Connect with Us

Tre dekada pas revolucioneve të 1989-ës, demokracia po sfidohet seriozisht

Blog

Tre dekada pas revolucioneve të 1989-ës, demokracia po sfidohet seriozisht

Publikuar

-

Nga Javier Solana “Project Syndicate”

* 9 nëntori i vitit 1989, është një datë që brezi im s’do ta harrojë kurrë, dhe që do të ngulitet përgjithmonë në historinë njerëzore. Atë ditë, gati 30 vjet më parë, ra Muri i Berlinit. Shpërbërja e bllokut sovjetik, tregoi se komunizmi do të ishte dështimi i dytë i madh ideologjik i shekullit XX, pas shkatërrimit të fashizmit disa dekada më parë.

Kapitalizmi liberal dhe eksponenti i tij kryesor, Shtetet e Bashkuara, mbretëruan të vetëm, duke qenë në dukje të destinuar të shijonin një hegjemoni të gjatë, dhe të pa diskutueshme. Shumë vende lulëzuan në mjedisin e ri. Për shembull Polonia, vendosi në krye një qeveri jo-komuniste, pak para se të binte Muri i Berlinit, dhe pasi përjetoi disa probleme të hershme të tranzicionit, u bë pa problem pjesë e NATO-s dhe Bashkimit Evropian.

                       Javier Solana 

Ekonomia polake, përjetoi për herë të fundit rënie në vitin e largët 1991. Ndërkohë në 2009-ën, kur PBB-ja e çdo shteti tjetër anëtar të BE-së u tkurr, Polonia u rrit me gati 3 për qind. Gjithsesi, sot e dimë që 1989-a nuk shënoi fundin e historisë, por të një kapitulli specifik të saj.

Demokracia liberale perëndimore, për të cilën Frencis Fukujama parashikoi se do të gëzonte një epërsi të përjetshme pas vitit 1989, përballet sot me një sfidë gjithnjë e më serioze nga forcat anti-liberale. Ndërkohë edhe periudha e dominimit të Amerikës, rezultoi të jetë jetëshkurtër. Sulmet terroriste kundër SHBA-së më 11 Shtator 2001, treguan se sa e brishtë mund të jetë një fuqi e madhe përballë aktorëve jo-shtetërorë.

Për më tepër, anëtarësimi në të njëjtin vit i Kinës në Organizatën Botërore të Tregtisë, i dha shtysë më të madhe rritjes spektakolare ekonomike të këtij vendi. Hegjemonia Amerikane mori fund, dhe bota mësoi gradualisht të fliste “gjuhën” e multipolaritetit. Rritja ekonomike e Kinës, ka përgënjeshtuar shumë supozime të mëhershme.

Në nëntorin e vitit 1989, Partia Komuniste e Kinës (CPC), dukej tejet e rrezikuar. Bashkimi Sovjetik, po përballej me një krizë gjithnjë e më të dukshme, ndërsa Kina po lëpinte ende plagët pas protestave të Sheshit Tiananmen. CPC reagoi ndaj këtyre dy episodeve, duke ia mbyllur të gjitha dyert liberalizimit politik.

Në fund, në kundërshtim me shumë parashikime, shembja e Bashkimit Sovjetik nuk çoi në rrëzimin e CPC në Kinë. Dhe as zhvillimi ekonomik i Kinës, nuk e minoi modelin e saj autokratik, të paktën deri tani. Përkundrazi, CPC është duke forcuar pozitat e saj nën udhëheqjen e presidentit Xi Jinping. Madje disa qeveri, kanë filluar të shohin si një burim frymëzimi, modelin e zhvillimit autoritar të Kinës.

Por narrativa alternative e autoriteteve kineze, ka disa pika të errëta. Republika Popullore e Kinës kremtoi pak ditë më parë 70-vjetorin e saj, duke e tejkaluar në jetëgjatësi Bashkimin Sovjetik. Por Kina komuniste nuk është 70-vjeçe. Megjithë retorikën zyrtare, ngritja ekonomike e Kinës, ishte kryesisht rezultat i reformave liberale të Ten Hsiao Pinit pas vitit 1978.

Ndërkohë, udhëheqësit e vendit nuk kanë më ambicie komuniste. Siç thotë ekonomisti Branko Milanoviç, modeli i sotëm kinez paraqet një lloj kapitalizmi tjetër, dhe jo një sistem krejtësisht të ndryshëm ekonomik. Në këtë kuptim, parashikimet e Fukujamës, nuk janë dëshmuar ende si të gabuara, pasi kapitalizmi nuk ka ende asnjë rival në të gjithë botën.

LEXO EDHE:  Raporti/ Cili ka qenë realisht roli i Vladimir Putinit në KGB-në sovjetike?

Fakti që Kina nominalisht komuniste, është ndër mbrojtëset më të forta të globalizmit, është një nga paradokset e mëdha të epokës sonë. Në realitet, hapja e Kinës ndaj botës së jashtme, është ende relativisht e kufizuar. Por qeveria e saj po merr një rol udhëheqës në forume të caktuara ekonomike, kryesisht për shkak se këtë nuk po e bëjnë të tjerët.

Dy fuqitë kryesore, që dikur bënë më shumë për të promovuar tregtinë e lire, SHBA-ja dhe Britania e Madhe, janë aktualisht në një tërheqje të plotë. Këto kohë, globalizimi është më popullor në Azi, sesa në Perëndim. Shumë analistë në SHBA dhe Evropë, besojnë se të ashtuquajturit humbës të globalizmit, kanë ndihmuar ngjitjen në pushtet të figurave joliberale sikurse është presidenti amerikan Donald Trump.

Por ekonomia, i jep vetëm një shpjegim të pjesshëm kësaj tendence. Për shembull shihni sërish Poloninë. Pavarësisht se ka qenë model i një tranzicioni të suksesshëm, nga socializmi në kapitalizmin liberal, dhe përkundër shmangies së krizës ekonomike, vendi ka përqafuar jo-liberalizmin në formën e Partisë Ligj dhe Drejtësi (PiS), që kohët e fundit fitoi zgjedhjet e dyta parlamentare radhazi.

Edhe pse PiS, ka shfrytëzuar pakënaqësinë ekonomike në mesin e disa segmenteve të popullsisë, ajo ka luajtur edhe me shqetësimet më të thella, që kanë të bëjnë me identitetin kombëtar polak.

Prandaj, larg të qenit të kundërta më njëra-tjetra, kapitalizmi dhe anti-liberalizmi po përparojnë tashmë në mënyrë të vazhdueshme, dhe po konsolidohen në rrafshin global.

Tridhjetë vjet nga sot, ne mund të jetojmë në një botë, ku fuqitë jo-liberale përplasen vazhdimisht me njëra-tjetrën. Ose mund të jetë një botë, në të cilën do të jenë rrikthyer vlera të tilla si demokracia dhe multilateralizmi. Leksionet që mësuam nga viti 1989, është se duhet të jemi modestë. Por kjo s’do të thotë që duhet të jemi pasivë:ajo që zgjedhim të bëjmë sot, do të lërë pa dyshim shenjë në botën e së nesërmes./ Përshtatur nga CNA.al

Shënim: Javier Solana, është ish-përfaqësues i lartë i BE-së për Politikën e Jashtme dhe Siguri, ish-Sekretar i Përgjithshëm i NATO-s, dhe ish-ministër i Jashtëm i Spanjës. Aktualisht është president i Qendrës për Ekonomi Globale dhe Gjeopolitikë.

Për të rejat më të fundit behuni pjesë e grupit tonë në facebook : City News Albania
KLIKO PER TE KOMENTUAR

Komentoni

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Blog

Karantina e një familjeje në Vuhan, e pasuar nga infektimi dhe tragjedia

Publikuar

-

Nga

Nga Lily Kuo “The Guardian”

* Liu Mengdi, 25-vjeçe, ka mbajtur një ditar javët e fundit, ndërsa koronavirusi ka kapluar qytetin e saj të lindjes, Vuhan. “Sot është dita e gjashtë e karantinës në Vuhan. Mendova se familja ime, e penguar të dalë jashtë banesës, do të ishte të paktën e sigurtë”-shkroi ajo më 29 janar nga Italia, ku po studion në vitin e fundit në një universitet.

Babai 54-vjeçar i Liu, Liu Daoju, që pati dhimbje fyti dhe kollë 5 ditë më parë, sapo kishte rezultuar pozitiv ndaj virusit të ri. Gjyshi i saj 90-vjeçar, Lei Ruting, po shfaqte simptoma edhe më serioze: ethe të forta, dhe vështirësi në frymëmarrje.

“Të gjithë në familjen time, janë jashtëzakonisht të shqetësuar”- shkroi ajo. Megjithatë, e mbylli shënimin e asaj dite me optimizëm. “Ne besojmë se gjithçka do të jetë në rregull. Faleminderit mjekëve dhe infermierëve, që po e luftojnë këtë virus. Faleminderit të gjithëve atyre, që na kanë ndihmuar”- shkroi ajo.

Por 3 ditë më vonë, edhe ai optimizëm ishte zhdukur. “Më 2 shkurt në orën 15:08 të pasdites me orën lokale të Pekinit, gjyshi im ndërroi jetë nga ‘pneumonia e panjohur’. Ai sapo kishte mbushur 90-vjeç muajin e shkuar. Kishte qenë gjithnjë i shëndetshëm”-shkruante Liu shumë e shqetësuar.

“Ndihem shumë më tepër se sa e pikëlliuar, ndjehem e zemëruar”- shtoi ajo. Koronavirusi, i njohur tashmë zyrtarisht si Covid-19, u ka marrë jetën të paktën 1.380 njerëzve në Kinë, me më shumë se 1.300 vetëm në provincën Hubei. Vuhan, kryeqyteti i provincës, dhe vendi ku u shfaq për herë të parë virusi, ka pësuar numrin më të madh të viktimave, 1.016.

Familja e Liu, është një nga qindrat që jo vetëm kanë humbur një familjar nga virusi, por që është përpjekur t’i mbijetojë atij. Disa ditë para se të vdiste gjyshi i saj, ai kishte ethe gjatë gjithë natës. Kur të afërmit thirrën një ambulancë, mjekët u thanë se në spital nuk kishin asnjë lloj kure për këtë sëmundje.

“Nëse ai vërtet vuan nga virusi, ne s’mund të bëjmë asgjë. Po ta çoni në spital, askush nuk do të kujdeset për të”-thotë Liu, duke treguar këshillat që iu dhanë familjes së saj. Pas udhëzimeve, familja kontaktoi komitetin vendor të lagjes – që merret me karantinën dhe transportin e pacientëve në spitale – por nuk iu dha ndihmë.

E dëshpëruar, Liu e tregoi historinë e familjes së saj në Weibo, rrjeti më i madh social në Kinë, duke u lutur për ndihmë. Ajo kontaktoi ndërkohë mediat lokale, të cilat e raportuan historinë e saj. Në fund, mjekët erdhën në shtëpinë e tyre, morën një mostër gjaku nga gjyshi i saj, dhe e këshilluan të shkonte diku për të bërë testin e plotë diagnostik, analiza që janë të vështira të kryhen në të gjithë qytetin.

Por familja e saj u këshillua të ndalte apelet për ndihmë në internet, dhe të postonte vetëm mesazhe “pozitive”. Një gazetar dhe një mik i familjes, i ndihmoi të gjenin një spital që mund të kryente të gjitha analizat. Duke parë fotot dhe videot e gjyshit në spital, Liu u ndje e lehtësuar. Por të nesërmen, Lei vdiq para se të dilnin përgjigjet e analizave.

Trupi i tij, u dërgua menjëherë në krematorium pas një ceremonie të shkurtër mortore. Familjes nuk iu lejua të merrtë pjesë apo të mblidhte hirin. Tani, familja e Liut po lufton për të shpëtuar të atin e saj, një skenar ky gjithnjë e më i zakonshëm, teksa pacientët e sëmurë largohen nga spitalet e mbipopulluara për të qëndruar në shtëpi në karantinë, dhe shpesh përfundojnë duke infektuar anëtarët e tjerë të familjes.

LEXO EDHE:  Meta takim me përfaqësues të diasporës shqiptare në SHBA/ Falenderim për administratën amerikane

LEXO EDHE:  Efekti Luçifer, pse njerëzit e mirë, bëjnë shpesh akte të këqija

Familja nuk është e sigurtë, se si mund të jenë prekur nga virusi gjyshi dhe babai. Por pak kohë para se qyteti të vendosej nën karantinë, ata të dy kishin vizituar miq dhe fqinjë, të cilët më vonë u zbuluan se ishin të infektuar. Në këtë rajon, janë infektuar më shumë se 50.000 njerëz.

Babai i Liu, ndodhet në spital që nga 29 janari. Ata arritën të gjejnë një shtrat përmes miqve të familjes. Për t’iu nënshtruar diagnozës, atij iu desh të shkonte dhe largohej disa herë nga spitali, duke ecur thuajse 25 km më këmbë, ndërsa vuante nga ethe të forta.

Liu foli në telefon derisa e lejoi bateria e telefonit. Mjekët i thanë se babai i saj ishte personi më optimist i pavionit. Ai u tha familjarëve, se do të ishte më mirë pas 3 javësh. I ati i saj është jashtëzakonisht aktiv, nuk pi alkool apo duhan, dhe luan 3 herë në javë badminton (një lojë e ngjashme me tenisin). Ai ecën gjithmonë 10.000 hapa në ditë.

Por gjendja e tij është përkeqësuar në mënyrë dramatike. Më 10 shkurt, në rastin e ditëlindjes së tij, Liu realizoi një video me miqtë nga e gjithë bota, duke i uruar babait të saj një jetë të gjatë dhe shërim të shpejtë. Por atë ditë, spitali i kërkoi nënës së saj të nënshkruante një formular që konfirmonte gjendjen e tij kritike.

Më vonë, nëna e Liut i tha të bijës se mushkëritë e tij kishin pushuar së funksionuari. Babai i saj ndodhet tani i shtruar në reanimacion, i lidhur me një pajisje që e pompon dhe i oksigjenon gjakun. Liu është veçanërisht e zemëruar, pasi është urdhëruar të mos postojë asnjë gjë mbi sëmundjen në internet.

Në fillim të këtij muaji, llogaria e saj WeChat u bllokua. Të atit i është hequr telefoni, dhe ajo nuk ka mundësi të bisedojë me të. Përhapja e virusit, ka shkaktuar një nivel të rrezikshëm të zemërimit të publikut ndaj Partisë Komuniste në pushtet. Banorët janë të zemëruar me reagimin e ngadaltë të autoriteteve ndaj virusit, duke lejuar që ai të përhapej për javë të tëra.

“Për regjimin, ky virus ka qenë si Çernobili për Bashkimin Sovjetik. Menjëherë gjithçka vazhdoi si më pare”- thotë Viktor Shih, ekspert mbi politikën kineze në Universitetin e Kalifornisë bë San Diego. Sipas tij, shumë njerëz e kanë humbur tashmë besimin se partia është në gjendje të qeverisë Kinën.

“Nëse kjo ndodh vërtet, efektiviteti i dekreteve të qeverisë do të bjerë me kalimin e kohës, pasi zyrtarë të nivelit më të ulët dhe njerëzit do rezistojnë në mënyrë pasive. Vetëm koha do ta tregojë këtë ”- thekson ai. Liu shpreson se babai i saj do të shërohet së shpejti, dhe ajo do të ketë mundësi ta marrë me vete në Evropë, për të harruar atë përvojë traumtike.

Por familja e saj po e vuan ende humbjen e gjyshit. Nëna e saj, rri në shtëpi vetëm me të motrën. Ajo qan herë pas here. Vetë Liu nuk po përqëndrohet dot në studimet e saj për arkitekturë./ Përshtatur nga CNA.al

LEXO TE PLOTE

Blog

A e ka ndryshuar Trump, kursin e politikës së jashtme amerikane?

Publikuar

-

Nga

Nga Jacob Heilbrunn ”National Interest”

* Kur Donald Trumpi, mbajti fjalimin e tij të parë mbi politikën e jashtme gjatë fushatës presidenciale më 27 prill 2016, në Hotelin “Mayfloë” në Uashington, ai tha ishte koha për një ndryshim thelbësor në qasjen e SHBA-së, si ndaj aleatëve, ashtu edhe ndaj kundërshtarëve.

Tani që fushata presidenciale e 2020-ës ka filluar, ia vlen të pyesim: A e ka ndryshuar thellësisht Trump kursin e politikës së jashtme amerikane?

Trump e cilësoi Luftën e Ftohtë, si një epokë të madhështisë amerikane. Por ai argumentoi se triumfalizmi që ishte shfaqur pas rënies së Murit të Berlinit, shkaktoi katastrofat që pasuan në Lindjen e Mesme, kur administrata e Xhorxh W.Bush ndërmori një përpjekje për ta shndërruar rajonin brenda natës në një bastion të demokracive të stilit perëndimor.

Problemet vetëm sa u ndërlikuan, nga ndërhyrja e presidentit Barak Obama në Libi. Qasja e Trump ishte i ashpër. Ai tha se Obama e kishte zhytur Amerikën në borxhe të mëdha. Së dyti, ai deklaroi se aleatët e Amerikës, nuk po i përmbushin detyrimet e tyre financiare për një mbrojtje të përbashkët. Së treti, tha se aleatët e SHBA-së ishin gjithnjë e më të bindur se Uashingtoni ishte një mik i paqëndrueshëm.

Trump e denoncoi “marrëveshjen shkatërruese të Obamës me Iranin”. Së katërti, Trump pretendoi se nën Obamën, Amerika nuk po respektohej më jashtë vendit. Së fundmi, ai tha se ishte kritike që Amerika të braktisë ”biznesin e ndërtimit të kombeve”, dhe të fokusohet në “krijimin e stabilitetit në botë”.

Nuk ka asnjë dyshim, se Trumpi është përpjekur të mbajë një numër premtimesh nga ato që ai bëri gjatë fushatës. Sesa është relizuar kjo, është një çështje tjetër. Në Lindjen e Mesme, Trump u bazua tek politikat e Obamës, dhe ia doli të arrijë qëllimin e tij për të shkatërruar ISIS-in.

Ai ka ndezur debatin mbi Izraelin, duke e njohur në thelb pushtimin e tij jo vetëm të Lartësive Golan, por edhe duke mbështetur një plan paqeje, që do t’i japë mundësi Izraelit të aneksojë një zonë të konsiderueshme të Luginës Jordan.

Por më këtë qasje, Trump mund të jetë duke e dënuar rajonin me trazira të mëtejshme, teksa palestinezët po e braktisin shpresën e tyre të zbehtë, se negociatat do t’i lejonin të formonin një shtet të tyrin funksional. Edhe mbi Iranin, Trump ka përmbushur në thelb premtimet e tij elektorale.

Ai doli nga marrëveshja bërthamore në majin e vitit 2018. Që atëherë, tensionet me Iranin kanë qenë në rritje, dhe Teherani nuk ka treguar asnjë gatishmëri për t’u përfshirë në bisedime me administratën Trump. Megjithë pohimet e Sekretarit amerikan të Shtetit Majk Pompeo, se politika e presionit maksimal po sjell suksese, rreziqet e një lufte, veçanërisht pas vrasjes në janar të kreut të Trupave të Gardës Revolucionare Islamike, Kasëm Sulejmani, nuk mund të nënvlerësohen.

LEXO EDHE:  Efekti Luçifer, pse njerëzit e mirë, bëjnë shpesh akte të këqija

LEXO EDHE:  Efekti Luçifer, pse njerëzit e mirë, bëjnë shpesh akte të këqija

Lëvizjet e Trump në Lindjen e Mesme, kanë tensionuar më tej marrëdhëniet me aleatët evropianë të Amerikës. Këmbëngulja e tij për një rritje të kontributeve financiare për NATO-n, ka qenë e dobishme. Por sugjerimet e tij, si ai për zgjerimin e kompetencës së NATO-s në Lindjen e Mesme, për të krijuar një “NATOME”, nuk janë pritur pozitivisht në Evropë.

Ndërkohë Trump e ka denoncuar Kinën, për praktikat e saj grabitqare në fushën e tregtisë, edhe pse e ka vlerësuar marrëdhënien e tij me presidentin kinez Xi Jinping. Por qasja e Trump rreth Kinës është kundërproduktive. Strategjia e Mbrojtjes Kombëtare e administratës Trump për vitin 2018, e shpallte revizioniste si Kinën ashtu edhe Rusinë, ky që të dyja synojnë të krijojnë një botë “në përputhje me modelin e tyre autoritar, dhe që synojnë të diktojnë vendimet ekonomike, diplomatike dhe të sigurisë së kombeve të tjera”.

Shumë njerëz në Uashington, demokratët dhe republikanë, janë bindur se një përplasje midis Kinës dhe Amerikës është e pashmangshme. Por ish-presidenti i Bankës Botërore Robert Zolik, na kujton rreziqet që vijnë nga ekzagjerimi i kërcënimeve të paraqitura nga Kina.

Kina është vërtetë një kundërshtare, por jo një Bashkim Sovjetik i ri. Ajo ka qenë një fuqi mjaft e përgjegjshme, edhe pse një forcë gjithnjë e më agresive. Pekini ndaloi në vitet 1990 testet bërthamore, dhe nënshkroi Traktatin Gjithëpërfshirës të Ndalimit të Testeve. Ai ka bashkëpunuar për të penguar programin bërthamor të Iranit.

Pa ndihmën e Kinës, nuk do të jetë e mundur asnjë marrëveshje mbi armët bërthamore me Korenë e Veriut. Tani për tani, Trump mund të ketë mbështetur një luftë tregtare me Kinën, por tarifat që ai ka vendosur aktualisht, nuk po paguhen nga Pekini, siç këmbëngul ai, por nga konsumatorët amerikanë.

Gjatë 15 viteve të fundit, Kina ka qenë destinacioni me rritjen më të shpejtë të eksporteve, amerikane derisa administrata Trump miratoi politikat e saj proteksioniste. Por kjo nuk do të thotë se midis dy vendeve, nuk ka konflikte serioze strategjike. Gjithsesi, ato mund të menaxhohen nëpërmjet diplomacisë.

Zolik ka të drejtë:”Një rrëshqitje në konfliktin Sino-Amerikan – qëllimisht apo rastësisht – do të sillte kosto dhe rreziqe të pallogaritshme”. Edhe pse Trump është përshkruar nga disa analistë si një nacionalist konservator, ai ka qenë këmbëngulës në dëshirën e tij të dukshme, për të shmangur një konflikt të ri jashtë vendit./ Përshtatur nga CNA.al

LEXO TE PLOTE

Blog

U ul me helikopter ushtarak në oborrin e Shtëpisë së Bardhë, historia e pazakontë e Robert Preston

Publikuar

-

Nga

* Pak pas mesnatës së 17 shkurtit 1974, mekaniku 20-vjeçar i helikopterëve ushtarakë, Robert Preston, hyri me makinën e tij në bazën Tipton Filld. Para se dikush ta ndalonte, ai do t’i hipte një helikopteri “Bell UH-1 Iroquois”, duke u nisur në një udhëtim në mes të natës.

“Unë doja të fluturoja. Doja që të ndihesha mirë, pasi më pëlqen të fluturoj”- do të deklarontë më vonë.Dhe nisi të fluturojë. Ai donte të bënte diçka, që nuk e kishte bërë askush më parë:të ulej në lëndinën para Shtëpisë së Bardhë. Preston e dinte që asnjë pilot nuk mund të ulej aty pa pasur një lejë të veçantë, pa nënshkruar një mori dokumentesh, pa pasur vite trajnimi në fluturim, dhe mbi të gjitha jo nëse nuk je i caktuar të marrësh ose të lësh aty banorin më të rëndësishëm të Shtëpisë së Bardhë: presidentin e SHBA-së.

Një fakt të cilin Robert Preston e mësoi shumë shpejt. Para se të mbaronte ajo natë, ai do të qëllohej me armë, do të ndiqej, dhe gati do të rrëzohej bashkë me helikopterin që kishte rrëmbyer. Autoritetet kishin dhënë menjëherë alarmin. Ai vërejti se në lulishten përballë Shtëpisë së Bardhë kishte lëvizje të pazakonta.

Robert Preston po pritej aty poshtë nga dhjetëra agjentë të shërbimit sekret. Problemi që kishte policia ishte nuk e kishte idenë se ku do të shkonte piloti misterioz. Gjithsesi, duke qenë se helikopterët kanë tendencë të fluturojnë në lartësi të ulëta, ishte vetëm çështje kohe përpara se dikush ta vinte re atë.

Branda pak minutash, policia pati disa telefonata nga qytetarët që kishin parë një helikopter ushtarak që fluturonte në kuota të ulëta. Ndërkohë, Robert Preston ishte duke shkuar në Uashington. Në vitin 1974, hapësira ajrore mbi kryeqytetin amerikan patrullohej rreptësisht. Prandaj kur policia vuri re një helikopter të paregjistruar, që fluturonte midis Memorialit të Linkolnit dhe godinës së Kapitolit Hilli, ajo u alarmua.

Në Shtëpinë e Bardhë, agjenti i shërbimit sekret Henri Kulbaski, u njoftua nga policia e Merilendit mbi helikopterin e vjedhur, teksa mori një tjetër raport nga policia e kryeqytetit, mbi një helicopter që po shkonte drejt Shtëpisë së Bardhë.

Kulbaski ishte sërvitur, ashtu si të gjithë agjentët e shërbimit sekret, që të qëllonte ndaj cilitdo mjeti që fluturtonte mbi Shtëpinë  e Bardhë pa lejen e autoriteteve. Por se si dhe kur duhej ta bënte këtë, kjo u lihej në dorë vetë agjenteve. Në pamundësi për të folur në telefon me eprorët e tij, dhe pa dashur të rrezikojë jetën e civilëve të pafajshëm nëse agjentët arrinin të rrëzonin helikopterin, Kulbaski ishte në një dilemë të madhe.

Ndërsa ai po vriste mendjen si të vepronte, Preston zbriti në oborrin e Shtëpisë së Bardhë, duke qenë shumë pak metra mbi tokë. “Të gjithë agjentët më kishnin rrethuar”- tha më vonë Preston në gjykatë. Pas 10 minutash ai vendosi që “nëse ata nuk do të reagonin, unë do të ikja”. Kur e ngriti sërish helikpoterin, Kulbaski dha urdhrin të qëllohej.

LEXO EDHE:  Pse SHBA kundërshtoi aksionin e opozitës?/ Kryemadhi nxjerr “sekretin”

LEXO EDHE:  Të gjithë në SHBA, vetëm Luli në Tiranë

Preston rrezikoi jetën kur helikopteri u qëllua disa here, dhe gati u rrëzua. Pasi e kuptoi seriozitetin e situatës, Preston vendosi që të dorëzohej, por vetëm tek një person: presidenti Riçard Nikson. Kështu, ai u kthye në lëndinën para Shtëpisë së Bardhë, dhe dëgjoi urdhërat e Kulbaskit për të fikur helikopterin, dhe dalë prej andej me duart lart.

Por kur Preston u përpoq të ulej në lëndinë, shërbimi sekret hapi sërish zjarr, duke hapur disa vrima në anën e helikopterit. Një nga plumbat e plagosi Prestonin në këmbë. Helikopteri gati u rrëzua, por në fund u ul vetëm 35 metra larg dyerve kryesore të Shtëpisë së Bardhë.

Pasi doli nga helikopteri, Preston u arrestua dhe u mor në pyetje nga shërbimit sekret. Preston kërkoi të bisedonte personalisht me presidentin Nixon. Por mësoi se presidenti dhe gruaja e tij ishin jashtë qytetit. Ndaj e gjithë shfaqja e Robert Prestonit, nuk vlejti për asgjë.

Gjyqi ndaj tij dhe helikopteri i dëmtuar nga plumbat, e bënë një sensacion turistik brenda natës. Preston u akuzua për hyrje të paligjshme në oborrin e Shtëpisë së Bardhë, një kundërvajtje që dënohej me 6 muaj burg dhe një gjobë prej 100 dollarësh.

Por ai iu dorëzua zyrtarëve ushtarakë, në këmbim të heqjes së akuzave. Në fund, gjykata ushtarake e dënoi me 2 muaj burg, dhe e shkarkoi nga radhët e saj. Sot, Robert Preston mbetet i vetmi person që arriti të depërtojë në hapësirën ajrore të Shtëpisë së Bardhë, dhe që jeton për ta treguar historinë e pazakontë./ Allthatsinteresting.com-Përshtatur nga CNA.al

LEXO TE PLOTE