vazhdimisht një ekip astrologësh. Por për të kontrolluar narrativën, qytetarëve të zakonshëm u ndalohej të interpretonin dhe të bënin parashikimet e tyre astrologjike.

Himler përdori ekipin e tij të astrologëve për ta ndihmuar në gjetjen e diktatorin fashist italian Benito Musolinit. Rudolf Hess u bazua tek yjet në aksionin e tij shumë të guximshëm të vitit 1941. Astrologët e tij i thanë se ishte koha e duhur për të nisur fshehurazi bisedimet paqes me britanikët. Por avioni i tij u rrëzua në Skoci, dhe ai u burgosur menjëherë.

LEXO EDHE:  Gripit A "pushton" Shqiërinë, 11 mijë raste në javë paraqiten tek mjeku

Çifti Regan mbante një kalendar astrologjik

LEXO EDHE:  Nga burojnë sulmet e sotme ndaj kapitalizmit

Presidenti i SHBA-së Ronald Regan dhe Zonja e Parë, Nensi, ishin haptazi admirues të astrologjisë gjatë 8 viteve që kaluan në Shtëpinë e Bardhë. Ai këshillohej shpesh me astrologjen e famshme Kerroll Rajter, që kur ishte guvernator i shtetit të Kalifornisë.

Kur Ronald i mbijetoi atentatit të vitit 1981, Nensi kishte dëgjuar nga një astrolog pak para incidentit, se atë ditë do t’i ndodhte diçka ogurzezë. Sipas zëdhënësit të Shtëpisë së Bardhë, në atë kohë ajo ndoqi nga afër parashikimet astrologjike mbi bashkëshortin e saj nga frika e ndonjë atentati tjetër.

Elizabeta I, ia detyronte jetën astrologut të saj

Mbretëresha britanike Elizabeta i ishte e njohur gjerësisht se konsultohej me astrologun e saj, Xhon Di, për të gjitha vendimet e saj, madje edhe para se të bëhej mbretëreshë. Kur u përball me rrezikun e ekzekutimit, Elizabet shkoi tek Di për t’i bërë një lexim të fatit të saj.

Di i tha se nuk do të përballej me vdekjen. Në vend të kësaj, ishte Maria ajo që do të vdiste papritur, duke ia lënë fronin Elizabetës. Meqë parashikimi i Di ishte kaq i saktë, ai mbajti rolin e këshilltarit kryesor të Elizabetës për pjesën tjetër të mbretërimit të saj.

Aleksandri i Madh:Djaloshi që e solli këtë praktikë në Perëndim

Kur pushtoi Babiloninë në vitin 331 Para Erës Sonë, ai e ndau praktikën e astrologjisë lindore me matematikanët grekë. Duke kombinuar këtë informacion, ai solli atë që ne e njohim sot si astrologjia moderne. Në fillim babilonasit përdorën qiellin e natës për të bërë parashikime për perandorinë dhe mbretin. Më pas grekët, nisin të bënin parashikimet e tyre.

Fransua Miteran, përdori parashikimin e yjeve gjatë Luftës së Gjirit Persik

 

Ish-presidenti i Francës, përdori disa astrologë për ta ndihmuar atë të merrte vendimet. Edhe presidenti i mëparshëm Sharl De Gol i kishte përdorur astrologët në vitet 1960. Ndërkohë në fillim të viteve 1990, Miterran iu referua këshillave të astrologes Elizabet Teisje për çështjet kryesore politike, veçanërisht për Luftën e Gjirit. Para një takimi me rëndësi lidhur me përfshirjen e Francës në konflikt, Teisje i telefonoi presidentit për t’i thënë se gjithçka do të shkonte mirë për të. /CNA.al

 

LEXO TE PLOTE

Blog

I panjohuri i famshëm/ Kush ishte në fakt Ponc Pilati?

Publikuar

-

Nga

“Unë nuk jam aspak përgjegjës për këtë gjak që po derdhet; ju po e shihni edhe vetë!”. Me këto fjalë, sipas apostullit Mate, prefekti i Judesë, Ponc Pilati, e dënoi Jezu Krishtin, pasi ai u shpall fajtor për blasfemi. Pra duke hequr vetja çdo lloj përgjegjësi. (Nga ai moment buron edhe termi i përbotshëm:I lau duart si Ponc Pilati!).

Për kundërshtimin e zyrtarit romak ndaj dënimit të të akuzuarit (duke ua lënë kësisoj hebrenjve gjithë përgjegjësinë për kryqëzimin e Jezusit), flasin vetëm Ungjijtë. Edhe vetë ekzistenca e një prefekti me emrin Pilat, u dokumentua për një kohë të gjatë vetëm nga Dhjata e Re. Kjo deri në vitin 1961, kur një punëtor në Çezare (Izrael), zbuloi një epigraf romak ku shkruhej “Pontius Pilatus, Praefectus Iudeae” (Ponc Pilati, Prefekti i Judesë).

I panjohuri i famshëm

Gjithsesi, ajo që ne mendojmë se dimë mbi Ponc Pilatin,është vetëm rezultat i hipotezave.

Ai ka qenë ndoshta me prejardhje samnite (që i përkiste familjes vestinase Pontii) dhe ishte prokuror i Judesë për 10 vjet, periudhë në të cilën ai nuk duhet të ketë qenë shumë i butë me banorët e zonës, të cilët nuk i kishte shumë qejf.

LEXO EDHE:  Dy raste të tjera të dyshuara me koronavirus në Kosovë/ Priten rezultatet

LEXO EDHE:  Rritet numri i të infektuarve në Korçë/ 12 raste të reja në 24 orë

Mbase qasja e tij me grusht të hekurt gjatë revoltave të shumta në provincë, mund të ketë qenë edhe arsyeja e largimit të tij nga kjo detyrë në vitin 36 Pas Krishtit, ose 3 vite pas dënimit të Jezusit. Edhe mbi fundin e tij ekzistojnë shumë hipoteza.

Ndoshta ai u ekzekutua nga perandori romak Kaligula. Ndoshta vdiq i vetëvrarë pasi u internua në Gali, ose u pendua pasi u konvertua në fenë e Krishterë nën ndikimin e gruas së tij Klaudia. Pra misteri i njeriut që e la Jezusin në fatin e tij që e kishte parathënë vetë, mbetet ende i pazgjidhur. / bota.al

LEXO TE PLOTE

Blog

Pse po nis të lëkundet presidenca e Xho Bajden?

Publikuar

-

Nga

Administrata Biden synon ta ndryshojë politikën e sanksioneve

Nga Emily Tamkin “New Statesman”

Pasi u përurua në detyrë në janar të këtij viti, presidenti amerikan Xho Bajden pati 100 ditët e para të qeverisjes plot zell. Ai firmosi që SHBA t’i bashkohej sërish marrëveshjes së klimës së Parisit dhe Organizatën Botërore të Shëndetësisë; i dha fund ndalimit të epokës Trump për udhëtimet nga vendet me shumicë myslimane; e tejkaloi premtimin e tij se do të administroheshin 100 milionë doza vaksine; dhe miratoi një paketë ndihme prej 1.9 trilionë dollarësh.

Fillimi i presidencës së tij u krahasua me atë të paraardhësit të tij demokrat, Barak Obama. Ai u krahasua me presidentët Frenklin Ruzvelt dhe Lindon Xhonson, të cilët mbahen mend për programet e “New Deal” dhe “Great Society”, të cilat synonin të trajtonin varfërinë dhe padrejtësitë raciale.

Por tashmë muaji i mjaltit ka mbaruar. Sipas një sondazhi të Gallup, vlerësimi për të është vetëm 50 për qind, më i ulëti që kur mori detyrën. Plani ambicioz në infrastrukturë, që synoi të kalonte në Kongres, dhe që do të siguronte gati 1 trilionë dollarë për riparimin e rrugëve ka ngecur në Senat.

Shtëpia e tij e Bardhë ka dështuar të ndalojë miratimin e ligjeve në shtete si Teksasi dhe Florida, që do t’ua bëjnë më të vështirë votimin zezakëve dhe pakicave të tjera. Pas fillimit të fortë të fushatës së vaksinimit kundër Covid në pranverë, kur midis muajve janar dhe prill u administruan200 milionë vaksina, vendi po përjeton tashmë një rritje të rasteve reja me Covid-19.

Rreth gjysma e popullsisë nuk është ende plotësisht e vaksinuar, ndërsa Qendrat për Kontrollin e Sëmundjeve (CDC) po i këshillojnë njerëzit të mbajnë sërish maska në ambiente të mbyllura. Po ashtu ka raporte se Bajden po e humbet mbështetjen e periferive dhe të votuesve të moderuar, të cilët janë të zemëruar me teorinë e racës, një ide disa dekada e vjetër, sipas së cilës racizmi është pjesë integrale e sistemeve dhe strukturave shtetëror edhe federale në SHBA.

Duke pasur parasysh të gjitha këto, ia vlen të pyetet:A po përjeton Bajden një pikiatë verore? Përgjigja e shkurtër është jo, pasi sfidat që ai duhet të zgjidhë e tejkalojnë modelin e menjëhershëm të një rënieje të tillë, një parametër ku analistët bazohen për të vlerësuar gjendjen e një presidence.

Është normale që euforia e 100 ditëve të para po zbehet. 100 ditët e para të Bajden nuk ishin shumë revolucionare, edhe pse u pasuan nga veprime më radikale. Për shembull, kredia për taksën e fëmijëve, e parashikuar në paketën e ndihmës për shkak të Covid-19, mund të përgjysmojë varfërinë e fëmijëve.

Por kjo vetëm për këtë vit, kur është në fuqi kjo politikë. Bajden dhe demokratët mund të mbajnë ende premtimet transformuese të ditëve të para të presidencës së tij. Por tani që ai është komod në detyrë, potenciali nuk është më i mjaftueshëm. Amerikanët kanë nevojë të shohin se çfarë mund të bëjë Bajden me pushtetin që ka.

LEXO EDHE:  Dy raste të tjera të dyshuara me koronavirus në Kosovë/ Priten rezultatet

LEXO EDHE:  Sërish shifra të larta në Kosovë/ Shënohen 10 viktima dhe qindra të infektuar me Covid-19

Është gjithashtu normale që analistët të thonë se një projekt-ligj i bllokuar, është një presidencë e ngecur në vend. Dhe ka një prirje për të bërë profeci të zymta në lidhje me fatin politik të demokratëve. Në të kaluarën e afërt, analistët politikë paralajmëruan se kjo parti do të humbte në zonat kryesore për shkak të shtimit të emigracionit ilegal, krimit dhe fiksimit pas korrektesës politike.

Gjatë zgjedhjeve të mesit të mandatit të vitit 2018, Trump dhe Republikanët u përpoqën të fitonin zgjedhjet me këto kauza. Por demokratët e rifituan shumicën e tyre në Dhomën e Përfaqësuesve. Ngjashëm, në zgjedhjet presidenciale të vitit 2020, shumë analistë paralajmëruan se protestat e lëvizjes “Black Lives Matter” dhe shtimi i kriminalitetit do t’i kushtonte Bajden humbjen në periferi. Në fakt ai pati rritje në këto zona.

Por Bajden ka një problem real përpara. Trump i humbi zgjedhjet për shkak të dështimit të tij për të mos kontrolluar përhapjen e pandemisë. Trashëgimia përcaktuese e presidencës së tij është mosbesimi që ai krijoi tek institucionet politike, qeveria federale, tek qytetarët dhe vetë demokracia amerikane.

Besimi është jetik për një demokraci funksionale, dhe thelbësor për të garantuar pajtueshmërinë e publikut me politikat shëndetësore, siç janë masat e bllokimit dhe vaksinimi. Bajden nuk e ka kapërcyer ende mosbesimin që mbolli Trump gjatë viteve 2016-2020 dhe kjo gjë mund të ketë pasoja fatale për presidencën e tij.

Kjo administratë ka bërë shumë për të nxitur njerëzit të vaksinohen. Por duhet të ndërmerren edhe hapa të tjerë. Kriza klimatike përkeqësohet. Dhe SHBA-ja nuk po bën sa duhet për të zbutur efektet e një mjedisi që po ndryshon me shpejtësi.

Kalifornia po përballet me një nga zjarret më të mëdhenj në historinë e shtetit. Jugperëndimi i vendit po vuan thatësirën dhe përmbytjet. Vera tashmë ka sjellë valë të të nxehtit rekord. Këto janë 3 sfidat që duhet të përmbushë Bajden:kontrollin e pandemisë; mbrojtjen e së drejtës së votës dhe forcimin e strukturave të demokracisë amerikane; dhe të udhëheqë botën në përmbysjen e ndryshimeve klimatike. Suksesi apo dështimi tij do të varen nga këto sfida./CNA.al

LEXO TE PLOTE