Connect with Us

BE t’i japë fund neglizhencës ndaj Ballkanit, përndryshe rajonin e dominon Rusia

Blog

BE t’i japë fund neglizhencës ndaj Ballkanit, përndryshe rajonin e dominon Rusia

Publikuar

-

Nga Bojan Stojkovski “International Politics and Society”

* Gjatë muajit të shkuar, 2 komedianë rusë të njohur si Vovan dhe Leksus, publikuan në internet një regjistrim audio prej 1 orë, të disa telefonatave që kishin kryer me kryeministrin maqedonas Zoran Zaev. Në ato biseda, komedianët e mashtruan liderin e Maqedonisë së Veriut, duke e bërë atë të besonte se ishte duke biseduar me ish-presidentin e Ukrainës Petro Poroshenko, dhe Sekretarin e Përgjithshëm të NATO-s, Jens Stoltenberg.

Ndër çështjet e tjera, komedianët rusë e detyruan Zaevin të fliste mbi shpresat e Maqedonisë së Veriut për t’u bërë pjesë e NATO-s, mosmarrëveshjen mes Serbisë dhe Kosovës, dhe ndërhyrjes së supozuar të Rusisë në Ballkan. Kryeministri maqedonas, tha se prapa idesë së ndarjes dhe shkëmbimit të territoreve midis Serbisë dhe Kosovës, qëndronin Rusia dhe Turqia.

Zaev pranoi gjithashtu se presidenti rus, Vladimir Putin, ka një kontroll të drejtpërdrejtë mbi homologun e tij serb, Aleksandar Vuçiç. Komedianët rusë, janë shpesh të ftuar në mediat e njohura ruse pranë Kremlinit si ”Russia Today” dhe “Sputnik”. Në shumë raste, ata janë shprehur se punojnë “vetëm për veten e tyre”, dhe në mënyrë specifike synojnë të vënë në lojë zyrtarët e huaj dhe figurat politike që shfaqin një ndjenjë të fortë anti-ruse.

Disa nga viktimat e tyre të tjera të profilit të lartë, përfshijnë presidentin francez Emanuel Makron, kryeministrin  e ri britanik Boris Xhonson, dhe ish-ambasadoren e SHBA-së në OKB Niki Hallej. Megjithëse shakaja e tyre e fundit, rezultoi të ishte jetëshkurtër, dhe Zaev e kaloi atë incident pa pasoja serioze, ajo tregoi se Ballkani mbetet gjithsesi rajoni me i brishtë i Evropës.

Ai është kryesisht i ndjeshëm ndaj ndikimeve dashakeqe, veçanërisht në lidhje me perspektivat që ka për t’u integruar në BE dhe NATO. Edhe një incident i vogël, gati komik si i lartpërmenduri, mund të shkaktojë valë shqetësimi nëpër Ballkan, në një kohë kur shpresat evropiane të rajonit janë të rrezikuara.

Dy muaj më parë, Këshilli i Bashkimit Evropian, vendosi të mos ndiqte rekomandimet e Komisionit Evropian për çeljen e bisedimeve të anëtarësimit me Maqedoninë e Veriut dhe Shqipërinë. Këshilli e shtyu vendimin për në vjeshtë të këtij viti, në mesin e një trazire politike aktuale në Shqipëri, dhe një vere të tensionuar politike në Maqedoninë e Veriut.

Presidenti francez, Emanuel Makron, është më i zëshmi kur flitet për të ardhmen e procesit të zgjerimit. Ai pretendon se BE duhet të reformohet fillimisht së brendshmi, dhe më pas të përqëndrohet në pranimin e anëtarëve të rinj. Edhe pse kjo qasje ka argumente të forta në favor, ajo nuk është pritur mirë nga vendet e Ballkanit.

Dhe ndërsa mesazhi i përgjithshëm i Brukselit nuk dukej inkurajues për Ballkanin, kjo duket se çon ujë “në mullirin” e Rusisë dhe rolit të saj në rajon. Në rastin e Maqedonisë së Veriut, dhe përpjekjes së saj për t’u anëtarësuar në NATO deri në fund të këtij viti, është e qartë se përse vendi do të bëhej një shënjestër e propagandës ruse.

Vitin e kaluar, Greqia dëboi 2 diplomatë rusë, duke e akuzuar Moskën që po përpiqej të ndërhynte në dëm të marrëveshjen historike, mbi ndryshimin e emrit të fqinjit të saj verior.

Kjo marrëveshje, ishte thelbësore për përshpejtimin e anëtarësimit të vendit në NATO, dhe fillimin e bisedimeve të hyrjes në BE.

Shqipëria është anetare e NATO-s prej më shumë se 1 dekade, pasi iu bashkua aleancës në vitin 2008. Që të dyja vendet, kanë bërë shumë përpjekje për integrimin e tyre në union. Fillimi i bisedimeve të anëtarësimit këtë verë, cilësohej si një fitore e madhe për Shkupin dhe Tiranën, por edhe vetë BE-në.

Fatkeqësisht, kjo nuk u arrit që të materializohej, duke e lënë Maqedoninë e Veriut dhe Shqipërinë në paradhomën e Evropës, të paktën deri në tetor. Kursi i vendosur i rajonit drejt BE-së dhe NATO, e ka zemëruar vazhdimisht Moskën. Rasti më i fundit ishte anëtarësimi i Malit të Zi në NATO, dhe përpjekja e dështuar për grusht shteti në tetorin e vitit 2016.

Në majin e atij viti, një gjykatë malazeze dënoi me nga 5 vite burg 2 politikanë të opozitës pro-ruse, për përfshirjen e tyre në komplot. Që nga ajo kohë, Moska ka pasur një qasje të ndryshme në ushtrimin e ndikimit në një sferë tradicionale të ndikimit të saj gjeopolitik.

Shumë kurthe të ngjashme ruse, si ai që iu ngrit Zaevit, po shënjestrojnë politikanët e rajonit të orientuar nga BE-ja. Dhënia e ndihmës ushtarake kohët e fundit ndaj aleates së saj më të madhe në rajon, Serbisë (një vend kandidat për në BE), tregoi se Moska ende ka miq të rëndësishëm në Ballkan.

Bullgaria dhe Rumania, nuk pranuan të lejojnë transferimin e automjeteve ushtarake në Serbi, duke përmendur sanksionet e BE-së kundër Rusisë. Por Rusisë i erdhi në ndihmë Hungaria, një vend anëtar anëtar i BE-së dhe NATO-s. Në një kohë kur rajoni ka nevojë të inkurajohet në lidhje me perspektivat e tij evropiane, ndikimi i BE në Ballkan duket se po zvogëlohet.

Vetë Brukseli, po dërgon mesazhe të përziera rreth procesit të zgjerimit. Brenda unionit, ka shumë deklarata kontradiktore në lidhje me këtë proces, të bëra nga zyrtarët kryesorë evropianë. Në këtë mënyrë, BE e fton Moskën të bëhet më aktive në rajon, dhe t’i largojë vendet e tij nga perspektiva evropiane.

Udhëheqësit politikë ballkanikë, detyrohen t’i interpretojnë deklaratat e zyrtarëve evropianë, në varësi të rrethanave dhe zhvillimeve në vendet e tyre. Ky konfuzion, krijon hapësirë veprimi për çdo lojtar tjetër gjeopolitik. Dhe e gjitha kjo ndodh në një kohë, kur është e rëndësishme të pranohet se disa vende kanë bërë shumë përpjekje, dhe kanë shënuar arritje në synimin e tyre për t’u bërë anëtare të Bashkimit EVropian.

Maqedonia e Veriut, ndryshoi emrin e saj duke e zgjidhur mosmarrëveshjen 3-dekadëshe me Greqinë. Shqipëria ka ndërmarrë reforma të dhimbshme në sistemin gjyqësor, të cilat kanë tronditur sistemin politik në vend. Nëse BE-ja reagon shpejt, ka ende mundësi ta fitojë betejën gjeostrategjike mbi Ballkanin.

Një Ballkan i qëndrueshëm, dhe i zhvilluar në mënyrë demokratike, mund të jetë vetëm një fitore për BE-në. Brukseli duhet ndërkohë ta bëjë të qartë, se të gjitha përpjekjet që BE-ja ka bërë në dekadën e fundit, nuk kanë qenë të kota, dhe se rajoni po ecën përfundimisht në drejtimin e duhur. Në të kundërt, Brukseli rrezikon të përballet me një konkurrencë të egër politike nga Moska, si dhe me përpjekjet e përsëritura ruse, për të minuar vlerat evropiane në rajon./ Përshtatur nga CNA.al

KLIKO PER TE KOMENTUAR

Komentoni

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Blog

Fenomeni i Llazarit/ Kur “të vdekurit” rikthehen në jetë

Publikuar

-

Nga

Zemra e saj kishte pushuar së rrahuri, dhe ajo nuk po merrte më frymë. Janina Kolkievic u shpall e vdekur. 91-vjeçarja kishte pasur një jetë të gjatë. Por jeta e saj nuk do të mbaronte aty. Njëmbëdhjetë orë më vonë, ajo u zgjua në morgun e spitalit, duke kërkuar çaj dhe kek.

Sado e pabesueshme që mund të duket, Kolkievic është vetëm një nga shumë njerëzit, për të cilët thuhet se “u rikthyen nga bota e përtejme”. Në fakt, ka pasur jo pak raste kur shenjat jetësore të pacientëve, janë rikthyer pasi ata janë shpallur të vdekur.

Në vitin 2001, një burrë 66-vjeçar përjetoi një atak kardiak, teksa po i nënshtrohej një operacioni në bark. Pas 17 minutash tentativash për të risjellë në jetë, përfshirë goditjet në gjoks me elektroshok, shenjat jetësore nuk arritën të ktheheshin, dhe pacienti u shpall i vdekur. Dhjetë minuta më vonë, kirurgu ndjeu befas pulsin e tij. Ai ishte gjallë.

Operacioni në bark vazhdoi, dhe u mbyll me sukses. Në vitin 2014, një 78-vjeçar nga Misisipi në SHBA, u shpall i vdekur pasi një infermiere pa se ai nuk kishte më puls. Të nesërmen, ai u zgjua brenda një qeseje plastike në morg. Këto janë padyshim histori të jashtëzakonshme, që tingëllojnë të denja për një film horror.

Por në botën reale ekziston një emër për raste të tilla:Sindromi i Llazarit. Fenomeni ose Sindromi i Llazarit, përcaktohet si një rikthim i vonuar i rrahjeve të zemrës. Kjo dukuri mban emrin e Llazarit të Betanisë, që sipas Dhjatës së Re u ringjall nga Jezu Krishti 4 ditë pas vdekjes së tij. Që nga viti 1982, kur Fenomeni i Llazarit u përshkrua për herë të parë në literaturën mjekësore, ka pasur të paktën 38 raste të raportuara. Sipas një raporti të vitit 2007 nga Vedamurti Adhijaman dhe kolegët e tij, në rreth 82 përqind të rasteve të kësaj Sindrome, rikthimi i aktivitetit kardiovaskular ka ndodhur brenda 10 minutave nga ndalimi i rrahjeve të zemrës, dhe rreth 45 përqind të pacientëve kanë pasur një rimëkëmbje të mirë neurologjike.

Por ndërsa numri i ulët i rasteve, duket se nxjerr në pah rrallësinë e Sindromës së Llazarit, shkencëtarët besojnë se ajo është shumë më e zakonshme nga sa sugjerojnë studimet.

“Fenomeni i Llazarit, është një ngjarje e shpeshtë”-vëren kirurgu Vaibhav Sahni, në një raport të vitit 2016 . “Një çështje e rëndësishme, është nëse vdekja e një pacienti të veçantë, ka ndodhur si rezultat i ndërprerjes së parakohshme të përpjekjeve të reanimimit”- thekson ai.

Se çfarë e shkakton këtë fenomen mbetet ende e paqartë, por ka disa teori. Disa studiues sugjerojnë që Fenomeni i Llazarit, mund të shkaktohet nga një ngritje e presionit në gjoks të shkaktuar nga defribilatori. Pasi ndërpriten goditjet me të, presioni mund të largohet gradualisht, duke nxitur rifunksionimin e zemrës. Një teori tjetër, është veprimi i vonuar i ilaçeve të përdorura si pjesë e përpjekjeve të reanimimit, siç është adrenalina.

“Ka të ngjarë që ilaçet e injektuara nëpërmjet një vene periferike, të shpërndahen në mënyrë të pamjaftueshme, për shkak të pengesës nga vena e dëmtuar. Dhe kur qakullimi përmirësohet, shpërndarja e barnave mund të kontribuojë në rikthimin e qarkullimit të gjakut”- shpjegojnë Adhijaman dhe kolegët e tij.

Hiperkalemia, niveli shumë i lartë i kaliumit në gjak, është një shpjegim tjetër që propozohet për Fenomenin  e Llazarit. Por ndoshta arsyeja kryesore është shpallja gabimisht të vdekur e një personi. Si është e mundur kjo? Ekzistojnë dy lloje vdekjesh:ajo klinike dhe biologjike.

Vdekja klinike përcaktohet si mungesë e pulsit, e rrahjeve të zemre dhe frymëmarrjes, ndërsa vdekja biologjike përcaktohet si mungesë e aktivitetit të trurit. Në bazë të tyre, mund të supozohet se përcaktimi është i thjeshtë.

Në fakt jo. Ekzistojnë disa kushte mjekësore, që mund ta bëjnë një individ të “duket” i vdekur.

Një gjendje e tillë është hipotermia, kur trupi pëson një rënie të papritur të temperaturës, gjë sqë  shkaktohet zakonisht nga ekspozimi i zgjatur ndaj të ftohtit. Katalepsia dhe sindroma e paralizës, janë shembuj të kushteve të tjera.

Katalepsia karakterizohet nga një gjendje e ngjashme me ekstazën, me një frymëmarrje të ngadalësuar, ndjeshmëri të zvogëluar dhe palëvizshmëri të plotë, që mund të zgjasë nga disa minuta në disa javë. Kjo gjendje, mund të shfaqet si simptomë e çrregullimeve neurologjike si epilepsia dhe sëmundja e Parkinsonit. Ndërkohë tek “sindroma e paralizës”, një pacient është i vetëdijshëm për gjendjen e tij, por ai pëson paralizë të plotë të muskujve, me përjashtim vetëm të muskujve që kontrollojnë lëvizjen e syve./ Përshtatur nga CNA.al

LEXO TE PLOTE

Blog

Nuk ishte vetëm kryengritje e të shtypurve/ Çfarë keni mësuar gabim mbi Revolucionin Francez

Publikuar

-

Nga

Edhe pas 230 vitesh nga rënia e fortesës së Bastijës, Revolucioni Francez, nxit ende pasione të mëdha, kryesisht midis historianëve. Shumë nga mitet rreth këtij revolucioni, janë dëshmuar tepër të vështira për t’u zhdukur. Ja cilat janë ato më kryesoret, dhe cila është e vërteta:

Kur i thanë se të varfërit nuk kishin bukë të hanin, mbretëresha Maria Antoneta u përgjigj:”Epo le të hanë tortë!”

Në fakt, fjala franceze nuk ishte “gâteau” (tortë) por “brioche” (një embëlsirë në formë buke). Për më tepër mbretëresha nuk e tha kurrë atë fjali. Versionet e kësaj fabule, që i atribuohen disa sundimtarëve të mëhershëm francezë, qarkulluan që në fillim të viteve 1600, dhe u bënë më të famshme tek “Rrëfimet” e Zhan Zhak Rusosë, që shkroi para se Maria Antoneta të martohej me Luigjin e XVI-të.

Ai ritheksoi bindjen e përhapur popullore se mbretërit jetonin në një luks të shfrenuar, dhe as e kuptonin apo merakoseshin për gjendjen e rëndë të të varfërve. Ndonëse nuk kishte asnjë të përbashkët me modestinë, Maria Antoneta zotëronte një ndjenjë bamirësie ndaj njerëzve të varfër.

Por pas vitit 1789, kundërshtimi i saj ndaj Revolucionit Francez, e shndërroi në një nga figurat më të urryera në vend. Gazetarët e kohës, e përshkruanin si një vrasëse, një grua të dhënë pas qejfeve, një lezbike seksualisht të pangopur, që komplotonte për të tradhtuar vendin në favor të armikes së Francës, Austrisë, vendit së saj të origjinës.

Revolucioni Francez, ishte kryengritja e të shtypurve

“Një përrallë e dy qyteteve” e shkrimtarit anglez Çarl Dikens, është e vetmja vepër e mirënjohur midis shumë romaneve, që portretizojnë harkmarrjen e të varfërve të Francës, mbi shtypësit e tyre aristokratë gjatë Revolucionit Francez. Në fakt, më të varfrit e të varfërve, luajtën një rol relativisht të vogël në një revolucion që nisi kryesisht në mesin e të pasurve të mëdhenj dhe profesionistëve në sallat e mbledhjeve në Versajë, shumë javë përpara rënies së Bastijës.

Edhe dhuna u ndërmorr nga njerëzit që kishin shumë, dhe jo pak për të humbur. Në fshatra, siç e kanë dëshmuar shumë historianë, revolucioni drejtohej kundër pronarëve të çifligjeve, dhe taksave të larta që ata mblidhnin nga sipërmarrjet e vogla fshatare. Në qytetet e tyre, militantët urbanë që e quajtën veten “sans-culottes” (“pa kilota”- pra ata që nuk vishen si të pasurit), vinin kryesisht nga radhët e zejtarëve, tregtarëve dhe nëpunësve.

Revolucioni Francez shpiku gijotinën

Në imagjinatën popullore, asgjë nuk simbolizon më mirë revolucionin sesa gijotina, e cila u

bë mjeti kryesor i ekzekutimeve publike, duke i marrë jetën afro 16.000 njerëzve gjatë “Mbretërimit të Terrorit” në vitet 1793-1794. Intelektuali dhe filozofi i njohur francez Zhak Derida, ia atriboi emrin e pajisjes ligjvënësit revolucionar dhe mjekut Zhozef Injac Gijotin, që i shpëtoi për një fije ekzekutimit nga ajo, pasi u burgos gjatë periudhës së terrorit në vitin 1794.

Libri “Revolucioni Francez për fillestarët” i shkon disi më afër të vërtetës, duke pretenduar se ndërsa pajisja u përdor për herë të parë gjatë revolucionit, ajo nuk u shpik nga Gijotin. Edhe pse në fakt, ky mjek e kundërshtoi dënimin me vdekje, dhe mbrojti një ekzekutim më human dhe pa dhimbje përmes një makinërie për prerjen e kokës, si një hap i parë drejt anulimit të plotë të dënimit me vdekje. Gijotina u përdor për ekzekutime në Francë, deri në fund të vitit 1977.

Maksimilian Robespieri, ishte një diktator i etur për gjak

Si figura e lidhur më shumë me mbretërimin revolucionar të terrorit, Robespier është parë gjerësisht, si një lider proto-totalitar që synonte pushtetin absolut. Është e vërtetë që Robespieri, një avokat me sjellje të ashpra nga qyteti verior francez i Arrasit, qe vetëm një nga 12 anëtarët e Komitetit të Shpëtimit Publik. Ai ushtroi një pushtet gati-diktatorial, për më pak se një vit në vitet 1793-1794.

Është e vërtetë që ai ishte anëtari më me ndikim i Komitetit, dhe shkrimet dhe fjalimet e tij publike ndikuan më shumë se çdo gjë tjetër, në zbatimin e ideologjisë se terrorit.  Por ajo situatë e ndezur, pati pasoja të rënda mendore dhe fizike tek ai. Kjo çoi direkt në rënien dhe ekzekutimin e tij, së bashku me disa nga aleatët kryesorë, në fund të korrikut 1794.

Revolucionarët sulmuan Bastijën, për të liruar të burgosurit politikë

Ky mit kremtohet çdo vit më 14 korrik. Është e vërtetë se gjatë shekujve XVII-XVIII, monarkia franceze burgosi qindra shkrimtarë me akuzën e rebelimit, përfshirë edhe më të famshmin mes tyre, Volterin, në kështjellën e madhe në periferi të Parisit.

Por kjo praktikë, ishte ndërprerë në fakt vite përpara revolucionit. Prandaj më 14 korrik 1789, Bastija kishte vetëm 7 të burgosur:4 falsifikorë, 2 të çmendur dhe 1 fisnik të akuzuar për perversione seksuale. Turmat e parizienëve marshuan mbi fortesë, për të rrëmbyer barutin që ndodhej atje, në mënyrë që të armatoseshin, dhe të ishin gati përballë një sulmi të rrezikshëm ndaj qytetit nga ana e ushtrisë mbretërore./ Përshtatur nga CNA.al

LEXO TE PLOTE

Blog

A do të anëtarësohet ndonjëherë Ballkani Perëndimor në Bashkimin Evropian?

Publikuar

-

Nga

Nga Tony Fabijančić “The Globe Post”

* Një thënie e vjetër në politikë, thotë se mund të arrihet një konsensul unanim, vetëm nëse bëni që dielli të lindë në perëndim. Dhe kjo thënie, nuk përputhet askund më saktë sesa në Ballkan, veçanërisht gjatë negociatave të pranimit të anëtarësimit të këtyre vendeve në Bashkimin Evropian.

Politikanët në Bosnjë Hercegovinë, Serbi, Malin e Zi, Maqedoninë e Veriut, Kosovë dhe Shqipëria, njerëzit që ata qeverisin, dhe fuqitë e BE-së që mbikëqyrin procesin, nuk po bien dot dakord mbi afatet apo edhe fizibilitetin themelor të procesit.

Kombet e Ballkanit Perëndimor, nuk do të plotësojnë së shpejti kërkesat e BE-së, dhe as nuk do të gjejnë një “ilaç magjik” për të gjitha problemet e tyre ekonomike, sociale dhe politike, pasi të jenë bërë pjesë e BE-së, siç e tregon në fakt edhe përvoja e Kroacisë. Serbia është më pranë anëtarësimit se të tjerët.

Ajo mori statusin e kandidates në marsin e vitit 2012, dhe nisi negociatat zyrtare 2 vjet më vonë. Por marrëdhëniet e tensionuara me Kosovën, do të vështirësojnë hyrjen e saj në BE, dhe ndoshta do ta vonojnë atë përtej datës së synuar, vitit 2025.

Çdo ngjarje e paparashikuar, mund të sabotojë procesin. Dhe kjo ka ndodhur tashmë. Politikani i moderuar i serbëve të Kosovës, Oliver Ivanoviç, u qëllua për vdekje vitin e shkuar jashtë zyrës së tij në Mitrovicën e Veriut. Ai u eleminua për shkak të mosndjekjes së një linjë më të fortë serbe. Për shembull, ai kishte shprehur mbështetje për një Kosovë të pavarur, dhe kishte bërë deklarata kundër krimit të organizuar.

Problemi është se BE-ja nuk dëshiron të përballet me këtë fenomen, që nuk mundet ta kontrollojë dot asnjëherë. Një shembull i qëndrimit të BE-së ndaj Ballkanit, është deklarata e Johanes Han, komisionerit për politikën e zgjerimit në BE. Han tha se është më i rëndësishëm “eksportimi i stabilitetit në rajon, sesa importimi i destabilitetit në BE”.

Problemi me Serbinë, Kosovën dhe BE-në, është se çdo marrëveshje që përfshin një shkëmbim territorial, dhe kushedi një ditë edhe njohjen e Kosovës si një shtet të pavarur, do të thotë për serbët të “shesin shpirtin” e Serbisë. Dhe pse duhet ta bëjnë këtë serbët?

Shumë serbë, besojnë se kanë lidhje të thella historike dhe “shpirtërore” me Kosovën, dhe ato nuk mund zbehen nga presionet e burokratëve evropianë, apo për shkak të “karotës” së përparimit ekonomik. Rusofilia serbe, ose më së paku lidhjet kulturore, fetare dhe gjuhësore me “vëllain e madh Rus” që janë më të forta sesa ato me Evropën Perëndimore, janë një tjetër arsye për të bërë rezistencë ndaj një afrimi me BE-në.

Nga ana tjetër, kushtet e vendosura ndaj Serbisë për anëtarësimin në BE, mund të sjellin disa pasoja pozitive. Ish zv/kryeministri serb dhe i dënuari për krime lufte, Vojisllav Sheshelj, është ende deputet në parlamentin serb, përkundër një ligji që ndalon qënien në parlament të personave që janë dënuar me 6 muaj burg ose më shumë.

Respektimi i sundimit të ligjit, është një test për pranimin në BE, ndaj rasti Sheshelj përbën një gur prove që zyrtarët serbë të respektojnë kërkesat e BE-së në atë front. Fakti që nuk ka ndodhur, sinjalizon se në Serbi ka ende një ndarje rreth procesit të hyrjes në BE, dhe vetë historisë së vendit.

Por Serbia vështirë se është shembulli i vetëm i vështirësisë, që ka Ballkani Perëndimor në plotësimin e kërkesave të vendosura nga BE. Fqinja e saj, Bosnje Hercegovina është një kandidate potenciale për t’u bërë pjesë e BE-së, dhe bashkë me Kosovën, kanë ende një rrugë të gjatë përpara deri sa të vijë koha e pranimit. Ndarja e vendit në sektorët serbë dhe myslimano-kroatë, forcon në thelb ndarjen etnike, dhe liderët separatistë si serbi Milorad Dodik.

Unë besoj se ka burokratë në BE, që merren me bisedimet e pranimit, të cilët e dinë mirë se asnjë nga këto gjëra nuk do të ndryshojë ndonjëherë. Nëse ekziston një ankth në disa vende të Ballkanit Perëndimor, mbi njerëzit e tyre me etni dhe besime të ndryshme, që janë të detyruar të jetojnë bashkë dhe ta tolerojnë njëri-tjetrin, unë dyshoj se një ankth i ngjashëm ekziston edhe në BE mbi qëndrimet “e ndryshme” ideologjike ose politike, mbi ndryshimin që do të sillte në mënyrë të pashmangshme anëtarësimi i disa vendeve të Ballkanit në union.

Ka edhe një problem tjetër. Sa më shumë kohë që do të duhet që Ballkani Perëndimor të anëtarësohet në BE, dhe sa më të mëdha të jenë pengesat rrugës, aq më shumë i hapet dera depërtimit të Rusisë dhe Kinës në rajon. “China Road and Bridge Corporation” po ndërton rrugë, ura dhe një park industrial në Serbi, si dhe një autostradë nga Serbia në brigjet e Adriatikut në Malin e Zi.

Mali i Zi, ka marrë 809 milion euro hua nga Kina, për të ndërtuar 40 kilometrat e para të kësaj autostrade. Këto para, mbulojnë vetëm 85 përqind të seksionit të pare të rrugës. Pasoja për Podgoricën është rritja e madhe e borxhit publik, rritja e taksave, ngrirja e pjesshme e pagave në sektorin publik, dhe një borxh kombëtar që pritet të arrijë në 80 përqind të PBB-së.

E megjithatë, edhe nëse Mali i Zi dhe vendet e tjera të Ballkanit, do të bëhen se shpejti pjesë e BE-së, ato do të zbulojnë një eksod të madh të të rinjve të tyre, ashtu siç ndodhi në Kroaci. Për çdo vend që sheh nga e ardhmja, një largim i tillë i popullsisë vështirë se është diçka pozitive./ Përshtatur nga CNA.al

LEXO TE PLOTE