Connect with Us

500 miliardë Euro/ Merkeli e Macroni në borxh për Evropën

Bota

500 miliardë Euro/ Merkeli e Macroni në borxh për Evropën

Publikuar

-

Fondi i rindërtimit do t’u japë grante shteteve të goditura nga Covid-19. Për këtë Komisioni Evropian do të marrë borxh në tregjet financiare, shkruan Auron Dodi.

Me flamujt gjermanë dhe francezë pas vetes, krahas atyre nacionalë dhe të BE, kancelarja gjermane Angela Merkel dhe Presidenti francez Emmanuel Macron shpallën dje pasdite (18.05.) dakordimin e ri për Evropën.

“Është kriza më e rëndë, para së cilës ndodhet Bashkimi Evropian në historinë e tij. Një krizë e tillë kërkon edhe përgjigje përkatëse”, tha kancelarja Merkel pas videokonferencës së përbashkët me Presidentin Macron.

Kancelarja Merkel dhe Presidenti Macron ranë dakord për fondin e rindërtimit të BE, apo instrumentin e rindërtimit, siç quhet ai ndryshe. Fondi i rindërtimit do të financohet me obligacione, me mjete financiare që Komisioni Evropian do t’i marrë borxh në treg.

500 miliardë Euro: Merkeli e Macroni në borxh për Evropën - nga Auron Dodi

Elementi vendimtar në deklaratën e Merkelit dhe Macronit është që këto mjete do t’u jepen si grante shteteve të goditura më fort nga Covid-19. Kancelarja Merkel tha se nuk bëhet fjalë “për kredi”.”Këto 500 miliardë euro nuk do të kthehen nga ata që i përfitojnë,” deklaroi Presidenti Macron. Kjo u mundëson shteteve që kanë pasur borxhe të larta shtetërore edhe pa Covid-19, që të mos e thellojnë borxhin kombëtar.

Borxhet që do të marrë Komisioni Evropian për bashkësinë do të shlyhen “për një kohë shumë të gjatë”, tha kancelarja Merkel. Burime të ndryshme parashikojnë për këtë një periudhë deri 30 vjeçare. Barra që do të mbajë secili nga shtetet për këto borxhe do të jetë në përputhje me pjesën e tij në buxhetin e Bashkimit Evropian: Gjermania me 27 përqind, Franca me 20.2 përqind.

Kush përfiton nga mjetet për rindërtimin?

Presidenti francez tha se fondet do të shkojnë në “sektorët dhe zonat më të goditura”. Nga shtetet, përfituesit kryesorë pritet të jenë shtetet e Evropës Jugore si Spanja dhe Italia. Këto shtete janë goditur edhe ekonomikisht më fort nga pandemia. Por të goditura rëndë janë edhe Franca, Portugalia dhe Greqia, për shkak të mbylljes së degës së turizmit, shumë të rëndësishme për ekonomitë e tyre.

Si do të shpërndahen mjetet e fondit

Presidentja e Komisionit Evropian, Ursula von der Leyen do ta paraqesë planin e rindërtimit të Evropës në 27 maj. Më pas, më 18 qershor atë do ta vendosin kryetarët e shteteve dhe të qeverive të BE.

Komisioni Evropian ka paraqitur këto ditë disa përfytyrime për mënyrën e shpërndarjes së mjeteve financiare në vendet e krizës. Rëndësi vendimtare pritet të fitojë tani i ashtuquajturi Semestri Evropian, rekomandimet vjetore të Komisionit për politikën ekonomike dhe fiskale. Deri tani këto rekomandime përgjithësisht janë anashkaluar nga shtetet anëtare, ndër to bën pjesë edhe Italia.

Dokumenti i miratuar dje nga Gjermania dhe Franca kërkon edhe investime “në tranzicionin digjital dhe të gjelbër” dhe në forcimin e kërkimit shkencor dhe të zhvillimit.

Pengesat në miratimin e planit të rindërtimit

Vëllimi i fondit është më i ulët nga ai që dëshironin shumë shtete jugore të BE, ndër to edhe Franca. Por në një situatë të jashtëzakonshme Gjermania reagoi me hapa të jashtëzakonshëm: Berlini  e braktisi me deklaratën e djeshme të kancelares Merkel kundërshtimin ndaj obligacioneve. Në Berlin ashtu si edhe në kryeqytete të tjera  ky vendim kishte javë që po përvijohej. Pas goditjes nga Covid-19, një vendim i ndryshëm do ta kishte dëmtuar ndoshta në mënyrë fatale Bashkimin Evropian ndaj fuqive konkuruese për tregun evropian, Kinë e Rusi.

500 miliardë Euro: Merkeli e Macroni në borxh për Evropën - nga Auron Dodi

Është fakt që si në Gjermani, ashtu edhe në të 27 shtetet anëtare të BE, financimin e fondit të rindërtimit me obligacione, duhet ta miratojnë të gjitha parlamentet nacionale. Në Gjermani do të jetë detyrë jo e lehtë bindja e Bundestagut nga qeveria gjermane: që krahas buxhetit klasik të BE të miratohet fondi shtesë i Coronas, i financuar me obligacione. Në qarqe të CDU-së dhe te liberalët e FDP-së rezistenca ndaj bondeve evropiane vazhdon të jetë e fortë. Vendimi i fundit i Gjykatës Kushtetuese gjermane, e cila u vuri pikëpyetje obligacioneve që blen në emër të shteteve anëtare Banka Qendrore Evropiane, ndonëse nuk kishte për objekt bondet e tanishme të Komisionit Evropian për Coronan, ia vështirëson punën bindëse qeverisë gjermane.

LEXO EDHE:  Rama sulmon sërish BE-në/ Nuk pa përtej kufijve të vetëvetes

Obligacionet e Komisionit Evropian janë Corona-Bonde, veçse nga dera e pasme, gjykojnë disa analistë gjermanë. Të tjerë kujtojnë që fondi i rindërtimit nuk do të financojë buxhetet e shteteve anëtare, si do ta bënin Corona-Bondet. Në këtë rast mjetet financiare janë të lidhura, kanë një qëllim të caktuar: zbutjen e pasojave ekonomike të Covid-19 në shtetet e BE.

Shpresohet se mbështetjen nga parlamenti do ta lehtësojë fakti që tani, me obligacionet e Komisionit Evropian, Gjermanisë nuk do t’i duhet t’i rrisë kontributet në buxhetin e Bashkimit Evropian. Kancelarja Merkel e ofroi rritjen e kontributit gjerman në këtë buxhet, por sipas burimeve nga Brukseli, pak shtete janë në gjendje të bëjnë të njëjtën gjë. Një fond i krijuar në këtë mënyrë do të kishte vëllim të vogël, të pamjaftueshëm. Disa analistë tërheqin megjithatë vëmendjen se fatura do të vijë, por vite më vonë: prej vitit 2025 do të jetë e nevojshme rritja e kontributeve nga shtetet anëtare në Bruksel.

Reagime evropiane

Përpara deklaratës së tyre të përbashkët, Merkeli dhe Macroni i patën njoftuar kryetarët e tjerë të shteteve dhe të qeverive për hapin e tyre. Reagimet sot qenë të përmbajtura. Komisioni Evropian foli për një “hap në drejtimin e duhur”, Presidentja e Bankës Qendrore Evropiane, Christine Lagarde e përshëndeti dakordimin franko-gjerman.

Në Parlamentin Evropian Grupi Parlamentar i Gjelbër u shpreh skeptik për shumën e fondit të rindërtimit: 2 bilionë euro ishte shuma e shpresuar nga europarlamentarët. Ndërsa Grupi Parlamentar i AfD-së në Parlamentin Evropian kujtoi se “Merkeli dhe Macroni shkelin ligjin e BE”, pasi neni 311 i Marrëveshjeve të BE e ndalon marrjen e borxheve nga BE.

Nga kryetarët e shteteve, kancelari i Austrisë, Sebastian Kurz shkroi në twitter se “Ne jemi të gatshëm t’i ndihmojmë me kredi vendet e prekura me shumë”. Ky është qëndrimi i mbrojtur deri tani edhe nga Holanda, Suedia e Danimarka.

Megjithë këtë: Merkeli dhe Macroni ngritën me iniciativën e djeshme një urë, për të bashkuar veriun me jugun e Evropës.  Është një hap me përmasa historike. Ai dëshmon se në këtë kohë të jashtëzakonshme për botën, motori gjermano-francez për Evropën funksionon./ DW

Për të rejat më të fundit behuni pjesë e grupit tonë në facebook : City News Albania

Komentoni

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Bota

Patentat e vaksinave kundër COVID-19, Gjermania kundër propozimit të SHBA

Publikuar

-

Nga

Patentat e vaksinave kundër COVID-19, Gjermania kundër propozimit të SHBA

Gjermania ka shprehur kundërshtim ndaj propozimit të mbështetur nga SHBA për të hequr dorë nga patentat për vaksinat COVID-19, duke thënë se ato nuk po pengonin prodhimin e dozave.

Qeveria e saj tha se “mbrojtja e pronës intelektuale është një burim inovacioni dhe duhet të mbetet e tillë”. Bashkimi Evropian më herët tha se ishte gati të fliste për propozimin dhe disa shtete i dhanë mbështetjen e tyre të plotë.

Mbështetësit e planit thonë se ai do të lejojë më shumë prodhues të prodhojnë vaksina që shpëtojnë jetën.

LEXO EDHE:  Merkel: Deshtimi i euros do te thote deshtim i Europes

LEXO EDHE:  Rama sulmon sërish BE-në/ Nuk pa përtej kufijve të vetëvetes

Ata argumentojnë se kjo do të rrisë qasjen në vaksina në vendet e varfra. Por kundërshtarët, përfshirë prodhuesit e ilaçeve, thonë se kjo nismë mund të mos ketë efektin e dëshiruar./euronews

LEXO TE PLOTE

Bota

Von der Leyen: BE gati të diskutojë për heqjen dorë nga patentat e vaksinave

Publikuar

-

Nga

Von der Leyen: BE gati të diskutojë për heqjen dorë nga patentat e vaksinave

Presidentja e Komisionit Evropian Ursula von der Leyen tha të enjten se Bashkimi Evropian është i gatshëm të diskutojë një propozim për të hequr dorë nga të drejtat e pronës intelektuale për vaksinat COVID-19. Ajo i bëri komentet ndërkohë që kompanitë farmaceutike janë shprehur kundër.

Presidenti i SHBA Joe Biden shprehu mbështetje të mërkurën për heqjen dorë nga patentat dhe negociatorja e tij e lartë për tregtinë, Katherine Tai, miratoi me shpejtësi fillimin e negociatave për këtë qëllim në Organizatën Botërore të Tregtisë.

Shefi i OBSH-së Tedros Adhanom Ghebreyesus e quajti vendimin e zotit Biden “një moment monumental në luftën kundër COVID-19” dhe tha se kjo pasqyronte “mençurinë dhe udhëheqjen morale të Shteteve të Bashkuara”.

Von der Leyen, duke folur në Institutin e Universitetit Evropian në Firence, tha se BE-ja është e gatshme të diskutojë çdo propozim për trajtimin e krizës “në një mënyrë efektive dhe pragmatike”.

“Kjo është arsyeja pse ne jemi të gatshëm të diskutojmë se si propozimi i SHBA për heqjen dorë nga mbrojtja e pronës intelektuale për vaksinat mund të ndihmojë në arritjen e këtij objektivi,” tha ajo.

Por kompanitë farmaceutike, të cilat kanë prodhuar vaksina kundër koronavirusit në një kohë rekord, thanë se propozimi mund të sjellë efekt të kundërt, duke prishur zinxhirin e furnizimit që është mjaft i brishtë.

Në vend të kësaj, kompanitë u kërkuan vendeve të pasura që t’i ndajnë vaksinat më bujarisht me botën në zhvillim.

LEXO EDHE:  Prishtina kushtëzon vazhdimin e dialogut me Beogradin

LEXO EDHE:  Ahmetaj: BE-ja nuk na ka dhënë asnjë lek për rindërtimin, janë akoma premtim

Gjermania, fuqia më e madhe ekonomike e BE-së dhe që zotëron një sektor të madh farmaceutik, e hodhi poshtë idenë, duke thënë se arsyet e mungesës së vaksinave janë kapacitetet e prodhimit dhe standardet e cilësisë.

Ministri gjerman i Shëndetësisë Jens Spahn tha se ai është dakord me synimin e Presidentit Biden për të mbuluar të gjithë botën me vaksina, por një zëdhënëse e qeverisë tha në një deklaratë se “mbrojtja e pronës intelektuale është burim i novacioneve dhe duhet të mbetet e tillë në të ardhmen”.

Federata Ndërkombëtare e Prodhuesve dhe Shoqatave Farmaceutike tha se heqja dorë nga patentat do të inkurajojë prodhuesit e rinj, të cilëve u mungojnë njohuritë bazë dhe masat e mbikëqyrjes.

Një nga këto firma, Moderna, e cila kishte hequr dorë nga të drejtat e saj të patentës qysh në tetor, vuri në dukje të enjten mungesën e kompanive që janë në gjendje të prodhojnë me shpejtësi një vaksinë të ngjashme dhe të sigurojnë miratimin e saj./ VOA

LEXO TE PLOTE

Bota

Varianti i koronavirusit i zbuluar në Indi mund të ketë nxitur valën vdekjeprurëse

Publikuar

-

Nga

Varianti i koronavirusit i zbuluar në Indi mund të ketë nxitur valën vdekjeprurëse

India ka thënë se varianti i ri i koronavirusit, i raportuar fillimisht në këtë shtet në muajin mars, mund të jetë i lidhur me valën vdekjeprurëse të pandemisë.

Mostrat me mutacionin e dyfishtë janë identifikuar në disa rajone të Indisë, ku janë raportuar shifra rekorde të infektimit.

Megjithatë një zyrtar i Qendrës Kombëtare për Kontrollin e Sëmundjeve ka thënë se autoritetet ende nuk kanë krijuar plotësisht lidhjen në mes të këtyre varianteve dhe shkallës së infektimit.

Mutacioni i dyfishtë krijohet kur dy mutacione bëhen bashkë në të njëjtën virus.

Në 24 orët e fundit, India ka raportuar një rekord prej 412,000 rasteve, bashkë me 3,980 viktima.

Pse të dhënat për pandeminë në Indi mund të mos jenë të sakta?

Eksperti qeveritar ka paralajmëruar se vala e tretë është e pashmangshme.

Duke folur në një konferencë për media nga Ministria e Shëndetësisë, K Vijay Raghavan ka pranuar se ekspertët nuk e kanë parashikuar “ashpërsinë” e rritjes së numrit të rasteve.

LEXO EDHE:  Ahmetaj: BE-ja nuk na ka dhënë asnjë lek për rindërtimin, janë akoma premtim

LEXO EDHE:  “Karantinimi nuk është zgjidhje”/ BE planifikon masa lehtësuese, kur mund të hapen kufijtë mes shteteve  

“Faza e tretë është e pashmangshme, marrë parasysh nivelet e larta të qarkullimit të virusit”, ka thënë ai.

“Mirëpo nuk është e qartë se në çfarë shkalle do të ndodhë kjo valë. Ne duhet të jemi të përgatitur për valë të reja”.

Vala aktuale e pandemisë ka vështirësuar rëndë punën e sistemit shëndetësor, pasi ka mungesë të shtretërve, oksigjenit dhe nuk ka hapësirë për krematoriume.

Disa rajone tashmë janë nën masa të izolimit, mirëpo qeveria nuk ka marrë vendim për një masë të tillë kombëtare, duke u frikësuar për ndikimin që mund ta ketë një gjë e till në ekonomi./rel

LEXO TE PLOTE