Connect with Us

Nga shpikja e bujqësisë tek interneti/ Ja vitet që e ndryshuan historinë e njerëzimit

Blog

Nga shpikja e bujqësisë tek interneti/ Ja vitet që e ndryshuan historinë e njerëzimit

Publikuar

-

Nëse e imagjinoni për një moment gjithë historinë njerëzore si një album muzikor, cilat do të ishin vitet “hite” pra ato më të rënndësishme? Ato janë sigurisht të shumta, por disa janë shumë më të rëndësishme së të tjerat.

10.000 Para Krishtit: Revolucioni Neolitik shpiku qytetërimin

Në atë vit, njerëzimi la në plan të dytë gjuetinë, dhe filloi të merret me shumë më bujqësi. Fermat çuan gradualisht në lindjen e qyteteve, tepricave në prodhim, rritjen e popullsisë, dhe në fund tek ajo që sot e quajmë civilizim.

Rreth vitit 3.200 Para Krishtit:Llogaritarët shpikën shkrimin

Skribët, llogaritarët që punonin në qytetin e lashtë të Urukut në Irakun e sotëm, ishin të parët që nisën të mbanin shënime mbi pllaka prej guri. Sot ky lloj shkrimi njihet si kuneiform.

Viti 507 Para Krishtit:Athina i jep botës demokracinë

Uinston Çurçilli tha dikur:”Demokracia është forma më e keqe e qeverisjes, përveç të gjithë të tjerave, që janë shumë më të këqija”. Por kur Kleisteni e vuri atë në zbatim në vitin 507 Para Krishtit në Athinë, ai nuk e kishte idenë nëse ajo ishte më e mira apo më e keqja. Reformat e tij, hodhën themelet e një demokracie të drejtpërdrejtë, që zgjati për gati 200 vjet.

Viti 483 Para Krishtit:Konfuci shpalosi filozofinë e tij, që diktoi gjithë historinë e Kinës

Mësimet e filozofit kinez të shekullit V Para Krishtit, ndikuan të gjitha dinastitë perandorake kineze. Edhe sot, idetë e Konfucit ndikojnë aq shumë në kulturën kineze, saqë rreth 1.4 miliardë njerëz jetojnë në një botë që u formësua prej tij.

Viti 312: Konstandini shpall Krishtërimin fe zyrtare në Perandorinë Romake

Pasi e gozhduan Krishtin në kryq, romakët u konvertuan vetë në ndjekës të kësaj feje. Deri në vitin 312, të krishterët përndiqeshin dhe shumë shpesh vriteshin. Atë vit, këtë fe e pranoi vetë perandori Kostandin. Ai akt e ndryshoi historinë, pasi Krishterimi u bë feja e perandorisë më të fuqishme në botë.

Viti 661: Islami përçahet në sunitë dhe shiitë

Kur Profeti Muhamed vdiq në vitin 632, ai nuk la një pauses. Gjithsesi, kandidatët ishin dy. I pari ishte Aliu, i martuar me vajzën e preferuar të Muhamedit, dhe i favorizuar nga grupimi që dot njihen si shiitë. I dyti Eku Bekri, i mbështetur nga sunitët. Përplasja mes tyre u tensionua, dhe Aliu u vra në vitin 661. Ai moment shënoi një çarje të madhe në besimin Islam, që vazhdon dhe sot, në disa raste në forma të dhunshme si në Lindjen e Mesme.

LEXO EDHE:  Koronavirusi/ Cilat janë vendet më të rrezikshme ku mund të infektoheni?

Viti 1324: Bota njeh njeriu më të pasur të të gjitha kohërave

Asnjë nga më të pasurit sot në botë, nuk ka aq pasuri sa Musa I i Perandorisë së Malit në Afrikën Perëndimore. Ekspertët pretendojnë se sundimtari mesjetar, zotëronte gjysmën e rezervave të njohura të arit në botë.

Viti 1492: Kristofor Kolombi zbulon Amerikën

Më 12 tetor 1492, Kolombi zbarkoi në Bahamas, duke zbuluar Botën e Re për Evropianët. Ai po përpiqej në fakt të zbulonte një rrugë të re drejt Indisë dhe Kinës, që do të rriste volumin tregtar të Mbretërisë së Spanjës. Në vend të kësaj, ai zbuloi aksidentalisht Amerikën.

Viti 1543: Me sistemin heliocentrik, Koperniku i jep shkencës një rëndësi parësore

Që nga koha e Aristotelit, merrej e mirëqenë ideja se të gjitha trupat qiellorë rrotulloheshin përreth Tokës, duke u bërë madje një pjesë zyrtare e doktrinës së Kishës. Nikolla Koperniku e kuptoi Toka ishte një planet, që rrotullohej si gjithë të tjerët rreth Diellit. Por këtë e bëri publike vetëm në shtratin e vdekjes në vitin 1543.

Viti 1760: Revolucioni Industrial, transformoi jetën e njerëzve

Ky revolucioni, transformoi jetën e të gjithëve njerëze në planet. Ndërsa teknologjia u përmirësua, fitimet dhe pasuritë u rritën në përmasa të papara. Sot, jeta mesatare e një personi, është më komode se ajo e një Pape të shekullit XVI-të.

Viti 1789: Revolucioni Francez ndryshoi shoqërinë

Ai revolucioni na dha sistemin metrik; Kodin Napoleonik, që është ende baza e shumë sistemeve të sotme juridike. Në një shkallë globale, ndryshimet ishin edhe më të mëdha, dhe jo vetëm në kuptimin e lirisë, barazisë dhe vëllazërisë.

Viti 1957: Sputnik na tregoi kufirin e fundmë të njerëzimit, hapësirën

Më 4 tetor 1957, Bashkimi Sovjetik lëshoi në orbitën e Tokës satelitin e parë të prodhuar nga njeriu. Siç e pranon edhe vetë NASA amerikane, ajo ishte një arritje teknike që e ndryshoi rrjedhën e civilizimit. Nëse sot njeriu po studion planetët pranë nesh për shenja jete, kjo është edhe falë asaj arritje. 

Viti 1991: Faqja e parë në internet, i hap rrugën zhvillimeve të shekullit XXI

Më 6 gusht 1991, britaniku Tim Berners-Li, çeli faqen e parë në internet. Çuditërisht Li refuzoi ta patentonte shpikjen e tij. Ai këmbënguli që ajo të ishte pa pagesë, dhe e përdorshme nga të gjithë./ grunge.comPershtatur nga CNA.al

Për të rejat më të fundit behuni pjesë e grupit tonë në facebook : City News Albania
KLIKO PER TE KOMENTUAR

Komentoni

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Blog

Loja e demokratëve me emigrantët ilegalë që jetojnë në SHBA

Publikuar

-

Nga

Nga Tucker Carlson “Fox News”

A keni vënë ndonjëherë, që askush në Uashington nuk mund të bjerë dakord mbi ndonjë shifër të caktuar? për shembull nuk ka konsensus mbi parashikimet e papunësisë, apo nivelet e besimit të amerikanëve tek politika.

Prandaj është mbresëlënëse kur sheh se të gjithë në Uashington, republikanë dhe demokratë, përsërisin saktësisht të njëjtin shifër kur diskutojnë mbi një nga problemet më kritike me të cilat përballemi si vend. Numri është 11 milion, dhe bëhet fjalë për të huajt që jetojnë ilegalisht në SHBA. Një muaj para zgjedhjeve presidenciale të vitit të kaluar, Xho Bajden premtoi:”Brenda 100 ditësh, unë do të dërgoj në Kongres një ligj, për t’i dhënë shtetësinë mbi 11 milion njerëzve që jetojnë këtu pa dokumente”.

Dhe Bajden është tani në Shtëpinë e Bardhë. Partia e tij kontrollon gjithçka, ndaj ai mund ta bëjë atë premtim, dhe po planifikon që ta bëjë këtë. Në fakt, kjo është një nga gjërat e para që ai po bën. Por si do të ndikojë kjo tek amerikanët?

Së pari, përveç 7 shteteve amerikane, gjithë të tjerët kanë më pak se 11 milion njerëz. Dhe nuk po flasim vetëm për Uajoming dhe Dakotën e Jugut, por shtete si Virxhinia, Xhorxhia, Miçigan, Nju Xhersi, Masaçusets dhe kështu me radhë. Sa do të na kushtojë kjo nismë e Bajden? Është disi e vështirë ta dish përgjigjen e vërtetë,. Por nëse po përpiqesh të bësh disa llogari matematikore, sigurohu që të marrësh parasysh kujdesin shëndetësor falas. Nuk ka nevojë te jesh ekonomist për të kuptuar se garantimi i “kujdesit shëndetësor” falas për 11 milion njerëz shtesë mund ta fundosë lehtësisht ekonominë amerikane.

Siç vërejti dikur me mençuri Milton Fridman, ju mund të keni një shtet të mirëqenies sociale ose kufij të hapur, por nuk mund t’i keni që të dyja. Gjithsesi, ne po i marrim të dyja. Në fakt, mund të shohim shumë më tepër se kaq. Le të supozojmë se 11 milion është numri real i të huajve të paligjshëm në këtë vend, por a është vërtet kështu?

Jo nuk është. Në fakt, është një numër krejtësisht i rremë, të cilin njerëzit e përsërisin pafundësisht, ose sepse janë të keqinformuar ose pse janë të pandershëm. Ata e kanë përsëritur këtë shifër për më shumë se 15 vjet. Në vitin 2005, Qendra Kërkimore Pju raportoi se “popullsia ilegale në SHBA, ka arritur në gati 11 milion”. Dhe gjëja e çuditshme është se 12 vjet më vonë, Pju dha afërsisht të njëjtin vlerësim. Kjo do të thotë se ajo shifër ishte një mashtrim. Në 2018, Departamenti i Sigurisë Kombëtare, foli për 12 milionë emigrantë të paligjshëm. Ndërkohë në prill 2019, kreu i atëhershëm i DSK, Kirstjen Nielsen pranoi se ”ne nuk e dimë” saktësisht se sa njerëz jetojnë në këtë vend në mënyrë të paligjshme.

LEXO EDHE:  Pse asnjë ushtri në botë nuk mund të krahasohet me atë amerikane

LEXO EDHE:  A ka një orë të duhur se kur duhet ngrënë?

Po cila është e vërteta? Ja çfarë zbuluam:Thuajse të gjithë ata që flasin për emigracionin përdorin Anketën vjetore të Komunitetit Amerikan të Byrosë së Regjistrimit, për të vlerësuar sa emigrantë të paligjshëm jetojnë në këtë vend. Problemi është se shumë imigrantë të paligjshëm nuk regjistrohen.
Tek e fundit, pse do të tregonin se janë këtu ilegalisht? Shumë nga studimet që parashikojnë se në SHBA jetojnë vetëm 11 milion emigrantë të paligjshëm, e kanë pranuar në fakt që regjistrimi nuk është i përsosur. Ata operuan bazuar në supozimin se vetëm rreth 10 për qind e emigrantëve të paligjshëm, nuk ishin gjurmuar nga regjistruesit.

Thënë ndryshe, modelet e tyre supozuan se 90 për qind e njerëzve që jetojnë në këtë vend në mënyrë të paligjshme, ishin të gatshëm që të bashkëpunonin me regjistruesit. Në vitin 2018, studiuesit e Universitetit të Jeilit vendosën që ta përditësojnë metodologjinë, duke përdorur “të dhëna operacionale” si dëbimet, shkeljet e afateve të vizave, të dhënat demografike, nivelet e vdekjeve, nivelet e imigracionit, etj. Ata i kombinuan ato, dhe përdorën një model matematik për të bërë një sërë vlerësimesh .

Sa njerëz jetojnë këtu ilegalisht? Ja çfarë gjetën ata:Pas përdorimit të 1.000.000 simulimeve të modelit, diapazoni i probabilitetit prej 95 për qind të studiuesve, është 16 milion deri në 29 milion, me 22.1 milion si një mesatare. Pra në SHBA mund të ketë lehtësisht 30 milion (ose më shumë) emigrantë të paligjshëm.Pra më shumë sesa në gjithë shtetin e Teksasit. Atëherë, si do të ndikonte tek “demokraci” jonë, amnistia për kaq shumë njerëz? Në fakt, ajo do t’i jepte fund demokracisë amerikane. Njerëzit që kanë jetuar këtu gjatë gjithë jetës së tyre, kanë paguar taksa, kanë ndjekur rregullat, kanë qenë qytetarë të mirë, do të shihnin dobësimin drastik të peshës së votës së tyre. Dhe kjo do të siguronte një sundim të përhershëm të Partisë Demokratike. Në verën
e vitit 2019, Bajden e pranoi pak a shumë synimin e amnistisë:Të importojë sa më shumë votues të rinj demokratë./Përshtatur nga CNA.al

Burimi:  https://www.foxnews.com/opinion/tucker-carlson-illegal-immigration-numbers-game

LEXO TE PLOTE

Blog

I mbijetove Covid-it? Ndoshta për këtë duhet të falënderosh paraardhësit e tu

Publikuar

-

Nga

Një studim i ri sugjeron, se njerëzit që e kalojnë Covid-19 me simptoma të lehta apo madje edhe pa simptoma fare, duhet të falënderojnë paraardhësit e tyre të Neandertalit. Studiuesit zbuluan një mutacion gjenetik, që zvogëlon me rreth 22 për qind rrezikun e infeksionit të rëndë me Covid-19.

Mutacioni në fjalë u gjet në të gjitha mostrat që ata morën nga ADN-ja e Neandertalit dhe tek rreth 30 për qind e mostrave nga njerëz me origjinë evropiane dhe aziatike. Ai ndikon në reagimin imunitar të trupit ndaj viruseve të ARN si koronavirusi i ri, si dhe virusi i Nilit Perëndimor apo virusi i hepatitit C, raportuan studiuesit.

“Ky rajon kodifikon proteina që aktivizojnë enzimat, të cilat janë të rëndësishme gjatë infeksioneve me viruset ARN”-shkruajnë ata. Ky mund të jetë një nga ato mutacione që është përcjellë gjatë mijëvjeçarëve, pasi i ka ndihmuar njerëzit që të mbijetojnë”-raportuan Svante Pabo dhe Hugo Zeberg i Institutit Maks Plank për Antropologji Evolucionare në Lajpcig të Gjermanisë.

“Ne tregojmë në këtë studim se një haplotip në kromozomin 12, që lidhet me një rënie prej 22 për qindtë rrezikut relativ të sëmurjes së rëndë nga Covid-19 kur dikush infektohet nga SARS-CoV-2, është trashëguar nga Neandertalët. Rreziku relativ i nevojës për një kujdes intensiv zvogëlohet me rreth 22 për qind për njerëzit që kanë kopje të haplotipit Neandertal”– shkruajnë studiuesit.

Ky mutacion është i pranishëm në frekuenca të konsiderueshme në të gjitha rajonet e botës jashtë Afrikës. Kështu, ai është i pranishëm në popullatat në Euroazi dhe Amerikë me frekuencat që shpesh arrijnë dhe tejkalojnë nivelin 50 për qind.

Kjo gjetje mund të ndihmojë në shpjegimin se përse pacientët zezakë, kanë më shumë të ngjarë që të vuajnë nga një formë e rëndë e koronavirusit. Neandertalët, të cilët u zhdukën rreth 40.000 vjet më parë, jetuan përkrah dhe nganjëherë u çiftuan me njerëzit modernë në Evropë dhe Azi, por jo në Afrikë.

LEXO EDHE:  Fiks Fare/ Rimbursimi i TVSH-së me 6%, bujqësia në kolaps

LEXO EDHE:  Fiks Fare/ Rimbursimi i TVSH-së me 6%, bujqësia në kolaps

Për këtë arsye, njerëzit me origjinë afrikane nuk e bartin ADN-në e Neandertalit. Studimet vlerësojnë se rreth 2 për qind e ADN-së tek njerëzit me origjinë evropiane dhe aziatike, mund të gjurmohen që nga Neandertalët. Ekipi i studiuesve përdori mostra të marra nga më shumë se 2.200 njerëz të gjallë me raste të rënda të koronavirusit.

Ata gjetën një rajon gjenetik që ndikonte mbi ndjeshmërinë ndaj sëmundjeve të rënda. Pastaj e krahasuan me ADN-në e marrë nga skeletet e 4 njerëzve të lashtë – një Neandertal 70.000 vjeçar nga Siberia, një Neandertal 50.000 vjeçar nga Kroacia, një Neandertal 120.000 vjeçar nga Shpella Denisova në Siberi dhe një Neandertal 80.000 vjeçar po nga Shpella Denisova.

Të katër mostrat, bartën të njëjtat versione të asaj sekuence gjenetike.

Vitin e kaluar, Pabo dhe Zeberg identifikuan një mutacion gjenetik të trashëguar nga Neandertalët, që e shtonte rrezikun e sëmurjes rëndë me Covid-19. Ashtu si me shumicën e tipareve, ndjeshmëria ndaj sëmundjeve dhe rezultateve serioze, ndikohet nga një larmi ndryshimesh gjenetike. / “CNN” – Bota.al

LEXO TE PLOTE

Blog

Ekspertët: Ja pse humori dhe e qeshura të zgjatin jetën

Publikuar

-

Nga

Nuk ka nevojë që të jesh shkencëtar, që të kuptosh se e qeshura përjetohet mirë, ndërsa zemërimi shumë keq. Por duhet një i tillë për të shpjeguar, se përse njëra nga këto ndjenja mund ta forcojë sistemin imunitar, ndërsa tjetra mund ta shkatërrojë atë, të dëmtojë zemrën dhe të rrisë rrezikun e prekjes nga demenca.

“Ta themi thjesht, gjendja shpirtërore mund të ndikojë shumë në shëndetin tuaj”-thotë dr. Erin Mishos, drejtoreshë e Shëndetit Kardiovaskular të Grave në Shkollën e Mjekësisë Xhon Hopkins në Baltimora. Studimet tregojnë se emocionet negative – duke përfshirë zemërimin, armiqësinë dhe pesimizmin – janë të lidhura me një rrezik më të lartë të sëmundjes së zemrës, dhe shanse më të dobëta për ta marrë veten nga ngjarje të tilla si sulmet në zemër, si dhe në një shëndet më të dobët njohës.

Në të kundërt, një studim tregon se ndjenja të tilla si lumturia, optimizmi, mirënjohja, një ndjenjë e qëllimit, mirëqenies ose kënaqësisë në jetë, çojnë në shëndet më të mirë të zemrës dhe trurit. Një studim i vitit 2016 në “Health Psychology”, madje zbuloi se të kesh një bashkëshort ose partner të lumtur, mund të përmirësojë shëndetin e përgjithshëm të një individi dhe të rrisë sjelljet e shëndetshme, të tilla si të qenit fizikisht më aktiv.

Dhe për këtë ka shumë arsye, thotë Mishos, kardiologe , e cila ishte bashkë-autore i një deklarate shkencore të Shoqatës Amerikane të Zemrës, mbi mënyrat se si shëndeti psikologjik ndikon në shëndetin e zemrës dhe trurit. Ndjenjat e forta, negative, si zemërimi dhe stresi që vijnë si nga ankthi apo depresioni, e aktivizojnë amigdalën, rajonin në tru që merret me emocionet.

Ajo aktivizon përgjigjen e trupit “lufto ose ik”, duke shkaktuar çlirimin e kortizolit dhe adrenalinës, hormone që e bëjnë zemrën të rrahë më shpejt dhe rritin presionin e gjakut, thotë ajo. “Kjo mund të jetë stresuese për zemrën, veçanërisht për njerëzit që kanë sëmundje kronike të zemrës”-thotë ajo.
Gjithashtu stresi mund të bëjë që trombocitet në gjak të formojnë mpiksje dhe të shkaktojë çarje të pllakave në zemër apo në tru, duke shkaktuar një sulm në zemër ose goditje në tru. Ndërkohë stresi i zgjatur në kohë, e rrit inflamacionin dhe redukton reagimin imunitar të trupit.

LEXO EDHE:  A do ta shpëtojë Evropën Angela Merkel?

LEXO EDHE:  Koronavirusi/ Cilat janë vendet më të rrezikshme ku mund të infektoheni?

Nga ana tjetër, reduktimi e stresit përmes ndjenjave pozitive, ndikon pozitivisht në qarkun e trurit, thotë Xhill Goldshtein, themeluese dhe drejtore ekzekutiv i Qendrës së Inovacionit mbi Dallimet e Seksit në Mjekësi, dhe profesore e psikiatrisë dhe mjekësisë në Shkollën Mjekësore të Harvardit në Boston.
Humori dhe aftësitë e tjera të përballimit mendor, mund t’i ndihmojnë njerëzit të qëndrojnë më të shëndetshëm, duke zvogëluar sasinë e kortizolit që kalon nëpër trupat e tyre, tha ajo. Tek gratë, kjo mund të mbrojë prodhimin e estradiolit, një lloj estrogjeni që mund të jetë i rëndësishëm për ruajtjen e shëndetit të mirë të trurit

Mishos thotë se nuk është vetëm mungesa ose zvogëlimi i stresit, ajo që i jep trurit atë që i duhet për të koordinuar një shëndet të përgjithshëm më të mirë,. “Mirëqenia është më shumë sesa thjesht mungesa e shqetësimit mendor. Lumturia, optimizmi, ndjenja e qëllimit, mirënjohja, vëmendja, që të gjitha këto shoqërohen me një shëndet të mirë zemrës, madje edhe në mënyrë të pavarur nga mungesa e faktorëve negativë”- thekson ajo. Dhe studimet tregojnë se çdo gjë e mirë për zemrën, është e mirë për trurin./Përshtatur nga CNA.al

Burimi:  https://medicalxpress.com/news/2021-02-experts-good-mood-health.html

LEXO TE PLOTE