Connect with Us

Çmimi Nobel në letërsi/ Fitojnë Peter Handke dhe Olga Tokarczuk

Kultura

Çmimi Nobel në letërsi/ Fitojnë Peter Handke dhe Olga Tokarczuk

Publikuar

-

Austriaku Peter Handke është fitues u çmimit Nobel për letërsi për vitin 2019, ndërsa autorja polake Olga Tokarczuk për vitin 2018.
Çmimi Nobel për letërsi nuk ishte dhënë vitin e kaluar, pas akuzave për abuzim seksual dhe çështje të tjera brenda radhëve të Akademisë Suedeze, që zgjedh fituesin.
Shkrimtarja polake u vlerësua me motivacionin “për rrëfimin imagjinar që përmes pasionit enciklopedik paraqet kapërcimin e barrierave si një mënyrë jetese”.
Ndërsa shkrimtari austriak u vlerësua me motivacionin “për punën e tij influencuese, ku me gjuhën e tij të pasur ka eksploruar periferinë edhe eksperienca të veçanta njerëzore”.
Mes të favorizuarve kanë kryesuar edhe gratë, si kandadezja Anne Carson, romancierja franceze Maryse Condé dhe shkrimtarja kineze Can Xue. Në listën e më të votuarve nuk ka munguar as autori i “Game of Thrones”, G.R.R. Martin, Margaret Atëood, Haruki Murakami, madje edhe shkrimtari shqiptar Ismail Kadare.

KLIKO PER TE KOMENTUAR

Komentoni

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Kultura

Akademia suedeze mbron vendimin për Nobelin ndaj Peter Handkes

Publikuar

-

Nga

Akademia Suedeze i doli në mbrojtje vendimin e saj për t’i dhënë çmimin Nobel për letërsinë për vitin 2019, shkrimtarin austriak Peter Handke. Sipas Akademisë ai ka bërë komente provokuese, por nuk ka mbështetur gjakderdhjen. Vendimi për t’i dhënë zotit Handke çmimin është pritur me kritika, përfshirë këtu edhe nga të mbijetuarit e masakrës së Srebrenicës të vitit 1995 të cilët kanë bërë thirrje që akademia të anulojë vendimin e shpallur javën e kaluar.

Në vitin 2006 zoti Handke kishte mbajtur një fjalim në funeralin e udhëheqësit të ndjerë serb Slobodan Milosevic, i cili vdiq në paraburgim në pritje të procesit gjyqësor në gjykatën e OKB-së për krimet e luftës në Hagë, lidhur me rolin e tij në luftërat në Ballkan në vitet 1990.

Peter Handke kishet shprehur gjithashtu mbështetje për udhëheqësit serbë të Bosnjës Radovan Karadzic dhe Ratko Mladic, të cilët u dënuan për genocid si dhe vrasje të më shumë se 8 mijë burrave e djemve myslimanë në eklavën e Srebrenicës të mbrojtur nga OKB.

Në një artikull të botuar të enjten në të përditshmen suedeze

“Dagens Nyheter”, drejtuesi i Akademisë Suedeze Mats Malm pranoi se zoti Handke kishte bërë “komente provokuese, të papërshtatshme e të paqarta”.

Por ai tha se autori i “The Goalie’s Anxiety at the Penalty Kick” dhe “Slow Homecoming ” nuk ka mbështetur gjakderdhjen dhe se e kishte dënuar qartë masakrën e Srebrenicës.

LEXO EDHE:  Çmimi Nobel në mjekësi/ Amerikanët triumfojnë

LEXO EDHE:  Nobeli në letërsi, Basha: Shokuese dhe e tmerrshme

Akademia nuk ka gjetur asgjë në shkrimet e tij që përbën një sulm ndaj shoqërisë ose ndaj respektimit të barazisë së të gjithë njerëzve”, ka shkruar zoti Malm.

Akademia citonte një artikull të viti 2006 në gjermanisht të botuar në gazetën “Suddeutsche Zeitung” në të cilën Peter Handke shkruante se Masakra e Srebrenicës ishte krimi më i rëndë kundër njerëzimit që Evropa ka parë që nga Lufta e Dytë Botërore.

Në vitin 2018 Akademia u detyrua të shtyjë dhënien e çmimit për letërsinë pas një skandali që çoi në dënimin për përdhunim të bashkëshortit të një prej anëtareve të Akademisë.

Kryeministri shqiptar Edi Rama ka akuzuar Akademinë për “zhvleftësimin e çmimit” duke ia dhënë atë Peter Handkes

dhe “duke bërë një skandal tjetër që do ta dëmtojë reputacionin e Akademisë për dekadat e ardhshme”, siç shkruante ai.

Vendimi i Akademisë është kritikuar gjerësisht në Shqipëri dhe Kosovë ku rreth 10 mijë shqiptarë janë vrarë si dhe rreth 1 milion u detyruan të largohen gjatë luftës së vitive 1998-99 zhvilluar nga forcat e Millosheviçit.

Munira Subasic, presidente e shoqatës Nënat e Srebrenicës

e cila përfaqëson të mbijetuarit e masakrës së 1995-s, i tha agjencisë së lajmeve “Reuters” se vendimi i Akademisë Suedeze ishte “i turpshëm”./VOA

LEXO TE PLOTE

Kultura

Ismail Kadare nderohet me çmimin “Nobeli Amerikan”

Publikuar

-

Nga

Shkrimtari i njohur Ismail Kadare ka fituar çmimin Ndërkombëtar të Letërsisë Neustadt, që njihet edhe si Nobeli Amerikan.

Ky është një çmim 50,000 dollarë amerikanë që i jepet çdo dy vjet një poeti, romancieri ose dramaturgu.

Ismail Kadare është një nga zërat më të rëndësishëm në letërsinë botërore sot.

I lindur në Shqipëri në vitin 1936, nisi botimin e poezisë dhe fiksionit në vitet 1960 kur Shqipëria ishte nën një regjim totalitar.

Novela e tij e parë e madhe janë: “Gjenerali i ushtrisë së vdekur” (1963) dhe “Kronikë në Gur” (1971). Për të vijuar më pas me: “Pallati i ëndrrave”, “Prill i thyer”, “Dosja  H” etj. Proza e Kadaresë vlerësohet për poezinë dhe eksplorimin e saj të pashembullt. Puna e  Kadaresë është një testament monumental për vëzhgimin e tij se si “shkrimtari është armiku natyror i diktaturës”.

LEXO EDHE:  “Nobeli iu dha mbështetësit të Millosheviçit”/ Spiropali: Falë Zotit nuk është gjallë Hitleri

LEXO EDHE:  Fituesi i çmimit Nobel u kerkon falje femrave per komentin fyes

Romanet e tij janë përkthyer në dyzet e pesë gjuhë. Në 2005 ai u nderua me çmimin inaugurues të “Man Booker International” dhe më pas i “Princit të Asturias” (2009) etj.

LEXO TE PLOTE

Kultura

17 vite larg Shqipërisë/ Ja çfarë ka ndodhur me jetën e Pavlina dhe Pirro Manit në Amerikë

Publikuar

-

Nga

Aktorja e njohur Pavlina Mani dhe bashkëshorti i saj regjisori Pirro Mani janë zhvendosur në SHBA prej 17 vitesh.

Prej vitesh nuk kemi dëgjuar për ta pasi janë shkëputur nga skena dhe Shqipëria. Gazetari Dalip Greca së fundi ka vizituar dy personazhet e njohura në shtëpinë e tyre dhe këtë e ka ndarë me ndjekësit e tij duke postuar disa foto.

“Sot paradite së bashku me Veiz Belliun, ishim mysafirë të mirëpritur tek miqtë tanë të mirë, artistët e shquar Pirro Mani dhe Pavlina Mani, që jetojnë në Harrison, Neë York. Na pritën siç dinë ata, me bujari dhe ngrohtësi. biseduam për më shumë se dy orë për artin, historinë, skenën, fare pak politikën, nuk ia vlen të humbësh kohë me të. Pavlina ndërkohë e shtroi tavolinën që në krye të herës. Faleminderit miq!” shkruan Greca. Fotot e aktores dhe regjisorit mund t’i shihni në galerinë e mësipërme./CNA.al

 

LEXO TE PLOTE