Ahmetaj: Mbi 10 mijë biznese përfitojnë nga ulja e tatim-fitimit - CNA
Connect with us

Ekonomi

Ahmetaj: Mbi 10 mijë biznese përfitojnë nga ulja e tatim-fitimit

Publikuar

-

Ministri i Ekonomisë, Arben Ahmetaj gjatë një takimi me bizneset u ka premtuar atyre se  tatim-fitimi do të ulet më tej.

Ai ka sqaruar se cilat biznese përfitojnë nga kjo ulje.

“Tatim fitimi ulet me tre herë për bizneset me xhiro 8-14 milione lekë. Përfitojnë mbi 10 mijë sipërmarrje”, ka thënë Ahmetaji cuili ka nënvizuar rritjen ekonomike në vend.

“Ne si ekonomi kemi rritjen më të madhe në 10 vitet e fundit, 3.84 %, ndërkohë që Banka e Shqipërisë rikonfirmon që rritja ekonomike do të vazhdojë të përshpejtohet edhe në tremujorin e parë të vitit 2018, për të ndjekur trajektoren rritëse të konsoliduar e të përshpejtuar të rritjes ekonomike, siç e kemi parashikuar”, ka thënë Ahmetaj.

Fjala e plotë e ministrit Ahmetaj:

Siç e kemi bërë traditë, ritakohemi sot për të reflektuar të dhënat e fundit makroekonomike, që i përkasin periudhës katërmujore Janar-Prill 2018.

Ne si ekonomi kemi rritjen më të madhe në 10 vitet e fundit, 3.84 %, ndërkohë që Banka e Shqipërisë rikonfirmon që rritja ekonomike do të vazhdojë të përshpejtohet edhe në tremujorin e parë të vitit 2018, për të ndjekur trajektoren rritëse të konsoliduar e të përshpejtuar të rritjes ekonomike, siç e kemi parashikuar.

Të terma makroekonomikë, rritja është ndihmuar nga besimi i përmirësuar i sektorit privat, nga rritja e kërkesës së huaj, nivelet e larta të investimeve të huaja direkte, si dhe kushtet e favorshme të financimit në vend.

Kemi marrë të krahasuara, rritjen ekonomike dhe papunësinë në rajon. Siç e shikoni, ne jemi me papunësi në ulje në 13.4% krahasuar me rajonin, jemi në trajektore rënëse të përshpejtuar të papunësisë.

Numri i të punësuarve. Krahasuar me Janar 2013, janë 651 mijë të punësuar në bordero, ose 215 mijë vende të reja pune të krijuara në një mandat. Krahasuar me mars 2017, pra me vitin e kaluar, janë 33,410 vende të reja pune, gjithmonë referuar listëpagesës, borderosë së Drejtorisë së Përgjithshme të Tatimeve.

Ndërkohë, nga Shërbimi Kombëtar i Punësimit ka vende të lira të shpallura, të cilat vijnë gjithmonë e në rritje e që tregojnë besimin e sipërmarrjes në marrëdhënie me Shërbimin Kombëtar të Punësimit, por gjithashtu dhe hapësirat për punësim në ekonomi.

Në prill 2018 janë 7,333 vende të lira pune të deklaruara pranë Shërbimit Kombëtar të Punësimit nga sipërmarrje në të gjithë territorin e vendit.

Rritja e besimit në ekonomi, që është një vrojtim i besimit të biznesit dhe vrojtimi i besimit të konsumatorëve nga Banka e Shqipërisë. Treguesi i ndjesisë ekonomike u rrit me 3.7 pikë gjatë tremujorit të parë të vitit 2018 duke vijuar të mbetet mbi mesataren afatgjatë të tij. Sigurisht që rritja reflektoi përmirësimin e besimit në sektorët e tregtisë, të shërbimeve dhe të industrisë.

Indeksi i afarizmit, prodhim dhe shërbime, përgjatë tremujorit të katërt të vitit 2017 shënoi një rritje prej 4.7 % krahasuar me të njëjtin tremujor të një viti më parë.

Shifra e afarizmit për prodhim përgjatë tremujorit të katërt të 2017-ës, ka një rritje prej 6.2 %, për të ndarë me ju indikacionet se rritja ekonomike edhe këtë vit bazohet në një platformë shumë të konsoliduar ekonomike të vitit të kaluar.

Investimet e huaja, në përqindje të Prodhimit të Brendshëm Bruto; Shqipëria sërish mbetet në nivele shumë të larta, është e dyta pas Malit të Zi. Ndërkohë që, krahasimisht në aspektin makro, Mali i Zi në dy vitet që kanë kaluar ka rritje të borxhit, Shqipëria ka rënie të borxhit publik.

Tregtia e jashtme. Eksportet dhe importet e mallrave janë në rritje të konsiderueshme ndërkohë që, në tremujorin e parë, rritja e eksporteve është 18.8% krahasuar me të njëjtën periudhë të vitit 2017. Importet për tremujorin e parë të vitit 2018 u rritën me 9.6 % dhe ndërkohë brenda rritjes së importeve, rritja e importeve të makinerive dhe pajisjeve është dyshifrore, 15.3 %, që tregon se pulsi ekonomik vazhdon të rrahë me intensitet.

Kredia për sektorin privat si raport ndaj Prodhimit të Brendshëm vlerësohet 36.3 %. Në raport me vendet e tjera është e ulët akoma, megjithatë shenjat e kërkesës tashmë për kredi janë shumë pozitive. Kërkesa për kredi nga ana e biznesit është dyshifrore, kredia e dhënë akoma mbetet në nivele modeste.

Përsa i përket performancës së të ardhurave, Tatime, Dogana dhe Sigurime, fakti janar-prill 2018 krahasuar me janar-prill 2017 është + 4.5 %, rreth 60 milionë dollar më shumë se e njëjta periudhë e vitit të kaluar. Pra, krahasuar me 2017-ën, performanca totale e të ardhurave, duke përfshirë dhe grantet, është +1.8%. Performanca e të ardhurave nga Tatime dhe Dogana, krahasuar me vitin 2017 siç iu referova, është 4.5 % plus apo rreth 5.5 miliardë lekë më shumë, realizuar në 98.1 %.

Sigurisht që kursi i këmbimit i ka dëmtuar, vetëm në tremujorin e parë të këtij viti, të ardhurat nga Dogana me 1.3 miliardë lekë minus, por ne shpresojmë që në vazhdimësi do ta kompensojmë me efektivitet në administrim.

Regjistrimi i bizneseve; Janar-prill 2018, janë 4987 biznese të reja neto, pra rreth 5 mijë biznese të reja neto brenda një periudhe katërmujore.

Kam sjellë jo pa qëllim inflacionin e muajit prill që nga viti 2016, 2017, 2018, për të parë luhatjet. Siç e shihni, inflacioni është normal, është 2.1 %. E mbani mend diskutimin që kemi bërë, që gjithë analistët dhe pseudoanalistët kanë bërë, që domosdoshmëria e deklarimit të TVSH, që ne shpallëm nëpërmjet vendimit të Këshillit të Ministrave për TVSH-në deri në nivelin dysheme 2 milionë, do të rrisë çmimet.

Ju kisha thënë që nuk është e vërtetë. Nuk do t’i rrisë akademikisht, dhe praktikisht nuk ka rezultuar e vërtetë! Nuk rezultoi e vërtetë. Shikoni inflacionin në nivele krejt normale në muajin prill. Krejt normale, madje krahasuar me muajin mars të vitit 2018, kemi ulje të çmimeve në grupin “ushqime dhe pije joalkoolike” me 1.4%, pastaj kemi në grupet “veshje dhe këpucë”, “mobilje, pajisje shtëpie dhe mirëmbajtje shtëpie”, etj.

Pra, nuk pati rritje çmimesh, përkundrazi, akomodimi në treg ka çuar dhe në ulje çmimesh.

Ra edhe një nga gjithë ato pseudo-shqetësime që kishte opozita, apo analistët apo dhe legjitimisht shumë qytetarë. Nuk rezultoi e vërtetë. Jo vetëm që nuk ka patur rritje çmimesh, por ka ulje çmimesh në treg për shkak të akomodimit të tregut.

Ecuria e kursit të këmbimit; Kursi i këmbimit të lekut është ndër më të qëndrueshmit në rajon dhe luhatjet e tij tentojnë historikisht të kenë një shpërndarje normale. Mbiçmimi i tij gjatë periudhës së fundit pasqyron ndër të tjera përmirësimin e faktorëve fondamentalë, siç janë përmirësimi i bilancit të pagesave, miksimi i politikave monetare pozitive, konsolidimi fiskal që vazhdon, si dhe niveli i lartë i investimeve të huaja.

Dua të theksoj që në një vend normal me kurs këmbimi të pafiksuar, siç është ekonomia shqiptare, qeveria nuk bën ndërhyrje në kursin e këmbimit dhe do të ishte e gabuar të bënte. Ka një diskutim për fasonët përsa i përket dëmtimit që mund të kenë nga kursi i këmbimit. Vlera e shtuar e tyre në Shqipëri, për shkak të regjimit të përkohshëm siç i referohemi, e bazuar në lek është maksimumi 20%, që do të thotë se, edhe sikur kursi, pra leku, të mbivlerësohej në masën 20%, kosto që iu lëviz është në nivele nga 2% deri në 3%. Pra është e kufizuar, sepse shumicën e furnizimit e kanë kryesisht nga vendet e Eurozonës, ku kuptohet, blejnë dhe shesin në euro.

Sigurisht që mbiçmimi është tregues i forcimit të ekonomisë shqiptare, por nuk është gjithmonë pozitiv për disa nga aktorët ekonomikë, e kjo nuk diskutohet, deri në akomodim të tyre me tregun, dhe i detyron diku dhe forcërisht, që të shohin më shumë nga produktiviteti sesa nga kosto.

Kursi i këmbimit në vendet e rajonit, thjesht për të parë që ajo që po ndodh në Shqipëri po ndodh pothuajse në të gjitha vendet e rajonit, për shkak të përmirësimit të fondamenteve të ekonomisë së rajonit. Pra, nuk është se ne po përjetojmë një fenomen të veçantë. Shikoni dhe Serbinë, dhe Kroacinë, thjesht për referencë.

Ndërkohë, dua të ndaj me ju disa nga politikat e reja, iniciativa të Kryeministrit të Shqipërisë, për të lehtësuar barrën fiskale të sipërmarrjes.

Siç kishte premtuar, Kryeministri do të reflektonte pas diskutimeve me sipërmarrjen dhe unë me kënaqësi e rikonfirmova qëndrimin që nuk do të ketë rritje çmimesh dhe nuk ka rritje çmimesh, përkundrazi pati ulje çmimesh, pra jo thjesht një premtim, por një referencë e kujdesshme e Kryeministrit në bazë të studimit të tregut që bëjnë institucionet në varësi të tij.

Unë në këtë takim dua t`ju prezantoj disa nga nismat e fundit që Ministria e Financave ka materializuar, pas iniciativave publike të Kryeministrit.

Bizneset nga 8 deri në 14 milionë do të kenë tatim-fitimi 5 %.

Ministria e Financave ka materializuar draftligjin për mendimmarrje në institucione të tjera dhe besojmë që ky ndryshim do të hyjë në fuqi jo më vonë se 1 janari i vitit 2019.

Për statistikë, janë 21 mijë sipërmarrje që janë objekt i tatim-fitimit 15%, me luhatje të qarkullimit nga zero deri në miliarda, dhe nga këto, 10,800 apo 50% të tyre iu zbritet tatim-fitimit në 5%. Pra, duke iu shtuar dhe atyre që përfitojnë nga tatim-fitimi i thjeshtësuar, bëhen mbi 93 mijë biznese që kanë përfituar ulje të drejpërdrejtë takse.

Që do të thotë, se nga 110 mijë biznese aktive, mbi 93-95 mijë e kanë tatim fitimin nga 5 deri në zero. 90% e bizneseve të Republikës së Shqipërisë kanë përfituar ulje takse, janë 90 % e sipërmarrjeve shqiptare që në mandatin e parë dhe të dytë të qeverisë Rama, kanë përfituar ulje të ngarkesës fiskale. Janë 93-95 mijë biznese nga 110 mijë biznese.

Tymnaja për rritjen e taksave është tullumbace.

Nga 110 mijë biznese aktive, 93 mijë kanë përfituar dhe përfitojnë ulje të konsiderueshme të tatim-fitimit nga 15% në 5% apo zero. Pra, ta davarisim njëherë e mirë atë tymnajën dhe bolorinë që “u rritën taksat, u rritën taksat”. Përkundrazi, ngarkesa është ulur!

E dyta, është nxitja për prodhimin e energjisë së rinovueshme diellore, ku një sërë produktesh dhe teknologjie përjashtohen nga TVSH-ja për makineri dhe pajisjet në import, që është një politikë shumë ndihmuese edhe për rritjen e kapaciteteve për prodhimin e energjisë.

E treta, që ka qenë një diskutim i gjatë dhe një iniciativë e Kryeministrit, është nxitja për shoqëritë e bashkëpunimit bujqësor, pra bashkimet bujqësore, ku tatim-fitimi do të shkojë 5 %. Pra bëmë 2 lëvizje: ngritëm pragun e TVSH-së për to, për t’i trajtuar si fermerë të mëdhenj, pra që këta fermerë që bashkohen të mos kenë “frikën” e  TVSH-së, tani ulim dhe tatim-fitimin nga 15 % në 5 %.

Agroturizmi – tatim-fitimi zbret në 5%, në bazë të definicionit që ka nxjerrë Ministria e Turizmit dhe Mjedisit. Do të kenë TVSH të reduktuar për një sërë shërbimesh 6%, përjashtim nga taksa e infrastrukturës për investime.

Pra, balancojmë paketën që bëmë për strukturat e shërbimit me 4 deri në 5 yje, me paketën për agroturizmin, një balancim shumë i mirë, një ulje e ngarkesës fiskale e drejpërdrejtë dhe ndërkohë do të vazhdojmë të ulim borxhin publik.

Ndërkohë kemi hapur dhe turin e konsultimeve për paketën e re fiskale me të gjitha shoqatat për të arritur pastaj në një paketë akoma më të avancuar në periudhën tetor-nëntor, kur të kalojmë buxhetin e ri.

Me këtë paketë, ju që jeni gazetarë ekonomie, ata që ju përfaqësoni, qytetetarët, sipërmarrjet, kuptojnë shumë mirë që qeveria Rama vetëm ka ulur ngarkesën fiskale. Nga 110 mijë biznese aktive, 93-95 mijë biznese e kanë tatim-fitimin nga 5 në 0 dhe ka qenë një kërkesë e biznesit të vogël për rritjen e tavanit. Kështu që, besoj iniciativa e Kryeministrit është materializuar tashmë në një draftligj për mendim-marrje.

Në të njëjtën kohë, ka politika të reja përsa i përket konçensioneve.

Është sërish një iniciativë e Kryeministrit për të riparë ligjin e konçensioneve me shumë përgjegjësi dhe ne e kemi kaluar për mendimmarrje, materializuar nga Ministria e Financave si draftligj ndryshimet në ligjin për konçensionet, PPP-të.

Ajo që bën diferencë është heqja e propozimeve të pakërkuara nga sektori privat. Besoj do të jetë në fuqi, edhe në varësi të vendimmarrjes, në mes të vitit 2019 e tutje, që do të thotë se nuk do të ketë më oferta të pakërkuara. Ofertat do të jenë të kërkuara dhe sigurisht që në këtë rast, studimi i fizibilitetit bëhet nga institucionet qeveritare.

Risi të tjera të këtij projektligji janë ekspertiza e specializuar për zhvillimin e projekteve të konçensioneve, që do të futet në ligj; Rritja e kontrollit të implikimeve fiskale të kontratave që konçensionit; Mekanizmat e zëvëndësimit të konçensionarëve në bashkëpunim me institucionet financiare.

Pra gjithë atë gamë fenomenesh që kemi parë ndër vite, tani do t’i referohemi me ligj.

Në konkluzion, takimi i sotëm ka në bazën e vet tre shtylla:

  • Ekonomia vazhdon të rritet. Shifrat janë domethënëse dhe të ardhurat vazhdojnë të rriten, konsolidimi fiskal vazhdon.
  • Qeveria vazhdon të ulë barrën fiskale për sipërmarrjen.
  • Përgjegjshmëri më e lartë në vazhdimësi ndaj formatit ligjor dhe financiar përsa i përket konçensioneve dhe PPP-ve./CNA.al

Aktualitet

Nis aksioni në zonat turistike/ Tatimet paralajmërojnë: Kujdes…

Publikuar

-

By

Drejtoria e Përgjithshme e Tatimeve, njofton se ka nisur planin e masave për zbatimin me korrektësi të legjislacionit tatimor, nga tatimpaguesit që ushtrojnë veprimtari në zonat turistike, në mbarë vendin.

Mbarëvajtja e këtij sezoni është në interes të gjithë ekonomisë, të fluksit të turistëve, si dhe të bizneseve, që ushtrojnë veprimtari në zonat turistike. Administrata Tatimore, ju bëj thirrje të gjithë bizneseve dhe operatorëve turistikë që të zbatojnë me korrektësi legjislacionin tatimor dhe detyrimet që rrjedhin prej tij.

Tatimet sjellin në vemendje se strukturat e administratës tatimore do të kontrollojnë dhe verifikojnë të gjithë tatimpaguesit, përgjatë gjithë sezonit, në lidhje me:

– Respektimin e detyrimit për të qenë të regjistruar si biznes në QKB dhe në administratën tatimore. Mosrespektimi i këtij detyrimi penalizohet me bllokimin e mallrave dhe detyrimin për regjistrim direkt në TVSH.

– Respektimin e detyrimit për dokumentimin e mallrave gjendje apo në transport. Në rastin kur tatimpaguesi i paregjistruar në TVSH gjendet me mallra të padokumentuar, përveç penalitetit përkatës të barabartë me detyrimin tatimor të mallrave pa dokument, gjithashtu bëhet edhe ndryshimi përgjegjësisë tatimore, duke e kaluar në tatimpagues me përgjegjësinë tatimore të TVSH-së. Në rastin kur tatimpaguesi është regjistruar në TVSH, vendoset penaliteti përkatës, i barabartë me detyrimin tatimor të mallrave pa dokument.

– Respektimin e detyrimit për të lëshuar kupon tatimor apo faturë tatimore për çdo transaksion që tatimpaguesi kryen me klientët e tij. Sipas ligjit të Procedurave Tatimore, kur gjatë një verifikimi në terren konstatohet një tatimpagues, i cili nuk lëshon kupon tatimor për herë të parë, përveç vendosjes së gjobës në masën 50,000 (pesëdhjetë mijë) lekë, për tatimpaguesit e regjistruar për TVSH-në bëhet edhe vlerësim tatimor nga zyra për tre muajt e fundit, duke përdorur metodat alternative. Pas konstatimit të parë, nëse tatimpaguesi vazhdon të mos e lëshojë kupon tatimor për të dokumentuar qarkullimin e realizuar të mallrave apo të shërbimeve, përveç aplikimit të dënimit në masën 50,000 (pesëdhjetë mijë) lekë, merret edhe masa e bllokimit të veprimtarisë në vendin ku është konstatuar shkelja për 30 ditë kalendarike. Çdo konstatim i përsëritur i moslëshimit të kuponit tatimor, pas dy konstatimeve të sipërpërmendura, përveç aplikimit të dënimit, konsiderohet evazion tatimor sipas pikës 2, të nenit 116, të ligjit të Procedurave Tatimore. Gjithashtu, publikohen emri i tatimpaguesit, NIPT-i dhe emri i përfaqësuesit të biznesit në faqen zyrtare të internetit të Drejtorisë së Përgjithshme të Tatimeve.

– Respektimin e detyrimit për të regjistruar të gjithë punonjësit e angazhuar në biznes me kohë të plotë apo të pjesshëm. Nëse, nga verifikimi dhe kontrolli, rezulton se tatimpaguesi nuk ka deklaruar çdo të punësuar, përveç detyrimit për pagimin e shumës së detyrimeve tatimore dhe kontributeve të sigurimeve shoqërore e shëndetësore, ai penalizohet: nëse është tatimpagues i biznesit të madh me gjobë 200,000 (dyqind mijë) lekë dhe nëse është tatimpagues i biznesit të vogël me gjobë 50,000 (pesëdhjetë mijë) lekë.

– Respektimin e detyrimit për të afishuar çmimet e shitjes së mallrave apo të shërbimeve të ofruara. Mosafishimi i çmimeve të shitjes së mallrave apo shërbimeve dënohet me gjobë në masën 100,000 ( një qind mijë ) lekë për tatimpaguesit e biznesit të madh dhe 50,000 (pesëdhjetë mijë) lekë për tatimpaguesit e biznesit të vogël.

Administrata Tatimore deklaron se me të gjitha strukturat e saj, është e angazhuar për të qenë në çdo kohë e pranishme në territor, për të kontrolluar dhe verifikuar nga afër situatën në të gjitha zonat turistike të vendit./monitor

LEXO TE PLOTE

Aktualitet

BSH ndërhyn me deklaratë te kursi i këmbimit/ Forcimi i euros shkakton shqetësime

Publikuar

-

By

Guvernatori i Bankës së Shqipërisë Gent Sejko deklaroi në një konferencë për shtyp të mërkurën se “aktorët ekonomikë” nuk duhet të nxitohen të këmbejnë eurot për lekë duke argumentuar se forcimi i lekut “pritet të jetë afatshkurtër”.

Autor: Gjergj Erebara | BIRN |

Pak javë më parë, Guvernatori i Bankës së Shqipërisë Gent Sejko deklaroi në Kuvendin e Shqipërisë se ai “ndjehej krenar” për forcimin e lekut kundrejt euros dhe këmbënguli se forcimi aktual ishte “pasojë e fondamentave makroekonomike”.

Por të mërkurën më 2 maj, Sejko nuk u tregua po kaq kategorik kur foli për superlekun në konferencën për shtyp që pasoi mbledhjen e Këshillit Mbikëqyrës të Bankës së Shqipërisë. Si në deklaratë ashtu edhe gjatë përgjigjeve ndaj pyetjeve të gazetarëve, Sejko theksoi se nisma e autoriteteve për rritjen e përdorimit të monedhës kombëtare nuk ka se si të ketë pasoja te kursi i këmbimit dhe i rekomandoi “aktorëve ekonomikë” të mos nxitohen për te konvertuar euro në lekë, duke e konsideruar forcimin e shpejtë të lekut gjatë dy muajve të fundit “afatshkurtër”.

Modelet ekonomike standarde thonë se kurset e këmbimit ndikohen nga variabla themelore të tilla si oferta e parasë, prodhimi, normat e inflacionit apo normat e interesit. Në rastet kur leku forcohet ose dobësohet si pasojë e një variable të tillë, Banka e Shqipërisë duhet të qëndrojë neutrale në tregun e këmbimit valutor dhe të lërë aktorët ekonomikë që të vetëpërshtaten me kushtet e ndryshuara. Por kur ndryshimet në kursin e këmbimit shkaktohen nga faktorë të jashtëzakonshëm, të tillë si paniku apo spekulimi financiar, BSH ka të drejtë të ndërhyjë duke bërë deklarata ose duke bërë transaksione në treg.

Sejko njoftoi se e ka marrë një letër të nisur nga një përfaqësi biznesesh eksportuese, të cilat më herët kanë shprehur shqetësimin mbi forcimin e lekut ndërsa e kanë lidhur këtë forcim me nismën e “deeuroizimit” të ekonomisë, një lidhje që sipas Sejkos nuk qëndron dhe është më shumë fenomen psikologjik.

Fondamenda apo thjeshtë mbieksport droge

Leku shqiptar filloi të forcohej nga fundi i vitit 2015, kohë kur euro këmbehej me 140 lekë. Gjatë dy viteve të fundit, leku u forcua efektivisht me 7 për qind duke shënuar kuotën e 130 lekëve për euro në fillim të vitit 2018 ndërsa u forcua më tej gjatë ditëve të fundit duke thyer rekordin dhjetëvjeçar në kuotën 127.92 lekë për euro ditën e mërkurë. Euro sot kushton 8.5% më lirë se sa dy vjet e gjysmë më parë.

Ekspertët nga sektori bankar dhe agjencitë e këmbimeve valutore e kanë pasur të vështirë të shpjegojnë forcimin e lekut në masë kaq të madhe dhe për një periudhë kaq të gjatë ndërsa disa sugjerojnë praninë e shtuar të euros të krijuar nga prodhimi dhe eksportimi i lartë i marijuanës gjatë viteve 2016 e 2017.

Në përpjekje për të mbrojtur qëndrimin e tij të mëparshëm, Sejko deklaroi se forcimi i lekut nga viti 2015 deri në fillim të këtij viti ka ardhur si pasojë e fondamentave, por forcimi i shpejtë i muajve të fundit, sipas tij, ka ardhur si pasojë e “faktorëve specifikë” por pa shpjeguar se cilët mund të jenë këto faktorë.

“Në lidhje me këtë fenomen dhe në përputhje me qëndrimet tona të mëparshme, Banka e Shqipërisë konstaton se trendi afatmesëm i forcimit të kursit të këmbimit, i nisur prej gjashtëmujorit të dytë të vitit 2015, pasqyron veprimin e faktorëve fondamentalë,” tha Sejko. “Nga ana tjetër, forcimi relativisht i shpejtë i kursit të këmbimit gjatë dy muajve të fundit ka pasqyruar veprimin e faktorëve specifikë të tregut valutor,” vijoi ai në deklaratë duke e konsideruar forcimin e muajve të fundit si “afatshkurtër”.

Gjatë përgjigjeve ndaj pyetjeve të gazetarëve, Sejko shkoi më tutje duke bërë thirrje të hapur kundër konvertimit të eurove në lekë dhe duke paralajmëruar dobësim të lekut.

“Unë i bëj thirrje gjithë agjentëve ekonomikë që të mos bëjnë veprime të nxituara paragjykuese mbi nivelin e kursit, pra të mos bëjnë konvertime të nxitura nga luhatjet e kursit të këmbimit, pasi mund të pësojnë humbje në të ardhmen”, tha ai.

Fondamentat e kursit të këmbimit janë treguesit statistikorë që paraqesin kërkesën ose ofertën për një monedhë në ekonomi, të tilla si deficiti tregtar, deficiti i llogarisë korrente apo rritja e prodhimit ekonomik. Banka e Shqipërisë ka ndërtuar një model statistikor për të matur vlerën e lekut sipas këtyre fondamentave si dhe për ta krahasuar me kursin real të këmbimit valutor. Në raportin e fundit të bankës dërguar në Kuvendin e Shqipërisë, ka një shpjegim mbi ecurinë e lekut sipas kushteve teorike dhe atyre reale.

“…analizat tona sugjerojnë se ecuria e kursit ka qenë përgjithësisht në linjë me faktorët e vet fondamentalë. Gjithsesi, ndonëse në masë të vogël, shmangie nga kjo ecuri vihen re në periudhën 2009 – 2016, kur kursi real i këmbimit ka qenë më i dobët se ai i diktuar nga fondamentet, dhe në periudhën 2016 – 2017, kur ky kurs shfaqet më i fortë se niveli teorik i përcaktuar nga fondamentet”, shkruhet në raportin e BSH. [Link raporti]

BIRN pyeti Bankën e Shqipërisë se si shpjegohet kjo mospërputhje mes deklaratave të mëparshme të guvernatorit që ia dedikojnë forcimin vetëm fondamentave dhe rezultatit të matjes së këtyre fondamentave, pasqyruar nga raporti vjetor. Në një përgjigje me shkrim [link përgjigjja], BSH sugjeroi se modeli statistikor për matjen e vlerës teorike të lekut sipas fondamendave mbështetet në të dhëna statistikore të cilat nuk mbartin garanci për saktësi ose që janë të “paobservueshme”.

“…vlerësimet pikësore të variablave të tillë të pa-observueshëm ekonomikë, si niveli i prodhimit potencial, kursi ekuilibër apo norma natyrore e papunësisë, janë gjithnjë subjekt pasigurie,” shkroi BSH.

Pavarësisht se matja e fondamentave nuk mund të jetë 100% e saktë nga pikëpamja praktike, grafiku tregon nënçmim me disa pikë përqindjeje të lekut në raporti me euron dhe dollarin për periudhën nga viti 2008 deri në vitin 2016 ndërsa shfaqet një mbiçmim i lekut gjatë dy viteve të fundit me tendencë thellimi në fund të vitit 2017.

Që të dyja, pra nënçmimi i matur në vitet e mëparshme dhe mbiçmimi i matur në dy vitet e fundit nuk mund të merren si fakte për shkak të atyre që BSH i quan “variabla të pa-observueshëm ekonomikë”. Një nga këto variabla të paovservueshëm është edhe të ardhurat e pamatshme nga aktiviteti kriminal. Shqipëria është konsideruar prej shumë kohësh një vend prodhues i drogës së lehtë si marijuana dhe një vend tranzit për drogat e rënda. Prodhimi i marijuanës duket se shënoi kulmin në vitin 2016 ndërsa stoqet e prodhimit të atij viti duket se vijojnë të shfaqen në njoftimet e policisë shqiptare, të policisë italiane dhe asaj greke. Që të treja kanë konfiskuar sasi të paprecedentë të marijuanës gjatë dy viteve të fundit, gjë që sipas qeverisë shqiptare, tregon përmirësimin e forcës goditëse të policisë, por që për shumë të tjerë tregon përmasat e jashtëzakonshme të këtij trafiku.

Forcimi i lekut mbart komplikime të shumta makroekonomike. Eksportuesit sakaq kanë shprehur shqetësimin se fitimet e tyre po gërryen nga ky forcim. Një pjesë e konsiderueshme e eksporteve shqiptare përbëhet nga prodhimet e industrisë fason kur shpenzimet janë në lekë dhe të ardhurat janë në euro. Ndërsa të ardhurat në euro vlejnë sot afro 8% më lirë se sa dy vjet më parë, shpenzimet në lekë përbëhen në shumicën dërrmuese nga pagat e punonjësve dhe sigurimet shoqërore, të cilat nuk mundet që të reduktohen me lehtësi. Tekstilet dhe këpucët zënë rreth 43% të të gjitha eksporteve dhe kanë një rol disproporcional në punësim në krahasim me të ardhurat e tyre totale. Por eksportuesit e mallrave nuk janë të vetmit që dëmtohen nga forcimi i lekut. Edhe industria e turizmit, e cila në një masë jo të vogël faturon në euro do të duhet të rrisë çmimet ose të reduktojë fitimet gjatë sezonit të këtij viti. Të ardhurat e qeverisë janë gjithashtu shumë të ndjeshme nga forcimi i lekut pasi shumica e taksimit kryhet në dogana ku faturat e importit këmbehen me kursin mesatar të këmbimit valutor para se t’u llogaritet vlera e taksës.

Guvernatori Sejko la të kuptohet gjatë konferencës së djeshme se Banka e Shqipërisë mund të ndërhyjë në treg në rast se do ta shohë të arsyeshme.

“Një gjë është e sigurtë që ne kemi flukse të larta hyrëse të euros në ekonomi. Por dhe forcimi ose mbiçmimi i kursit të këmbimit përtej parametrave mund të jetë dhe si pasojë e faktorëve spekulativë në treg,” tha Sejko.

“Duke pasur objektiv kryesor stabilitetin e çmimeve, ne monitorojmë me kujdes tregun dhe do të reagonim në rast të tillë, në përputhje me regjimin tonë të politikës monetare. Dhe pikërisht këtë po bëjmë, po monitorojmë kursin e këmbimit në mënyrë ditore, në bazë të parametrave dhe kritereve, duke përcaktuar dhe strategjinë tonë të reagimit sipas instrumenteve konvencionalë të politikës monetare”, shtoi ai.

Banka e Shqipërisë mund të ndërhyjë në tregun e këmbimit valutor me dy mënyra: përmes një deklarate orientuese për tregjet dhe përmes ndërhyrjes së drejpërdrejnë në blerjen apo shitjen e monedhave. Deklarata paralajmëruese e BSH kundër konvertimit të nxituar të eurove në lekë hyn në llojin e parë të ndërhyrjeve.

LEXO TE PLOTE

Ekonomi

Bilanci 2017 i OSHEE/ Humbja 1.2 miliardë lekë, ndikoi importi i energjisë

Publikuar

-

By

Operatori i Shpërndarjes së Energjisë Elektrike raportoi se ka mbyllur vitin 2017 me një humbje prej 1.2 miliardë lekësh. Këto janë shifrat e bilancit paraprak të kompanisë ku ndër të tjera theksohen edhe arsyet se pse kompania ka këtë humbje. Ashtu sikurse pritej një ndër elementët kryesorë është importi i theksuar i energjisë në verën e vitit të kaluar që erdhi si rezultat i thatësirës së zgjatur.

“OSHEE u detyrua të shpenzonte për blerjen e energjisë dhe transmetimin 14.2 Miliard Lekë më shumë se sa shpenzimi i planifikuar ose rreth 106.7 Milion EURO. Si rezultat i rritjes së jashtëzakonshme të shpenzimeve për energji OSHEE do të mbyllë vitin financiar 2017 me humbje prej rreth 1.2 miliard Lekë” thuhet në raportin e kompanisë paraqitur si argument pranë Entit Rregullator të Energjisë.

Një vit më parë kompania raportoi një fitim prej 18.7 miliardë lekësh.

OSHEE analizon se vitin e kaluar u ndërthuren një seri faktorësh që ndikuan në situatën e përkeqësuar të importeve ku së pari ishte mosplotësimi I sasisë së planifikuar të energjisë që do të merrej nga KESH dhe HEC-et e vegjël. Së dyti pati një rritje të konsumit përtej parashikimit dhe së treti ishte rritja e çmimit të importit.

Përpos  situatës së krijuar në 2017, e cilësuar nga OSHEE si më e vështira për nga efektet në 25 vitet e fundit, kompania ka nënvizuar se i ka qëndruar besnike planit të saj të investimeve që ishte 9.7 miliardë lekë po aq sa në vitin 2016.

Të ardhurat, shpenzimet dhe detyrimet

Të ardhurat totale të kompanisë në fund të vitit 2017 ishin 54.8 miliardë lekë. Krahasuar me një vit më parë të ardhurat janë rritur me 2.2 për qind apo 1.16 miliardë lekë.

Të ardhurat nga shitja e energjisë të cilat përbejnë rreth 98% të totalit të të ardhurave u rriten 2% duke shënuar rritje në të gjitha grupet e konsumatorëve. Rritja e të ardhurave ka ardhur në pjesën më të madhe nga masat për ndërprerjen e lidhjeve të paligjshme dhe uljen e humbjeve si dhe si pasojë e rritjes së konsumit” vlerëson kompania e shpërndarjes.

Shpenzimet kanë pësua rritje dhe pjesa më e madhe lidhet me blerjen e energjisë që është edhe zëri kryesor në gjithë aktivitetin e kompanisë së shpërndarjes së energjisë. Konkretisht e shpenzimeve të  blerjes së energjisë në vitin 2017 ishin rreth 61 % më të larta se ato të vitit 2016 ose 13 .2 miliard Lekë.

“Sipas planit të miratuar për vitin 2017 OSHEE do të blinte rreth 764 Gwh energji në tregun e importit dhe në fakt u blenë 2,539 Gwh ose 1,775 Gwh më shumë duke shkaktuar rritje të ndjeshme të kostove dhe rënie të performancës financiare të shoqërisë, duke pasur parasysh edhe rritjen e ndjeshme të çmimit të energjisë në tregun e importit, i cili nga 6.4 Lekë/Kwh që ishte paraparë në planin e vitit 2017 u rrit në rreth 8.9 Lekë/Kwh” thuhet në raport.

Situate e importeve të larta duket se ka pasur një efekt domino në disa zëra ku mes të tjerave edhe rritja e detyrimeve që OSHEE ka ndaj furnitorëve. Referuar dokumentit të kompanisë së shpërndarjes rezulton se rritja totale e detyrimeve prej 3.6 miliard ose 3.7 % ka ardhur si pasojë e mosplotësimit të furnizimit të sasisë së planifikuar të energjisë nga KESH për shkak të thatësirës e cila detyroi OSHEE të rrisë furnizimin nga Tregu i Lire me energji të importuar në rritje të detyrimeve ndaj furnitorëve. Për shkak të kësaj gjendje dhe mungesës së likuiditetit OSHEE u detyrua të merrte kredi akorduar nga qeveria shqiptare./ Monitor

LEXO TE PLOTE
Reklama
Reklama
Reklama
Reklama
Reklama
Reklama
Reklama

LAJMET E FUNDIT

Aktualitet12:31 - 20 May, 2018

“Trondit” deputeti demokrat/ LGBTI dhe perversiteti po shtrihen në Parlament

Deputeti demokrat Tritan Shehu ka reaguar ashpër ndaj një projektligji të dërguar në Kuvend për ndryshimin e dokumenteve të identitetit....

Aktualitet12:21 - 20 May, 2018

Lu harron “peshqit e mëdhenj”?/ Ja, me kë i ka zëvendësuar

Ambasadori i Shteteve të Bashkuara të Amerikës në Shqipëri, Donald Lu me bashkëshorten e tij, kanë vizituar në fundjavë Kopshti Zoologjik...

Kryesore Show Biz12:20 - 20 May, 2018

Më i sinqert se kurrë, moderatori shqiptar: “Qava kur e gjeta të dashurën me dy zezakë”

Rudi Hizmo është në kulmin e karrierës së tij si moderator, teksa çdo të premte shfaqet në krah të moderatores...

Kryesore Show Biz12:10 - 20 May, 2018

Do ta marrim mësysh! Xhensila publikon fotot më të ëmbla të shtatzënisë

Këngëtarja Xhensila Myrtezaj është në ditët e fundit të pritjes së ëmbël. Por për të kujtuar këto ditë të veçanta,...

Kosova & Rajoni12:05 - 20 May, 2018

Kryeministri grek tërhiqet nga propozimi i emrit “Republika Ilinditase e Maqedonisë”

Kryeministri i Greqisë Aleksis Cipras një ditë pas konsultimeve me presidentin e vendit dhe aktorët politikë në Greqi është tërhequr...

Kryesore Show Biz11:53 - 20 May, 2018

Ish – banorja e “Big Brother” nuk njihet: Shtatzënia e ka transformuar (FOTO)

Ata kanë qënë një nga çiftet me të përfolur nga “Big Brother” dhe nga të paktët që përfunduan në martesë...

Aktualitet11:47 - 20 May, 2018

Denoncim/ Ministri Xhafaj i përfshirë në trafikun e drogës

Pas deklaratës së kryeministrit Rama, i cili ka thënë se në bazë të ekspertizës që i është bërë audio-përgjimit, ka...

Kryesore Show Biz11:45 - 20 May, 2018

Modelja seksi ‘lë pa frymë’ ndjekësit e saj (Foto)

Anastasia Kvitko u bë e famshme për krahasimin e saj me seks-simbolin Kim Kardashian, por vetë modelja ruse theksoi se...

Kryesore Show Biz11:45 - 20 May, 2018

Me të brendshme seksi e me verë, Armela e Big Brother shfaqet në momente intime me një tjetër femër në hotel

Armela Hyseni ishte një ndër banoret më të përfolura të “Big Brother9” si brënda shtëpisë ashtu edhe jashtë saj. Pas...

Kryesore Show Biz11:40 - 20 May, 2018

Era Istrefi mund të mos performojë në Kampionatin Botëror në Rusi për…

Teksa Era Istrefi po bëhet gati të mbajë një performancë në hapjen e Kampionatit Botëror të Futbollit në Rusi, duket...

Aktualitet11:29 - 20 May, 2018

Grupi i “baronit të drogës”/ Zbulohen linjat e trafikimit

Dy muaj pas arrestimit në Turqi të Met Kananit, të cilësuar nga mediat turke si  “baroni i drogës” policia e...

Aktualitet11:29 - 20 May, 2018

Enno Bozdo jep udhëzime për parullat në protestë

Enno pas ditëve të para, kur tragjizmi i ngjarjeve e bëri hermetik e të heshtur si gurë varri, sikur e...

Kryesore Show Biz11:25 - 20 May, 2018

Bujar Qamili tregon momentin e sikletshëm me nusen e djalit: Desh theva qafën!

Bujar Qamili është një nga këngëtarët më të dashur të muzikës popullore dhe publiku shqiptar e do për gjithçka ai...

Life Style11:12 - 20 May, 2018

Tragjike! Modelja e njohur i jep fund jetës, hidhet nga kati i 25-të bashkë me djalin e vogël [FOTO]

Ajo është një nga modelet më të njohura në botë dhe shumë e komentuar, pas historisë së bujshme me yllin...

Kryesore Show Biz11:12 - 20 May, 2018

Sa e varur është Aurela Gaçe nga milionat e klikimeve?‘I bleva por…”

Këngëtarja aq e dashur Aurela Gaçe ishte e ftuara e moderatorit Ermal Peçi në programin e fundjavës ‘Një kat më...

Kryesore Show Biz11:10 - 20 May, 2018

Moderatori shqiptar i thotë të gjitha: Përveç vajzave të bukura, në televizion janë shtuar edhe gay-t

Në ekranet televizive shohim që janë shtuar shumë vajzat e bukura, por veç kësaj moderatori i njohur ka edhe diçka...

Aktualitet11:08 - 20 May, 2018

Greqia refuzon emrin e ri të Maqedonisë

Qeveria e Greqisë ka refuzuar ermrin e propozuar për Maqedoninë, “Republika Ilinditase e Maqedonisë”. Lajmi është bërë i ditur nga...

Kryesore Show Biz10:56 - 20 May, 2018

Pas lajmit se do të këndojë në Kampionatin Botëror,Era Istrefi takon legjendën e futbollit

Këngëtarja shqiptare Era Istrefi po na bind çdo ditë e më shumë se po korr një sukses të vërtetë jashtë kufijve....

Kryesore Show Biz10:56 - 20 May, 2018

3 rregullat e familjes mbretërore që i thyen Princi Harry dhe Meghan

Kur është fjala për protokollin mbretëror, princi Harry dhe Meghan Markle nuk i ndjekin gjithmonë rregullat. Dhe sot, në ditën...

Aktualitet10:55 - 20 May, 2018

“Tërbohet” ministrja Nikolla/ Mësyn Prokurorinë

Pas akuzave të ngritura nga Partia Demokratike, se prindërve të nxënësve po ju merret ID e kartës së identitetit, për...

Kryesore Show Biz10:53 - 20 May, 2018

Pas debatit të menusë kopshteve, reagon Blerina Bombaj: “Ishte sulm personal! Pseudokonkurrencë dhe dashakeqësi!”

Pak muaj më parë, dietologia e njohur Blerina Bombaj u bë pjesë e lajmeve dhe e mediave për shkak të...

Kryesore Show Biz10:40 - 20 May, 2018

Të gjithë e pamë, por asnjerit nuk i shkoi mendja për kuptimin simbolik të buqetës me lule të Meghan

Një detaj që me siguri nuk ju ka shpëtuar nga dasma mbretërore ka qënë edhe buqeta me lule që Meghan...

Kryesore Show Biz10:25 - 20 May, 2018

Aktori turk i serialit Ertugrul e thotë hapur: “Jam shqiptar!”

Seriali turk “Ertugrul” është ndër serialet turke më të dashura për publikun shqiptar. Por kujt do t’ia merte mendja, se...

Aktualitet10:21 - 20 May, 2018

Po të ishte Babalja “jevg”?

Nga Enkel Demi Babalja është një personazh që duket sikur është sajuar në legjendat urbane. Nëse nuk do të dilte...

Kryesore Show Biz10:10 - 20 May, 2018

Dikur e imitonte, sot Rudina Dembacaj i “zë karrigen” ish- Kryetares së Parlamentit

Rudina Dembacaj është aktorja e njohur e humorit e cila e filloi karrierën e saj me rolin e Jozefina Topallit....

Aktualitet10:01 - 20 May, 2018

Xhafaj në “duart” e Krimeve të Rënda

Pas publikimit të audiopërgjimit nga Partia Demokratike, ku akuzohet vëllai i ministrit Xhafaj se është marrë më trafik droge gjatë...

Aktualitet09:53 - 20 May, 2018

Ra në “Shpellën e Pëllumbasit”/ Rinisin kërkimet për të riun

Policia ka rinisur kërkimet për të riun Xhorxho Seferi i cili humbi një ditë më parë, teksa ran ë “shpellën...

Kryesore Show Biz09:51 - 20 May, 2018

Ekspozon të pasmet bombastike kudo, fotoja nxjerr blof Kejvina Kthellën

Kejvina Kthella është një nga vajzat më të njohura në ekranet shqiptare dhe padyshim një prej më të komentuarave. Ajo...

Trending

LAJM I REKOMANDUAR:
Çështja “Xhafaj”/ Mblidhet me urgjencë Këshilli i Sigurisë Kombëtare

Presidenti i Republikës Ilir Meta, ka thirrur në një mbledhje Këshillin e Sigurisë Kombëtare. Mbledhja e Këshillit të Sigurisë Kombëtare,...

Close